teachershistorybook

Κυπριακή Παιδεία και Ομοσπονδιακή Πολιτεία Λευκωσία 15 Δεκέμβρη

2010-12-12T19:14:00.001+02:00

ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΣΥΖΗΤΗΣΗ

ΘΕΜΑ: Κυπριακή Παιδεία και Ομοσπονδιακή Πολιτεία

Τετάρτη, 15 Δεκεμβρίου 2010, στις 18.45 στο Holiday

Θα μιλήσουν :Τάκης Χατζηδημητρίου
Μehmet Caglar
Kωστής Αχνιώτης
Ali Yαman Isik

Διοργανώνει η Πλατφόρμα Ε/Κ και Τ/Κ Εκπαιδευτικών "Ενωμένη Κύπρος"

Κ Υ Π Ρ Ι Α Κ Η Δ ΗΜΟ Κ Ρ Α Τ Ι Α : παρελθόν, παρόν και μέλλον.

2010-12-07T16:14:00.007+02:00

Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ο Ν Ι Κ Ω Ν Ε Ρ Ε Υ Ν Ω Ν
Δ Ι Η Μ Ε Ρ Ο Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ο Ν Ι Κ Ο Σ Υ Μ Π Ο Σ Ι Ο
9 - 10 Δεκεμβρίου 2010
Έναρξη: 9.30
Αίθουσα Τελετών Πανεπιστημίου Κύπρου
(Λεωφόρος Καλλιπόλεως 75)

Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α

Tο Κέντρο Επιστημονικών Ερευνών
οργανώνει διήμερο επιστημονικό συμπόσιο στα πλαίσια των εορτασμών της επετείου των 50 χρόνων
από την ίδρυση της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Πρόκειται για μια συνολική αποτίμηση, που πραγματεύεται τις συνθήκες που οδήγησαν στην ανεξαρτησία,
την 50χρονη και ταραχώδη πορεία της Κύπρου και του λαού της
και την προοπτική για το μέλλον της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Επιστημονικός Υπεύθυνος Συμποσίου:
Ρολάνδος Κατσιαούνης

Πέμπτη 9 Δεκεμβρίου
Έναρξη Συμποσίου
9:30 - 10:00 Χαιρετισμός από τον Υπουργό Παιδείας και Πολιτισμού
κ. Ανδρέα Δημητρίου
Κήρυξη εργασιών του Συμποσίου από τον Πρόεδρο
της Δημοκρατίας κ. Δημήτρη Χριστόφια
Α’ Συνεδρία
10:00 - 11:15 Προεδρεύει: Richard Clogg
Παύλος Τζερμιάς, “Η Κυπριακή Δημοκρατία –
Ιστορικά διδάγματα και προοπτικές”
11:15 - 11:30 Διάλειμμα
11:30 - 13:00 Προεδρεύει: Aθανασία Αναγνωστοπούλου
Γιαννάκης Κολοκασίδης, “Η διεκδίκηση της Ένωσης
και ο ένοπλος αγώνας”
Γιώργος Μαργαρίτης, “Ελληνικός εμφύλιος και Ψυχρός Πόλεμος:
Iστορικές συγκυρίες ανάδειξης του Κυπριακού”
13:00 - 16:00 Διάλειμμα
Β’ Συνεδρία
16:00 - 17:30 Προεδρεύει: Παύλος Τζερμιάς
Γιώργος Γιωργής, “Η ελληνική διπλωματία και η ίδρυση
της Κυπριακής Δημοκρατίας”
Altay Nevzat, “H τουρκική προσέγγιση προς την Κυπριακή
Δημοκρατία, 1960-1963: Tα χρόνια της σύνεσης”
17:30 - 17:45 Διάλειμμα
17:45 - 19:15 Προεδρεύει: Πολύβιος Πολυβίου
Χαράλαμπος Καυκαρίδης, “Τουρκική εξωτερική πολιτική
και Κύπρος: 1964-1974”
Αθανασία Αναγνωστοπούλου, “Οι Τουρκοκύπριοι και
η Κυπριακή Δημοκρατία”

Παρασκευή 10 Δεκεμβρίου
Α’ Συνεδρία
9:30 - 11:15 Προεδρεύει: Niyazi Kizilyürek
Richard Clogg, “Oι Βάσεις: H βρετανική παρουσία μετά από
την Ανεξαρτησία”
Πολύβιος Πολυβίου, “Σταθμοί στη συνταγματική εξέλιξη
της Κυπριακής Δημοκρατίας”
Έλσμπεθ Τζερμιά, “H Κύπρος και τα διεθνή ΜΜΕ – Εμπειρίες
από την ίδρυση της Δημοκρατίας έως σήμερα”
11:15 - 11:30 Διάλειμμα
11:30 - 13:00 Προεδρεύει: Πασχάλης Κιτρομηλίδης
Robert Holland, “The Southern Flank in Crisis, 1973-76:
some British documents on Cyprus””
Ρολάνδος Κατσιαούνης, “Η ανθεκτικότητα της Κυπριακής
Δημοκρατίας”
13:00 - 16:00 Διάλειμμα
Β’ Συνεδρία
16:00 - 17:30 Προεδρεύει: Γιώργος Μαργαρίτης
Μιχάλης Μιχαήλ, “Kοινοτικό εκπαιδευτικό σύστημα
και κράτος στην Κύπρο”
Niyazi Kizilyürek, “Η πρόσληψη της Δημοκρατίας
στις δύο κοινότητες”
17:30 - 17:45 Διάλειμμα
17:45 - 19:45 Προεδρεύει: Ρολάνδος Κατσιαούνης
Πασχάλης Κιτρομιλίδης, “Η πεντηκονταετηρίδα της Κυπριακής
Δημοκρατίας και οι ιδεολογικές προϋποθέσεις
της συμφωνίας των δύο κοινοτήτων”
Τουμάζος Τσελεπής, “H δικοινοτική υπόσταση της Κυπριακής
Δημοκρατίας”
Σύνοψη και κλείσιμο του συμποσίου από το Ρολάνδο Κατσιαούνη

Oι ιστορικοί μιλάνε για τον Δεκέμβρη του 2008 (1o)

2010-12-05T21:45:00.004+02:00

Τον Γενάρη του 2010, ο Όμιλος Μελέτης Ιστορίας και Κοινωνίας (o γνωστός μας ΟΜΙΚ, μια ελπιδοφόρα συλλογικότητα νέων κοινωνικών επιστημόνων, που από το 2006 αναπτύσσει έντονη δράση, συνδυάζοντας τον επιστημονικό με τον πολιτικό προβληματισμό) οργάνωσε την εκδήλωση «Οι ιστορικοί μιλάνε για τον “Δεκέμβρη” του 2008» και ομιλητές τους ιστορικούς Βασίλη Κρεμμυδά (Πανεπιστήμιο Αθηνών), Παρασκευά Ματάλα (Πανεπιστήμιο Κρήτης) και Χρήστο Χατζηιωσήφ (Πανεπιστήμιο Κρήτης). Οι τρεις ομιλητές κλήθηκαν να απαντήσουν σε τρία ερωτήματα που έθεσαν οι οργανωτές:

1. Μπορεί ο ιστορικός της νεότερης ιστορίας να συνεισφέρει στην κατανόηση των σύγχρονων κοινωνικών φαινομένων και με ποιον τρόπο;

2. Ποιος ή ποιοι άξονες συνδέουν το φαινόμενο του Δεκέμβρη του 2008 με το ιστορικό παρελθόν του ελληνικού κοινωνικού σχηματισμού;

3. Ποια είναι τα βασικά χαρακτηριστικά της σύγκρουσης που εκδηλώθηκε με τη μορφή των γεγονότων του Δεκέμβρη;
Οι εισηγήσεις και η ανοιχτή συζήτηση που ακολούθησε περιλαμβάνονται σε έναν τόμο που κυκλοφορεί αυτές τις μέρες από τις εκδόσεις «Ασίνη». Δημοσιεύουμε σήμερα αποσπάσματα από τις τρεις εισηγήσεις. Οι τίτλοι είναι των «Ενθεμάτων», ενώ έχουν απαλειφθεί οι υποσημειώσεις.

Οι εξεγέρσεις και το ξέσπασμα του Δεκέμβρη
του Βασιλη Κρεμμυδα
[Σχόλια και συζήτηση για το άρθρο στο ιστολόγιο των Ενθεμάτων]
[…]. Θα πάω αμέσως, με δυο λόγια πάλι, στο τι ήταν αυτό το πράγμα. Αυτό, δηλαδή, που ονομάσατε εσείς «φαινόμενο». Δεν θα έλεγα τόσο βαρύγδουπη λέξη. Είναι γεγονός ότι διατυπώθηκε ένα αίτημα για κάποια αλλαγή. Αλλαγή σε κάτι. Προφανώς, για μένα, στην κοινωνία. Για μια γενικότερη, δηλαδή, αλλαγή. Εξέφρασε μια χρόνια πίεση προς τη νεολαία, και εκδηλώθηκε με αφορμή μια δολοφονία. Δεν θα το έλεγα «εξέγερση». Γιατί πιστεύω ότι η «εξέγερση» είναι κάτι οργανωμένο, υπάρχει μια κεντρική κατευθυντήρια γραμμή που, με παρεκκλίσεις ή όχι, οδηγεί τα πράγματα. Εδώ, απʼ όσο μπορώ να ξέρω, κάτι τέτοιο δεν υπήρξε. Θα το έλεγα «ξέσπασμα», «ξεσηκωμό», «έγερση», όχι όμως «εξέγερση».
Αυτή η μαθητική έγερση, το ξέσπασμα, θα μπορούσε να είχε κινητοποιήσει την κοινωνία, αν δεν είχε παρέμβει η βία. Η βία που δεν ήταν, όπως ξέρετε, σχεδόν καθόλου, κρατική. Και που, κατά τη γνώμη μου, ίσως πρέπει να τη μελετήσουμε αυτόνομα από τον μαθητικό ξεσηκωμό. Για να ενισχύσω λίγο αυτή την άποψή μου, θέλω να πω ότι, όπως εγώ το είδα, ο συγκεκριμένος ξεσηκωμός είχε μια δυναμική και προμήνυε και διάρκεια. Και η βία που μεσολάβησε αφαίρεσε και από τη δυναμική, και περίπου ακύρωσε τη διάρκεια. Αν το καλοσκεφτούμε, έκτοτε, αφού πέρασε το ίδιο το γεγονός και άρχισε να «κρυώνει», να γίνεται δηλαδή ανάμνηση, θα παρατηρήσουμε ότι μέσα στη σκέψη μας, όταν θέλουμε να το ανακαλέσουμε στη μνήμη μας, πρώτα θα θυμηθούμε τις φωτιές και τις καταστροφές, και μετά το ίδιο το μαθητικό κίνημα (κίνημα θα το ʼλεγα εύκολα). Τώρα, αν είμαστε δέκα, εκατό ή διακόσιοι άνθρωποι που δεν λειτουργούμε μʼ αυτόν τον τρόπο, δεν είναι και σπουδαία συγκομιδή.
Θα πάω τώρα και στο τελευταίο ζήτημα, και ούτως ή άλλως θα τα κουβεντιάσουμε -- γιʼ αυτό και λέω, άλλωστε, τόσο λίγα. Αν έχουμε στη σύγχρονη ιστορία παράλληλο γεγονός. Έχουμε. Πρόκειται για μια όχι μαθητική, αλλά φοιτητική εξέγερση, την οποία την ακολούθησαν και μαθητές. Αυτή ήταν πράγματι εξέγερση, γιατί είχε κεντρική διεύθυνση. Στη δεκαετία του 1950, με αφορμή τον απελευθερωτικό αγώνα στην Κύπρο, οργανώθηκαν διαδηλώσεις επανειλημμένα, με μεγάλη δυναμική, και με μεγάλη διάρκεια. Και με βία. Μόνο που, εκείνη τη φορά, η βία ήταν αποκλειστικά κρατική, δεν προερχόταν από τους εξεγερμένους, και το φοιτητικό εκείνο κίνημα μπόρεσε και να διαρκέσει και να εξεγείρει την ίδια την κοινωνία. Κινητοποίησε, δηλαδή, μια ολόκληρη κοινωνία, την οποία και εξέφρασε τελικά.
Τι σήμαινε αυτή η εξέγερση; Ο απελευθερωτικός αγώνας στην Κύπρο ήταν καταρχήν αντιαποικιακός, ενώ εδώ στην Ελλάδα η κοινωνία δοκίμαζε τις συνέπειες του εμφυλίου πολέμου και την κρατική βία, η οποία είχε αφορμή τον εμφύλιο πόλεμο. Τότε μπήκαν στην ημερήσια διάταξη τα πιστοποιητικά κοινωνικών φρονημάτων, τότε άρχισαν να παχαίνουν οι φάκελοι στην ασφάλεια, κ.λπ. Πολλοί απόκτησαν φάκελο μέσα από αυτή τη φοιτητική εξέγερση. Τότε, επίσης, μπήκαν στην ημερήσια διάταξη και οι χαρακτηρισμοί, προκειμένου για νεολαίους: «συμπαθών τον κομμουνισμό», ή, ακόμη χειρότερα, «κομμουνιστής». Δεν εξέφρασε, όμως, εκείνη η εξέγερση μόνο την επιθυμία και της ελληνικής κοινωνίας, στον βαθμό που ήταν δυνατό και παράλληλα, να ταυτιστεί με την εξέγερση της κυπριακής κοινωνίας. Εξέφρασε και μια άλλη πίεση, καταπίεση, μία άλλη βία, την οποία ζούσε το φοιτητικό κίνημα μέσα στα πανεπιστήμια.
Μέσα στα πανεπιστήμια η ασφάλεια είχε εξαπολύσει τους πράκτορές της, τους υπαλλήλους της, μη ένστολους αξιωματικούς και υπαξιωματικούς, οι οποίοι εν τω μεταξύ έβρισκαν και φοιτητές πρόθυμους να βοηθήσουν. Αυτό μέσα στους χώρους του πανεπιστημίου ήταν μία φοβερή βία.

ΑΥΓΗ 05/12/2010

Είναι τόσο απλοϊκή η σκέψη «Του Σταθη Ν. Καλυβα»;

2010-12-05T13:12:00.004+02:00

«Κλείνουν δύο χρόνια από τον φόνο του Αλέξη Γρηγορόπουλου και των επεισοδίων που ακολούθησαν. Ποιος είναι ο σημερινός απόηχος ενός γεγονότος που σημάδεψε με τέτοια ένταση την εποχή του; … Από τη μία, η Δικαιοσύνη λειτούργησε. Οι δράστες του φόνου δικάστηκαν και καταδικάστηκαν. Από την άλλη όμως, η Δικαιοσύνη δεν λειτούργησε. Οι δράστες των εκτεταμένων καταστροφών, που μαζί με την οικονομική κρίση συνέβαλαν στη βύθιση του ιστορικού κέντρου της Αθήνας, ουδέποτε ενοχλήθηκαν. Οχι μόνο αυτό, αλλά ελάχιστοι θεωρούν σκανδαλώδη την εκκωφαντική αυτή απουσία της εφαρμογής του νόμου. Παραβλέπουν, με τον τρόπο αυτό, τις αρνητικές συνέπειες μιας επιλεκτικής ευαισθησίας και ενός «α λα καρτ» κράτους δικαίου» (Καθημερινή 05-12-2010) Δηλαδή η δολοφονία ενός νεαρού ανθρώπου από εκπροσώπους της εξουσίας συγκρίνεται και ταυτίζεται ως ισοδύναμη με την έκρηξη οργής ενός μεγάλου κομματιού των νέων των μεγάλων ελληνικών πόλεων. Ο κ. Καλύβας αντί να εξετάσει τις συνθήκες ζωής των νέων, μαθητών, εργαζόμενων, ανέργων, φοιτητών, τις προοπτικές που ανοίγονταν μπροστά τους σε μια Ελλάδα φυσικά και ηθικά καμένη (σήμερα και χρεοκοπημένη), προτιμά με έναν λογικοφανή συλλογισμό να καταδικάσει συνολικά την αντίδραση της νεολαίας -ως συλλογικό ποινικό παράπτωμα- έναντι σε μια πραγματικότητα που την έθετε και την θέτει στο περιθώριο.
Παρατηρούμε πως ένας κοινωνικός επιστήμονας ο οποίος προσπαθεί να εξετάσει τις κοινωνικές διεργασίες που διαδραματίζονται στη χώρα θέτει ως όργανο αποτίμησης και εργαλείο ερμηνείας τον «Νόμο» και τη «Δικαιοσύνη. Μετατρέπεται σε ένα δικηγόρο-ποινικολόγο που εξετάζει τα πάντα κάτω από το σχήμα: ζημία- κακόβουλη καταστροφή-αδίκημα-κακούργημα-ένοχος. Από αυτήν την απλουστευτική άποψη-θέση, πιθανώς, το μόνο που μας λείπει είναι ένας ικανός μηχανισμός δικαιοσύνης (και καταστολής). Σίγουρα ο επιστήμων αρθρογράφος ξέρει ότι τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά, το γεγονός αυτό όμως δεν το εμποδίζει να καταλήγει ακολουθώντας την απολιτική, σχεδόν εγκληματολογική-ποινικολογική ανάλυσή του στο ότι: «Ο «Δεκέμβρης» ήταν (…) σε τελευταία ανάλυση, συνδυασμός δύο κυρίως στοιχείων: της δράσης οργανωμένων ομάδων που βρήκαν μια ευκαιρία να προσφέρουν κάλυψη σε ανθρώπους που είτε επιθυμούσαν να εκφράσουν ετερόκλητα συναισθήματα είτε ήθελαν να προβούν σε καταστροφές. Και της νομιμοποίησης, αν όχι ανοιχτής επιβράβευσης, της συμμετοχής σε τέτοιου είδους πρακτικές από μια μεγάλη μερίδα δημοσιογράφων και διανοούμενων.» Και αναπάντεχα πιστεύει ότι το φάρμακο είναι: «… μια γενναία εκπαιδευτική μεταρρύθμιση, που θα μετατρέψει τα πανεπιστήμια σε χώρους γνώσης και θα καταργήσει το άγος του ασύλου, για να περάσει η κοινωνία σε ένα στάδιο όπου γεγονότα σαν αυτά του Δεκεμβρίου 2008 και αυτά του Απριλίου 1967 να θεωρούνται ξεπερασμένα δείγματα πολιτικής υπανάπτυξης.» …

Β. Καφαντάρης

Νεοφασισμός στην Ευρώπη και στην Κύπρο Ημεριδα Λευκωσία

2010-12-02T20:20:00.001+02:00

Η Αντιφασιστική Πρωτοβουλία οργανώνει ημερίδα με τίτλο:
Νεο-Φασισμός στην Ευρώπη και την Κύπρο. Πορεία, εξέλιξη και σημερινές προκλήσεις.Σάββατο 11 Δεκεμβρίου 2010Πολυδύναμο Κέντρο Λευκωσίας (παρά την Πύλη Αμμοχώστου)14:00 – 20:00 Το επίκαιρο θέμα του νέο-φασισμού θα απασχολήσει την ημερίδα για την εμφάνιση, την πορεία και την εξέλιξη της φασιστικής απειλής στην Ευρώπη και την Κύπρο. Πανεπιστημιακοί, ερευνητές, εκπαιδευτικοί και πολιτικοί παρουσιάζουν την ιστορική πορεία και αναλύουν το φαινόμενο στο χτες και το σήμερα με σκοπό την ανάδειξη των πολλαπλών εκφράσεών του και την σχέση του με τις σημερινές προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Ευρωπαϊκή και Κυπριακή κοινωνία.Στόχος της ημερίδας πέρα από την παρουσίαση και ανάλυση ιστορικών και σύγχρονων στοιχείων, είναι η συζήτηση για την κατανόηση του φαινομένου, τους τρόπους και τις δυνατότητες ενημέρωσης και αντιμετώπισης των διαφόρων εκφράσεών του σήμερα.

Πρόγραμμα Ημερίδας14:10 – 14:30 Εισαγωγή Ημερίδας:Σταύρος Τομπάζος, Πανεπιστήμιο Κύπρου14:30 – 15:15 Πρώτο Μέρος: Ιστορική ΠαρουσίασηΡολάνδος Κατσιαούνης, ΙστορικόςΜακάριος Δρουσιώτης, Δημοσιογράφος-ΕρευνητήςΤάκης Χατζηδημητρίου, Πολιτικός15:15 – 16:00 ΣυζήτησηΣυντονισμός: Μιχάλης Μιχαήλ, Δημοσιογράφος-Ερευνητής16:00 – 17:00 Διάλειμμα17:10 – 17:30 Εισαγωγή δεύτερου μέρουςΑντώνης Έλληνας, Πανεπιστήμιο Κύπρου17:30 – 18:30 Δεύτερο Μέρος: Προκλήσεις του ΣήμεραΝίκος Τριμικλινιώτης, Παρατηρητήριο κατά του Ρατσισμού και της ΞενοφοβίαςΔώρος Πολυκάρπου, Κίνηση για Ισότητα, Στήριξη, ΑντιρατσισμόΓρηγόρης Ιωάννου, Εκπαιδευτικός-ΕρευνητήςΠάυλος Πάυλου, Εκπαιδευτικός-Ερευνητής18:30 – 19:00 ΣυζήτησηΣυντονισμός: Κωνσταντίνα Ζάνου, Ιστορικός

Τα επίμαχα και τραυματικά θέματα στη διδασκαλία της Ιστορίας (Λευκωσία 27 Νοεμβρίου 2010)

2010-11-18T09:02:00.005+02:00

Ο Όμιλος Ιστορικού Διαλόγου και Έρευνας σας προσκαλεί σε συμπόσιο με θέμα:

Τα επίμαχα και τραυματικά θέματα στη διδασκαλία της Ιστορίας

27 Νοεμβρίου 2010, 9.00 – 13.30, Chateau Status (απέναντι από το Ξενοδοχείο Λήδρα Πάλας)

Πρόγραμμα:

Μέρος Ι (9.00 – 11.00):
«Τα συγκρουσιακά θέματα στη διδασκαλία της
Ιστορίας». Με αφορμή το ομώνυμο βιβλίο των
Κόκκινου, Μαυροσκούφη, Γατσωτή και Λεμονίδου
(2010).
• Χαιρετισμός: Χαρά Μακρυγιάννη, Πρόεδρος ΟΙΔΕ
• Εισαγωγή – Συντονισμός: Παύλος Παύλου:
«Ούτε φρονηματισμός, ούτε παροξυσμός –
Για μια Ιστορία που ‘διδάσκεται’ από τα συγκρουσιακά
θέματα».
• Νιαζί Κιζίλγιουρεκ: «Οι πόλεμοι της Ιστορίας, οι
πόλεμοι της μνήμης - Η περίπτωση των δικοινοτικών
συγκρούσεων τη δεκαετία του ‘60”.
Με αναφορά στην έκδοση “Τα συγκρουσιακά
θέματα στη διδασκαλία της Ιστορίας».
• Δημήτρης Μαυροσκούφης: «Η διδασκαλία των
συγκρουσιακών θεμάτων στο σχολείο: καλές και
κακές πρακτικές».
• Γιώργος Κόκκινος: «Ιστορικές και πολιτισμικές
διαστάσεις στην προσέγγιση του τραυματικού και
επίμαχου παρελθόντος. Η συμβολή του Μισέλ ντε
Σερτώ, της ιστορίας του παρόντος χρόνου και της
δημόσιας ιστορίας».
Συζήτηση

ΔΙΑΛΕΙΜΜΑ (15’)
Μέρος ΙΙ (11.30 – 13.30):
Πορίσματα ερευνών για τη διδασκαλία των επίμαχων
ιστορικών γεγονότων
• Εισαγωγή – Συντονισμός: Μελτέμ Ονουκράν Σαμανί:
«Ευαίσθητα θέματα στα κυπριακά σχολικά εγχειρίδια
Ιστορίας»
• Μιχαλίνος Ζεμπύλας: «Αποδομώντας την
ουσιοκρατία της ταυτότητας σε συγκρουσιακές
κοινωνίες»: συγκριτική εθνογραφική έρευνα σε
Ισραήλ, Κύπρο και Β. Ιρλανδία.
• Χάρης Ψάλτης: «Οι αντιλήψεις των Ελληνοκυπρίων
και των Τουρκοκυπρίων εκπαιδευτικών για τη
διδασκαλία της Ιστορίας: Ιδεολογία, Επιστημολογία
και Μεθοδολογία»
• Ρένα Χόπλαρου: «Οι φωναχτές σιωπές μας:
Τι αναφέρουν Ελληνοκύπριοι και Τουρκοκύπριοι
εκπαιδευτικοί σχετικά με τη διδασκαλία των επίμαχων
γεγονότων στα σχολεία τους».
Συζήτηση

Οι ΗΠΑ έδωσαν μετά τον πόλεμο εν γνώσει τους ασφαλές καταφύγιο σε Ναζί

2010-11-15T21:14:00.001+02:00

Ο Γιόζεφ Μένγκελε πέθανε το 1979 χωρίς ποτέ να δικαστεί (Φωτογραφία: Τα Νέα )

Ουάσινγκτον

Περισσότερες λεπτομέρειες για την σκοτεινή ιστορία της μεταφοράς εκατοντάδων επιστημόνων από τη ναζιστική Γερμανία στις ΗΠΑ και την παροχή ασφαλούς καταφυγίου σε αυτούς αμέσως μετά το τέλος του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου φέρνει στο φως ογκώδης έκθεση του υπουργείου Δικαιοσύνης των ΗΠΑ. Καταγράφονται ακόμη και οι προσπάθειες για να εντοπιστούν και όσοι ζούσαν με πλαστή ταυτότητα.

Η έκθεση, που αποκάλυψαν οι New York Times, είχε συνταχτεί το 2006 αλλά αποκαλύφτηκε μόλις τώρα. Κατά το υπουργείο δεν ολοκληρώθηκε ποτέ και περιέχει αρκετά λάθη, αν δεν διευκρίνισε ποια είναι αυτά.

Μέρος της έκθεσης καλύπτει τις προσπάθειες ειδικού γραφείου το οποίο συστήθηκε το 1979 στο υπουργείο Δικαιοσύνης για τον εντοπισμό πρώην στελεχών του ναζιστικού καθεστώτος. Πάνω από 300 εντοπίστηκαν να ζουν στις ΗΠΑ και τους αφαιρέθηκε η ιθαγένεια ή τους εμποδίστηκε η είσοδος.

Ωστόσο, η έκθεση εξετάζει και την συνεργασία των ΗΠΑ με πρώην Ναζί και τις προσπάθειες να κρατηθεί μακριά από τη δημοσιότητα το παρελθόν των ανθρώπων αυτών.

Αμέσως μετά τη λήξη του πολέμου και την κατάκτηση της Γερμανίας, οι ΗΠΑ και σε μικρότερο βαθμό και η ΕΣΣΔ διαγκωνίστηκαν για το ποια θα πάρει υπό τον έλεγχό της επιστήμονες του ναζιστικού καθεστώτος. Μήλον της έριδας ήταν όσοι εργάστηκαν στην πολεμική βιομηχανία (στην αεροναυπηγική και την πυραυλική τεχνολογία), χημικοί και φυσικοί αλλά και οι εργαζόμενοι στο πυρηνικό πρόγραμμα. Επιπλέον οι αμερικανικές μυστικές υπηρεσίες αναζήτησαν και εντόπισαν στελέχη των Ναζί που θα μπορούσαν να δώσουν σημαντικές πληροφορίες.

Η κυβέρνηση των ΗΠΑ, γράφει η έκθεση, εν γνώσει της έδωσε άδεια εισόδου σε πολλούς πρώην Γερμανούς αν και το παρελθόν τους ήταν γνωστό στις αμερικανικές Αρχές. Συνολικά μερικές χιλιάδες Ναζί έφτασαν με αυτόν τον τρόπο στις ΗΠΑ, σίγουρα πάντως πολύ λιγότεροι από 10.000, αριθμός που έχει αναφερθεί στο παρελθόν.

Ενδεικτικό παράδειγμα είναι η περίπτωση του Ότο φον Μπόλσβινγκ που είχε συνεισφέρει στην ολοκλήρωση των σχεδίων για την «απαλλαγή της Γερμανίας από τους Εβραίους». Μεταπολεμικά εργάστηκε για τη CIA ενώ οι αμερικανικές Αρχές στην εσωτερική αλληλογραφία τους προβληματίζονταν για το τι θα πρέπει να γίνει αν ο φον Μπόλσβινγκ ερωτηθεί για το παρελθόν του: θα αρνηθεί οποιαδήποτε σχέση με τους Ναζί ή «θα δικαιολογήσει τον εαυτό του αναφέροντας ελαφρυντικά»;

Στην έκθεση αναφέρεται ακόμη ότι οι ΗΠΑ προσπαθούσαν για χρόνια να εντοπίσουν τα ίχνη του διαβόητου Γιόζεφ Μένγκελε», ο οποίος χρησιμοποίησε εκατοντάδες κρατούμενους στο στρατόπεδο θανάτου του Άουσβιτς. Καθοριστικό στοιχείο για την εξακρίβωση ότι ο Μένγκελε πέθανε ήταν ένα τμήμα του τριχωτού της κεφαλής που έστειλαν οι Αρχές της Βραζιλίας. Ο Μένγκελε έζησε μετά το πόλεμο στη Νότια Αμερική και πέθανε στη Βραζιλία το 1979 χωρίς ποτέ να εντοπιστεί και να δικαστεί.

in.gr

Ο... ελληνικός ισπανικός εμφύλιος

2010-09-19T10:01:00.004+03:00

Της ΦΩΤΕΙΝΗΣ ΤΟΜΑΗ Κυριακή 19 Σεπτεμβρίου 2010

Διαβάστε : http://www.tovima.gr/default.asp?pid=46&ct=2&artId=316346&dt=19/09/2010#ixzz0zxLqCFt1

Περισσότερα για τον Ισπανικό Εμφύλιο 1936-1939:

http://imansolas.freeservers.com/scw/Spanish_Civil_War_5.html

Ο Αννίβας εντός των πυλών

2010-09-18T13:46:00.003+03:00

Σχόλιο στην πολιτική κρίση του Αλέξη Ζήρα

Κατακαλόκαιρο, αρχές αυγούστου, ενώ η πόλη μοιάζει να έχει παραλύσει από την πιο αγχωμένη θερινή ανάπαυλα που θυμάμαι εδώ και πολλά χρόνια. Αλλά και από την οικονομική ερήμωση που απλώνει καταστροφικά τη διαλυτική της ύφεση, ιδίως στη ραχοκοκκαλιά του παραγωγικού ιστού, στα μεσαία και στα μικρομεσαία κοινωνικά στρώματα. `Ολοι περιμένουν κάτι απροσδιόριστο, αλλά οπωσδήποτε όχι ευφρόσυνο, στους επόμενους μήνες ' όλοι, εκτός από τους ανεκδιήγητους οικονομικούς αναλυτές και ένα μεγάλο μέρος των θλιβερών και ανεπαρκέστατων για τις περιστάσεις υπουργών. Του πρωθυπουργού του ίδιου, εννοείται, των βουλευτών και των εν γένει πολιτικάντηδων, ενεργών και υποψηφίων, οι οποίοι επιμένουν στην τιμωρία μιας κοινωνίας που έμαθε να ζει (άραγε,μόνη της;) με περισσότερα από όσα παράγει. `Ολοι οι άλλοι, η συντριπτική πλειοψηφία δηλαδή, είμαστε σε στάση επιφυλακής, φοβούμενοι τα επερχόμενα. Την ενδεχόμενη καταιγίδα νέων ή νεοσοσιαλιστικών μέτρων. Από τις αδελφοποιημένες συμμαχίες (ή μήπως συμμορίες) της χρηματιστηριακής διεθνούς, της ελληνικής και της ευρωπαϊκής. Με τη λεοντή του Δ.Ν.Τ. ή του γιγαντιαίου λογιστηρίου που ονομάζεται Ευρωπαϊκή `Ενωση.
Καύσωνας, κατακαλόκαιρο και ακούω με το ένα αυτί, δύσθυμος, τα αιωνίως υπεραισιόδοξα της γκεμπελικής τηλεοπτικής προπαγάνδας μας. Ανερυθρίαστα, όπως πάντα, τα κάθε λογής «παπαγαλάκια», ρεπόρτερ, σχολιαστές και βοσκοί των «παραθύρων», επιδίδονται στην εδώ και χρόνια προσφιλή τους εργασία : της παραποίησης. Ούτε ενημέρωση, ούτε πληροφορία. Διαστρέβλωση. Η απόκρυψη της πραγματικότητας στην κορύφωσή της. Ας μου συγχωρήσουν οι όσοι ακόμα φίλοι δημοσιογράφοι τον παραλληλισμό, αλλά ο τρόπος δημιουργίας και διοχέτευσης των ειδήσεων, κυρίως στους διαύλους της υψηλής σε αριθμούς και ποσοστά παρακολούθησης, είτε επιβαλλεται (πράγμα που δύσκολα το πιστεύω) από αυτή την κυβέρνηση ανδρεικέλλων, είτε «αυτοκαθορίζεται» (το πιθανότερο) από την πολιτική των επιχειρηματιών που ελέγχουν τα media, είτε από συνδυασμό επιχειρηματιών και ομογάλακτων τραπεζιτών, θυμίζει ολοκληρωτικά καθεστώτα. Δεν περνάει τίποτε απολύτως που να χαλάει την εικόνα της δήθεν γενικής ομοθυμίας, της σχεδόν χαρούμενης αποδοχής των αλλεπάλληλων φόρων, των εκτάκτων εισφορών, των πιο ανόητων και χωρίς προοπτική θυσιών, από τους πενόμενους συνταξιούχους ως τους αγρίως στραγγιζόμενους βιοτέχνες και μικροεμπόρους. Προσπαθούν να περάσουν ως γενική εικόνα την παθητική και προβατοειδή εγκαρτέρηση. Ενώ η δυσφορία είναι διάχυτη και τα προμηνύματα άκρως δυσοίωνα, ως προς τα όρια αντοχής μας.
Και από την άλλη μεριά; Μια αδράνεια; Έτσι είναι, μια αδράνεια. Η αριστερά κολοβωμένη όλο και περισσότερο, έτοιμη για νέες αιμοδοσίες που ετοιμάζει προς το παραδοσιακό πολιτικό κατεστημένο. Μουδιασμένη, βλέπει ότι η κατάσταση την έχει ξεπεράσει. Απολύτως. Οι παραδοσιακές στρατηγικές πίεσης έχουν αποβεί άκαρπες πέρα από ένα συμβολικό επίπεδο. Οι μεγάλες συγκεντρώσεις του Απριλίου και του Μαίου. Και έπειτα; Το μόνο ίσως που είναι βέβαιο είναι τούτο, ότι οι υπάρχουσες συλλογικότητες, οι συντεχνίες που κατέληξαν να γίνουν παρακοιμώμενες της κάθε εξουσίας, οι μύθοι και τα λάβαρα, όλα αυτά είναι πια ανενεργά. Μοιραία, θα αναγκαστούμε να πάμε για άλλα…

Ο Αλέξης Ζήρας είναι κριτικός λογοτεχνίας
alexziras@yahoo.gr

Νέα σχολικά βιβλία που θα αποσιωπούν πτυχές της αμερικανικής ιστορίας

2010-05-17T17:10:00.002+03:00

Νέα σχολικά βιβλία που θα αποσιωπούν πτυχές της αμερικανικής ιστορίας, όπως την απάνθρωπη μεταχείριση των σκλάβων, επιθυμεί να προωθήσει στα σχολεία του Τέξας ομάδα υπερσυντηρητικών με τη βοήθεια θρησκευτικών οργανώσεων.
Με σκοπό την καταπολέμηση της «προκατάληψης υπέρ των φιλελευθέρων» επιχειρούν να «εισάγουν εκ νέου την πατριωτική ιδεολογία» στα σχολεία της πολιτείας καθώς έχουν πλέον τον έλεγχο του συμβουλίου που έχει την εποπτεία στο σχολικό πρόγραμμα του Τέξας.
Τα νέα βιβλία θα έχουν μία έντονη θρησκευτική αντιμετώπιση πολλών ζητημάτων, σύμφωνα με τους επικριτές τους.
Για παράδειγμα, αναφέρει ο Guardian, θα περιοριστεί η αναφορά στον Τόμας Τζέφερσον που ζητούσε διαχωρισμό Κράτους και Εκκλησίας, θα απαλειφθούν οι αναφορές στο εμπόριο σκλάβων και θα τονιστούν οι «σημαντικές συνεισφορές» των ηγετών του Νότου κατά τη διάρκεια του Εμφυλίου Πολέμου.
Ακόμα παραμερίζεται η μελέτη των έργων του Ισαάκ Νιούτον υπέρ των αναφορών ης στην επιστημονική πρόοδο που προέκυψε από την πολεμική τεχνολογία. Όπως, τέλος, αναφέρει το δημοσίευμα, δικαιολογούνται εμμέσως και οι αντικομμουνιστικές διώξεις του Τζόσεφ Μακάρθι.
Η υπερσυντηρητική δικηγόρος Σίνθια Ντάνμπαρ που προωθεί τις αλλαγές έχει κατ’επανάληψη δηλώσει ότι τα σχολεία είναι αντισυνταγματικά, τυραννικά και ότι ρίχνουν τους μαθητές «μέσα στις φλόγες του εχθρού».
Στο παρελθόν οι υπερσυντηρητικοί κύκλοι είχαν προσπαθήσει να περιορίσουν ή και να καταργήσουν τη διδασκαλία της θεωρίας της εξέλιξης χωρίς να έχουν πάντα επιτυχία· όπως διαπιστώνει ο Guardian ίσως είναι περισσότεροι επιτυχημένοι στις παρεμβάσεις τους στην ιστορία.

http://www.in.gr/news/article.asp?lngEntityID=1137375&lngDtrID=245

ΕΛΛΑΣ Οι ιστορικοί συζητούν για την κρίση ΙΣΤΟΡΕΙΝ

2010-04-30T07:06:00.001+03:00

Περιοδικό Historein/Iστορείν
Οι ιστορικοί συζητούν για την κρίση Η κρίση σε ιστορική προοπτική
Σάββατο 8 Μαΐου, 11-3 Εντευκτήριο του Πανεπιστημίου Αθηνών (Κτήριο Κ.Παλαμά)Ακαδημίας 48 και Σίνα

Αντώνης Λιάκος, Καθηγητής του Πανεπιστημίου ΑθηνώνΕισαγωγή: Οι παράμετροι της κρίσης
Σταύρος Θωμαδάκης, Καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών«Το διεθνές πλαίσιο της κρίσης. Κράτος και αγορές».
Χριστίνα Αγριαντώνη, Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Θεσσαλίας"Η κρίση και η πολιτική"
Αλέξης Φραγκιάδης, Οικονομικός ιστορικός"Η προσφυγή της Ελλάδας στον ‘ευρωπαϊκό μηχανισμό στήριξης’ σε ιστορική προοπτική: πρώτες σκέψεις για τις οικονομικές και (διεθνο)πολιτικές παραμέτρους της απόφασης."
Γιώργος Σταθάκης, Καθηγητής Πανεπιστημίου Κρήτης"Η δημοσιονομική κρίση της Ελλάδας. Τα αίτια"
Κώστας Κωστής, Καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών«Μεταξύ ΔΝΤ και Αριστεράς: Τι να διαλέξει κανείς;».
Χρήστος Χατζηιωσήφ, Καθηγητής Πανεπιστημίου ΚρήτηςΤο επικίνδυνο των ιστορικών αναλογιών στην εποχή της κρίσης

Να συνεχίσουμε ενάντια στη διχοτόμηση

2010-04-28T14:15:00.000+03:00

Η δικοινοτική πλατφόρμα των εκπαιδευτικών καλεί τα μέλη και τους φίλους της να παραστούν στις πρωτομαγιάτικες εκδηλώσεις των δύο κοινοτήτων. Μαζί με τις συντεχνίες των Τουρκοκυπρίων εκπαιδευτικών ΚΤΟΣ και ΚΤΟΕΟΣ και άλλες τουρκοκυπριακές συντεχνίες θα περπατήσουμε το πρωί με την ΠΕΟ. Το βράδυ συμμετέχουμε στη τουρκοκυπριακή πορεία η οποία συνδιοργανώνεται φέτος από ένα ευρύ φάσμα συντεχνιών κινημάτων και κομμάτων της Αριστεράς σε μια προσπάθεια ανοικοδόμησης της ενότητας που παλαιότερα οδήγησε στην πλατφόρμα « Αυτή η Χώρα είναι δική μας». Σε άλλες εποχές η ανοιχτή ή συγκαλυμμένη τρομοκρατία εμπόδιζε τη διοργάνωση ενωμένων δικοινοτικών εκδηλώσεων. Οι συνθήκες σήμερα δεν θα μπορούσαν να αποτρέψουν μια μεγάλη δικοινοτική πρωτομαγιάτικη πορεία αν υπήρχε η πολιτική βούληση των μεγάλων κομμάτων της Αριστεράς ή των μεγάλων συντεχνιών. Να θυμίσουμε ωστόσο ότι τα δύο προηγούμενα χρόνια επιχειρήσαμε κοινές πρωτομαγιάτικες συγκεντρώσεις με καλή τουρκοκυπριακή συμμετοχή και μικρή ελληνοκυπριακή. Στην εφετινή πρωτομαγιά κυριαρχεί και δεν μπορούμε δυστυχώς να το κρύψουμε, μεγάλη απογοήτευση για την πορεία του Κυπριακού. Δεν είναι μόνο η εκλογή Έρογλου, είναι πολύ περισσότερο η διαπίστωση ότι τα δύο χρόνια συνομιλιών Χριστόφια Ταλάτ άφησαν τις σχέσεις του κόσμου των δύο κοινοτήτων σχεδόν εκεί που τις βρήκαν. Αυτή η πρωτομαγιά θυμίζει τη θλίψη της πρωτομαγιάς του 2004. Τότε απερίσκεπτα για ακόμα μια φορά φανήκαμε ανέτοιμοι να αναλάβουμε τις ευθύνες που επέβαλλε ο αγώνας ενάντια στη διχοτόμηση. Τότε εμείς είχαμε μαζέψει τα κομμάτια μας και δημιουργήσαμε τη δικοινοτική πλατφόρμα των εκπαιδευτικών. Τότε όπως και τώρα, θυμίζουμε στον εαυτό μας και σε όλους ότι ένα σημαντικό κομμάτι της κοινωνίας, σημαντικότερο ίσως από το 1964 τουλάχιστον και μετά, προσβλέπει σε ένα κυπριακό μέλλον συμβίωσης και ειρήνης. Χρειάζεται να πιστέψει όμως περισσότερο στον εαυτό του απ’ ότι μέχρι τώρα. Και χρειάζεται να συνδέσει τους αγώνες του με τα όμορα κινήματα του ευρωπαϊκού χώρου.

Προς θετική κατεύθυνση τα Αναλυτικά Προγράμματα Φιλολογικών Μαθημάτων

2010-04-25T08:05:00.004+03:00

[1] Τα Αναλυτικά Προγράμματα [Α.Π.], χωρίς να υποκαθιστούν το σύνολο της μεταρρυθμιστικής πολιτικής στην κυπριακή εκπαίδευση, συνιστούν ωστόσο την κορύφωση μιας διαδικασίας πολυσύνθετης και πρωτόγνωρης. Ιδιαίτερα αν συγκρίνουμε με προηγούμενες διαδικασίες διαμόφωσης αναλυτικών προγραμμάτων (όπως αυτή του 2000, στην οποία ήταν περιορισμένης διάρκειας και εντεταλμένης σύνθεσης σχεδόν στο σύνολο από διοικητικούς παράγοντες του Υ.Π.Π.). Δεκάδες πανεπιστημιακοί και άλλοι ερευνητές, επιστήμονες και εκατοντάδες εκπαιδευτικοί της δημοτικής και μέσης «μάχιμης» εκπαίδευσης, όπως και επιστημονικοί φορείς, για πρώτη φορά εθελοντικά και ισότιμα συναντήθηκαν, συνδιαλέχτηκαν ή και διαφώνησαν, επεξεργάστηκαν προτάσεις και λύσεις από κοινού σε τόσο εύρος, με τόση διάρκεια και εμβάθυνση σε επιστημονικά, παιδαγωγικά και οργανωτικά πεδία –ιδιαίτερα στα φιλολογικά μαθήματα, που πιέζονται ασφυκτικά από το γενικότερο ωφελιμιστικό και τυχοδιωκτικό λάιφ στάιλ, από την παγκοσμιοποιημένη αγοραία βαρβαρότητα, που πολιορκεί τα σχολεία και την κοινωνία.
[2] Ως «Συνασπισμός Φιλολόγων» είχαμε προτείνει έγκαιρα στο ΚΔΣ του ΣΕΚΦ τη συγκρότηση ομάδων εργασίας ανά μάθημα. Πρόταση που, δυστυχώς, απορρίφθηκε πλειοψηφικά στις αρχές του 2009. Στη συνέχεια, ο «Συνασπισμός Φιλολόγων» (ευρισκόμενος σε συνεργασία με την «Προοδευτική Κίνηση Καθηγητών», με κινήσεις, ομάδες και απλούς συναδέλφους του δημοκρατικού και ευρύτερου αριστερού χώρου) μετείχε σε όλες τις Επιτροπές Α.Π. Φιλολογικών Μαθημάτων , δίπλα και μαζί με συναδέλφους όλων των ιδεολογικών απόψεων. Καταθέσαμε προτάσεις στις Επιτροπές που εργάστηκαν για τα Αρχαία Ελληνικά-Λατινικά, για την Ελληνική Γλώσσα, για τη Λογοτεχνία, για την Ιστορία, για την Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή. Γι’ αυτό και ο «Συνασπισμός Φιλολόγων», διατηρώντας τις ενστάσεις και τις ανησυχίες του για ορισμένες πτυχές της διαδικασίας ή για επιμέρους θέματα και προτάσεις [όπως η απουσία πεδίων που θα προβάλλουν πιο έντονα τη Φιλοσοφία, την Ψυχολογία ή την Κοινωνιολογία], εκτιμά ότι πρόκειται για μια σοβαρή προσπάθεια. για να αναζωογονηθεί η δημόσια εκπαίδευση της Κύπρου (πράγμα που θα επηρεάσει καθοριστικά και το περιεχόμενο της ιδιωτικής). Συντείνει στο να περιοριστούν τα χάσματα ανάμεσα στις βαθμίδες της εκπαίδευσης και να εξασφαλιστεί η ομαλή συνέχεια από βαθμίδα σε βαθμίδα και από τάξη σε τάξη., Επίσης, προσανατολίζει στο να ενισχυθεί η εκπαιδευτική αποκέντρωση και η αυτονομία της σχολικής μονάδας.

Στην Αρχαία Ελληνική Γλώσσα και Γραμματεία, όπως και στα Λατινικά: παρόλο που θα μπορούσαμε να προβάλλουμε κι άλλες προτάσεις για επιλογή συγγραφέων και έργων, κρατάμε ως ουσιαστικό δεδομένο την γενικότερη κατεύθυνση: Η φιλοσοφία και μεθοδολογία της διδασκαλίας των κλασικών γλωσσών, στις προτάσεις του νέου Α.Π. στηρίζουν τη γνώση και την κατανόηση των απαρχών του ελληνικού και ευρωπαϊκού πολιτισμού, αλλά και την γόνιμη επαφή τους με τη σύγχρονη πραγματικότητα και την καλλιέργεια της αυτοσυνείδησης του σκεπτόμενου μαθητή. Η πολυτροπικότητα –στο πλαίσιο του σύγχρονου γραμματισμού-, η διατήρηση της αυτοτέλειας στη διδασκαλία της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας, η υπέρβαση της προγονοπληξίας, μα και της άγονης μετωπικής διδασκαλίας και της παροδοσιακής διδακτικής προσέγγισης στη μετάφραση αρχαίων κειμένων συνιστούν θετικές εξελίξεις. Συνδυάζονται με την αποτελεσματικότητα της διδασκαλίας των αρχαιογνωστικών μαθημάτων, οργανικά ενταγμένων στο ευρύ φάσμα σπουδών εντός του νέου Α. Π., με τη διαφορετική φιλοσοφία στη μεταφραστική διαδικασία, την έμφαση στην ουσιαστική κειμενοκεντρική προσέγγιση, την ενσωμάτωση των Νέων Τεχνολογιών. Πρέπει να επισημανθεί η πρόταση της Επιτροπής Α.Π. για την ανάγκη συγγραφής νέων εγχειριδίων που να υπηρετούν τη νέα φιλοσοφία και να κινούν το ενδιαφέρον των μαθητών, καθώς τα υπάρχοντα, ιδιαίτερα στο Γυμνάσιο, κινούνται σε μια διαφορετική κατεύθυνση και δημιουργούν επιπρόσθετα προβλήματα. Ενδιαφέρουσα επιπλέον είναι η σύζευξη αρχαίας ελληνικής και λατινικής γραμματείας με την πρόταση για διδασκαλία μεταφρασμένων έργων ή αποσπασμάτων της λατινικής γραμματείας στο Λύκειο.

Στη Νέα Ελληνική Γλώσσα συμφωνούμε με το βασικό μέλημα των προτάσεων, δηλαδή τον επαναπροσδιορισμό του μαθήματος της Γλώσσας ως μαθήματος κριτικού γραμματισμού. Με την έννοια ότι το γλωσσικό μάθημα επιδιώκει την καλλιέργεια συνειδητής επίγνωσης του τρόπου που η γλώσσα (ανεξάρτητα αλλά και σε αλληλεπίδραση με άλλους σημειωτικούς κώδικες, όπως τις εικόνες ή τους ήχους) λειτουργεί μέσα σε συγκεκριμένα κοινωνικοπολιτισμικά περιβάλλοντα χρήσης και σε κοινότητες πρακτικής. Επίσης, δεν έχουν μικρότερη σημασία προτάσεις που αναδεικνύουν το σεβασμό της παιδικής και νεανικής ηλικίας, την καλλιέργεια των γλωσσικών δεξιοτήτων των μαθητών και την ικανότητα δημιουργικής αξιοποίησης της ποικιλότητας εντός της μητρικής γλώσσας (άρα και της επιστημονικής αξιοποίησης της κυπριακής διαλέκτου). Βλέπουμε ως ορθό τον απώτερο σκοπό της γλωσσικής διδασκαλίας, δηλαδή τη συνδιαμόρφωση των μαθητών σε κριτικά υποκείμενα, σε άτομα που μπορούν να διαπραγματεύονται κριτικά τον κόσμο τους αλλά και τον κόσμο πιο γενικά μέσα από κείμενα που παράγουν ή καλούνται να επεξεργαστούν. Η αξιοποίηση συνεργατικών πρακτικών και κοινωνικών δεδομένων στη διδασκαλία της γλώσσας, η κατανόηση του ρόλου κειμένων και κειμενικών ειδών ως μηχανισμών ιδεολογικών, ο προφορικός και ο γραπτός λόγος ως διαλογικές διαδικασίες στηρίζουν μια άλλη οπτική στο μάθημα και τροφοδοτούν νέα στοιχεία στο περιεχόμενο και στις στρατηγικές διδακτικής.

Στη Λογοτεχνία περισσότερο από κάθε άλλη φορά το Α.Π. εστιάζει στα λογοτεχνικά κείμενα και στην αναζήτηση ολόπλευρης λογοτεχνικής παιδείας. Δίνεται προσοχή στην ενεργό συμμετοχή των μαθητών, ως αναγνωστών και ερμηνευτών, και στην απόκτηση συνεκτικού και επαρκούς σώματος γνώσεων για την ελληνική (και για την κυπριακή εκδοχή της) και την ξένη μεταφρασμένη λογοτεχνία. Προκρίνεται ο «κριτικός λογοτεχνικός γραμματισμός» και η γλωσσική, αισθητική και πολιτισμική αγωγή των μαθητών. Υπογραμμίζεται η σπουδαιότητα επιλογών που επιτρέπουν τη διάδραση λογοτεχνίας- τεχνών και τη διαθεματική προσέγγιση του λογοτεχνικού πεδίου ως αισθητικού-πολιτισμικού φαινομένου. Ξεχωριστή σημασία αποκτά η προσπάθεια συνομιλίας με τη νεοελληνική (και η σαφώς αξιόλογη κυπριακή συμβολή σ’ αυτήν μέσα από κείμενα διαλεκτικά και μη) και την ευρωπαϊκή λογοτεχνία. Η επεξεργασία, εκτός από τις υπάρχουσες,, και νέων επιλογών από κείμενα διδασκαλίας δεν πρέπει να αναβληθεί. Οι νέοι θεματικοί άξονες και η αποδέσμευση από παραδοσιακές διδακτικές εφαρμογές και εγχειρίδια μπορούν να ενισχύσουν τη φαντασία των μαθητών, τη δημιουργική γραφή, την αμφισβήτηση, την κριτική στάση και το σεβασμό της νεότητας.

Στην Ιστορία, η πρόταση Αναλυτικού Προγράμματος που υπογράφεται από τρία μέλη της πενταμελούς επιτροπής συντονιστών πανεπιστημιακών δεν στερείται επιστημονικών ερεισμάτων και εκσυγχρονιστικών προθέσεων σε σχέση με τα υφιστάμενα. Διαθέτει επίσης μια δική της συλλογιστική και επιχειρηματολογία ως προς την αναγκαία ανανέωση του ενδιαφέροντος για το ελληνικό και παγκόσμιο ιστορικό παρελθόν, για την κατανόηση της διαχρονικής πορείας του ελληνικού κόσμου και της Κύπρου. Αλλά για πολλούς λόγους η πρόταση αυτή αποδεικνύεται σε σημαντικά ζητήματα του περιεχομένου και της διδακτικής πιεσμένη από την εμμονή στην εθνοκεντρική αφήγηση της παγκόσμιας και ευρωπαϊκής ιστορίας. Τοποθετείται σε πρωτεύουσα θέση η ιστορική αφήγηση πολιτικών και διπλωματικών γεγονότων. Η κοινωνική και πολιτισμική ιστορία απωθείται στο περιθώριο, ακόμη και στις λυκειακές τάξεις. Η θεματική διδασκαλία και η εμβάθυνση σε καίρια προβλήματα της κυπριακής, της ελληνικής, της ευρωπαϊκής και της παγκόσμιας ιστορίας «χάνονται». Αλλά παραμένει αναγκαία η επεξεργασία νέων προτάσεων που να λαμβάνουν υπόψη τις σημερινές ανάγκες και προτεραιότητες της κυπριακής κοινωνίας και εκπαίδευσης είναι απαραίτητη σε συνδυασμό με την άμεση αντικατάσταση των αντιπαιδαγωγικών και διδακτικά άκυρων βιβλίων. Ιδίως για το βιβλίο της Γ΄ Λυκείου: είχαμε συμβάλλει στις δύο προηγούμενες χρονιές στην άσκηση συστηματικής κριτικής όπως και στην τεκμηρίωση τριών συνεχόμενων αποφάσεων του ΚΔΣ του ΣΕΚΦ ενάντια στο αδιέξοδο του περιεχόμενου και τη διδακτική αφασία του. Επισημαίνουμε ότι στην ουσία το αναλυτικό πρόγραμμα της Ιστορίας «προσαρμόζεται» στα προηγούμενα σχολικά εγχειρίδια της Ελλάδας, κάνοντας μάλιστα επιλεκτική αξιοποίησή τους. Αποκλείεται έτσι η θεματική ιστορία και επιλέγεται η αδιέξοδη αφήγηση πολιτικών και στρατιωτικών γεγονότων μεγάλων ιστορικών περιόδων, ακόμη και στο Λύκειο. Ουσιαστικά, η διδασκαλία επικεντρώνεται στην εθνική ιστορία, καθώς, εκ των πραγμάτων, τα περισσότερα από τα υπόλοιπα πεδία δε διδάσκονται και ούτε πρόκειται να διδαχθούν.

Στην Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή με ενδιαφέρον διαπιστώνουμε την ανανεωτική διάθεση που αποτυπώνεται στο Αναλυτικό Πρόγραμμα, αλλά και την ανάγκη να υπάρξει σαφώς οριοθετημένη διδακτική περιοχή για το μάθημα στο Δημοτικό και στο Γυμνάσιο. Στοχεύοντας στην ανάπτυξη ικανοτήτων και δεξιοτήτων για τον ενστερνισμό ανθρωπιστικών και δημοκρατικών αξιών και στάσεων, την πρόταση διαπερνά η έγνοια για τη διαμόρφωση του ελεύθερου, υπεύθυνου, δημιουργικού, κριτικά στοχαζόμενου και δημοκρατικού πολίτη. Κατευθύνεται στην ανάδειξη της σημασίας των ανθρωπίνων και των κοινωνικών δικαιωμάτων, της ειρηνικής συμβίωσης, της συμμετοχής στη ζωή, του σεβασμού της ετερότητας και ιδιοπροσωπίας του μαθητή και του πολίτη. Επισημαίνουμε την ανάγκη ακόμη καλύτερης αξιοποίησης νέων –ιδίως θεματικών, αλλά και των Νέων Τεχνολογιών- μεθόδων στη διδασκαλία από τους φιλολόγους και στον εμπλουτισμό του περιεχομένου με πτυχές της βιωματικής εμπειρίας των νέων, των συνεργασιών μέσα από διαθεματικές διδασκαλίες, τη σύνδεση με την πολυπολιτισμική κοινωνία, με τις πτυχές του κυπριακού προβλήματος και με τη βιώσιμη και δίκαιη λύση του.

[3] Στην πορεία εφαρμογής και αλληλεπίδρασης με τις πρόσφατες και με τις αναμενόμενες αποφάσεις για εκπαιδευτικές, διοικητικές, παιδαγωγικές αλλαγές, τα Α. Π. Φιλολογικών θα κατευθύνουν θετικά το μορφωτικό επίπεδο και τις παιδαγωγικές μεθόδους σε νέες συνθέσεις. Το περιεχόμενό τους θα πρέπει να μένει ανοιχτό σε αναζητήσεις, ανατροφοδοτήσεις, σε επιλογές ευέλικτης αναπροσαρμογής στην πραγματικότητα, αφού σε σύντομα και τακτά χρονικά διαστήματα θα πρέπει να ελέγχονται επιστημονικά –όπως απαιτεί το κίνημα των εκπαιδευτικών και όπως δεσμεύτηκε ο Υπουργός Παιδείας. Θα εργαστούμε μαζί με όλους τους φιλολόγους, και όλους τους άλλους εκπαιδευτικούς για την ενίσχυση του σύγχρονου ρόλου των φιλολογικών γνώσεων, των ανθρωπιστικών σπουδών και των Νέων Τεχνολογιών. Θα επιμείνουμε στην τόνωση των ελληνικών γραμμάτων αναδεικνύοντας τον οικουμενικό χαρακτήρα των αξιών του ελληνικού και του παγκόσμιου δημοκρατικού πολιτισμού.
Αναδεικνύεται ως απαραίτητη η ουσιαστική επιμόρφωση των συναδέλφων πάνω στα νέα αναλυτικά και στους νέους τρόπους διδασκαλίας που αυτά εισάγουν. Ας θεωρηθεί ως παράδειγμα προς αποφυγή η βεβιασμένη «επιμόρφωση» που έγινε πριν από μερικά χρόνια (2006) για τα νέα βιβλία που ήρθαν από την Ελλάδα.
Καταληκτικά επισημαίνουμε την πρώτιστη όλων ανάγκη: την έγκαιρη διαμόρφωση κατάλληλου εκπαιδευτικού υλικού σε συνδυασμό με τη συγγραφή νέων βιβλίων, όπου κριθεί αναγκαίο, και τη διεύρυνση των σχολικών –μαθησιακών δραστηριοτήτων που σχετίζονται με την παραγωγή και χρήση ψηφιακού διδακτικού υλικού και με το «διαδικτυακό σχολείο».

Γιώργος Κ. Μύαρης, Γιώργος Γιαλλούρης, Σταύρος Σταύρου – διαδοχικά εκπροσωπούντες τον “Συνασπισμό Φιλολόγων” στο ΚΔΣ του ΣΕΚΦ-ΟΕΛΜΕΚ στην τριετία 2007-2010.

Παρατηρήσεις σχετικά με την πρόταση της Επιτροπής αναμόρφωσης των Αναλυτικών Προγραμμάτων της Ιστορίας στο Λύκειο

2010-04-22T22:30:00.001+03:00

ΠΡΟΣ

α) Γραφείο Υπουργού Παιδείας (Υπεύθυνος: Κυριάκος Κυριάκου)

β) Επιστημονική Επιτροπή διαμόρφωσης των Αναλυτικών Προγραμμάτων
κ. Γιώργο Τσιάκαλο (Επικεφαλής)

γ) ΣΕΚΦ (υπ' όψιν Γραμματέα Γ. Μύαρη)

Λευκωσία

Θέμα: Παρατηρήσεις σχετικά με την πρόταση της Επιτροπής αναμόρφωσης των Αναλυτικών Προγραμμάτων της Ιστορίας στο Λύκειο

Τα σχόλια που εκφράζονται πιο κάτω ελπίζουμε ότι θα αποτελέσουν μια εποικοδομητική κριτική επί του νέου αναλυτικού προγράμματος για τη διδασκαλία του μαθήματος της Ιστορίας, το οποίο έδωσε προ ολίγων ημερών στη δημοσιότητα το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού. Στο πλαίσιο ενός δημόσιου και δημοκρατικού διαλόγου οι διαφορετικές απόψεις μπορούν και πρέπει να είναι θεμιτές, εφόσον το τελικό ζητούμενο είναι η αναβάθμιση της ποιότητας της παρεχόμενης εκπαίδευσης στον τόπο μας. Ως μάχιμοι εκπαιδευτικοί θα ξεκινήσουμε με την αφήγηση κάποιων πραγματικών περιστατικών από την καθημερινή ζωή στο σχολείο, ενώ οι παρατηρήσεις μας θα αφορούν στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση και συγκεκριμένα στο Λύκειο.

Σίγουρα αποτελεί ζητούμενο η αναμόρφωση των αναλυτικών προγραμμάτων και είναι ένα από τα προαπαιτούμενα της μεταρρύθμισης και του εκσυγχρονισμού εκπαιδευτικού συστήματος του τόπου μας. Πιστεύουμε ότι οι εργασίες προχωρούν με επιστημονική μεθοδολογία, με χρονοδιαγράμματα μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα, με όραμα, με σαφείς στόχους και με δημοκρατικές διαδικασίες για τη λήψη απόφασης. Κι όμως σε πολλούς εκπαιδευτικούς αρχίζει να δημιουργείται η εντύπωση πως τίποτε δεν αλλάζει στη περιεχόμενο και στη διδασκαλία του μαθήματος της Ιστορίας (τουλάχιστον στη δευτεροβάθμια εκπ-ση). Απαιτείται ουσιαστική αλλαγή κι όπως λέει ο ποιητής για την ελευθερία «θέλει αρετήν και τόλμη», στα εκπαιδευτικά θέματα παρατηρούμε ότι αρετή υπάρχει, το ζητούμενο είναι η τόλμη.
Κάθε πραγματική αλλαγή -γι’ αυτούς που τη βιώνουν- εμπεριέχει τα στοιχεία της απώλειας, του άγχους και του αγώνα, και το γεγονός αυτό πρέπει να αναγνωρίζεται ως φυσικό και αναπόφευκτο, σύμφωνα με τον Marris, ενώ και ο Schỏn εκφράζει την ίδια ιδέα όταν αναφέρει πως κάθε πραγματική αλλαγή περνά μέσα από τη ζώνη της αβεβαιότητας (Fullan, 2001, σ.σ. 30-31). Ποιοι όμως είναι αυτοί λοιπόν που πραγματικά φοβούνται την αλλαγή στο αναλυτικό πρόγραμμα της Ιστορίας;
Μήπως όσοι εμμένουν στην εθνοκεντρική αφήγηση της Παγκόσμιας και Ευρωπαϊκής Ιστορίας; Ή όσοι πιστεύουν ότι οι μαθητές είναι ακόμα ανώριμοι για μια πολυπρισματική θεώρηση της Ιστορίας, που θα τους έφερνε σε επαφή και με άλλες ερμηνείες των ιστορικών γεγονότων πέρα από τις κυρίαρχες οι οποίες για χρόνια εν είδει κατήχησης έχουν επιβληθεί κατά τη διδασκαλία της Ιστορίας;
Είναι φανερό ότι το θεωρητικό υπόβαθρο, η φιλοσοφία- οι αρχές στην οποία στηρίζεται η εκπόνησή των νέων αναλυτικών ήταν αποδεκτά απ’ όλους όσοι συμμετείχαν σε όλες τις επιτροπές εκπόνησης των «νέων» αναλυτικών. Παρ’ όλα αυτά παρατηρούμε ότι στην πρόταση που υποβλήθηκε για το μάθημα της Ιστορίας δεν ακολούθησε τις γενικές αρχές του νέου αναλυτικού. Συγκεκριμένα παρατηρούμε ότι:
Δεν παρατηρείται αξιοπρόσεκτη μείωση του όγκου της ύλης.
Η νέα πρόταση ουσιαστικά αντιγράφει το υφιστάμενο αναλυτικό πρόγραμμα.
Εξακολουθεί να ισχύει η λογική της γραμμικής χρονολογικής αφήγησης γεγονότων, κυρίως πολιτικών και πολεμικών εις βάρος της κοινωνικής Ιστορίας και της Ιστορίας του παγκόσμιου πολιτισμού. Έτσι, τα παιδιά ταυτίζουν την Ιστορία με τον πόλεμο και οι πόλεμοι των εθνών καθίστανται η πεμπτουσία της παρουσίας του ανθρώπου στη γη. Ακόμα, με τη λογική αυτή, η πιο ενδιαφέρουσα και σημαντική περίοδος της Ιστορίας της Κύπρου, η περίοδος από το 1878 ως το 1960 και μέχρι σήμερα-γιατί σχετίζεται με τις σημερινές συνθήκες που επικρατούν στον τόπο μας-θα εξακολουθήσει να διδάσκεται στην Γ’ Λυκείου στο τέλος της χρονιάς, ως τελευταίο κεφάλαιο, σε μια χρονική στιγμή που το μόνο πράγμα που απασχολεί τους τελειόφοιτους είναι η έξοδός τους από τη μαθητική ζωή, οι Παγκύπριες Εξετάσεις, οι σπουδές, ή η στρατιωτική θητεία.
Εξακολουθεί να ισχύει η λογική της κάλυψης ενός όγκου ύλης όπως καταγράφεται μέσα στο ένα σχολικό βιβλίο. Σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες οι σχολικές μονάδες έχουν τη δυνατότητα επιλογής του βιβλίου που θα χρησιμοποιήσουν, χωρίς να ξεφεύγουν από το γενικό πλαίσιο που ισχύει για όλη τη χώρα.
Βέβαια στον τόπο μας απέχουμε πολύ ακόμα από το σημείο αυτό, όμως θα ήταν καλό οι σχολικές μονάδες σταδιακά να αποκτήσουν αυτή τη δυνατότητα, στο πλαίσιο μιας περιορισμένης στην αρχή αυτονομίας, η οποία θα σήμαινε αυτόματα τη μετάθεση ενός μεγάλου μέρους της ευθύνης για τη διδασκαλία στους ίδιους τους εκπαιδευτικούς και στις ίδιες τις σχολικές μονάδες, καθώς και την ανάληψη της ευθύνης για τα αποτελέσματα των μαθητών τους. Αντί να επικρίνουν κάποια ακατάλληλα για τους μαθητές τους διδακτικά εγχειρίδια, να επιλέγουν συλλογικά άλλα καταλληλότερα, να επιλέγουν διαφόρων ειδών πηγές μ’ έναν έγκαιρο προγραμματισμό. Αυτό μπορεί να εισαχθεί αρχικά σε ορισμένες σχολικές μονάδες, που θα επιδείξουν τον δέοντα ζήλο και σε μια τάξη μόνο. Η επιλογή μπορεί να γίνεται λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαιτερότητες του μαθητικού πληθυσμού της μονάδας τους. Έχουμε την ισχυρή πεποίθηση ότι, αν εγκαταλειφθεί η λογική της γραμμικής αφήγησης της Ιστορίας και η λογική του ενός βιβλίου τουλάχιστον σε μια μόνο τάξη μέχρι να αποφασιστεί ο δεκαετής κύκλος σπουδών (δεκάχρονη υποχρεωτική εκπαίδευση) -εμπόδιο που επικαλείται η Επιτροπή-αυτό θα σημαίνει την εισαγωγή ενός εντελώς νέου τρόπου διδασκαλίας και μάθησης, που είναι, πιστεύουμε, η ουσία μιας μεταρρύθμισης και όχι μια απλή προσθαφαίρεση ύλης ή μετάθεση διδακτικών περιόδων από ένα κεφάλαιο σ’ ένα άλλο ή συστάσεις προς τους εκπαιδευτικούς για τη χρήση πολλαπλών πηγών, τις επισκέψεις σε μουσεία κ.λ.π., γιατί όλα αυτά πάνε χρόνια και που τα γνωρίζουμε και που τα συζητάμε μεταξύ μας, αλλά που λίγο τα εφαρμόζουμε, αγκυλωμένοι στην κάλυψη της ύλης και παραδομένοι στην ασφάλεια του μοναδικού βιβλίου ‘Ευαγγελίου’. Εάν μειωθεί δραματικά η διδακτέα ύλη και οι σχολικές μονάδες έχουν το δικαίωμα επιλογής μέσα από διάφορους θεματικούς κύκλους-αναφερόμαστε πάντα στο Λύκειο- θα μπορούν να επιλέγουν τους καταλληλότερους για τους μαθητές τους και να εφαρμόσουν όλες εκείνες τις νέες και κυρίως αποδοτικότερες, αλλά και πιο ευχάριστες μεθόδους διδασκαλίας. Όλη η Βυζαντινή περίοδος της Ιστορίας της Κύπρου μπορεί να διδαχτεί μόνο μέσα από το θεματικό κύκλο «Βυζαντινή Τέχνη της Κύπρου» με επισκέψεις σε βυζαντινές εκκλησίες και μουσεία (υπάρχει πλήθος πηγών που μπορούν να αναζητήσουν εκπαιδευτικοί και μαθητές). Οι πόλεμοι των Ελλήνων, που πάντα τους συγχύζουν οι μαθητές μας, μπορούν να ενταχθούν στο θεματικό κύκλο ‘Ιμπεριαλισμός’ (Περσική εκστρατεία κατά των Ελλήνων, Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, Οθωμανική Αυτοκρατορία, πόλεμος στο Βιετνάμ κ.ο.κ., με την αποικιοκρατία παράλληλα, σύγχρονη και αρχαία με ένα παγκόσμιο χάρτη (αναφέρουμε κάποια μόνο ενδεικτικά παραδείγματα). Τα γεγονότα, τα αίτια και οι συνέπειες, οι αντιδράσεις των ανθρώπων είναι διαχρονικές, οι μαθητές βλέπουν την Ιστορία στην ολότητά της, ασκούν την κριτική σκέψη, εργάζονται πολυπρισματικά με διάφορες πηγές, κάνουν συγκρίσεις, εντοπίζουν ομοιότητες και διαφορές, αντιλαμβάνονται την ιστορική συνέχεια και την αλλαγή, ξεφεύγοντας επιτέλους από την πλήξη της γραμμικής αφήγησης του ενός μεμονωμένου ιστορικού γεγονότος από το ένα σχολικό εγχειρίδιο. Ή ακόμα, πόσο ενδιαφέρον θα είχε για το μαθητή να δουλέψει σε ενότητες όπως η μετεξέλιξη των αρχαίων κοινωνιών της Ανατολ. Μεσογείου, ο θεσμός της δουλείας, η εμφάνιση και εξέλιξη των θρησκειών στις ακτές της Μεσογείου-κοιτίδας θρησκειών δίνοντας έμφαση στην κατανόηση των διαφορών και των ομοιοτήτων τους, γιατί παρουσιάζουν ομοιότητες, θέτοντας έτσι σε εφαρμογή τις αρχές της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης, ή ακόμα η εξέλιξη της κατοικίας των ανθρώπων, της διατροφής, της διασκέδασης και τόσων άλλων δραστηριοτήτων που αφορούν το ανθρώπινο γένος. Εκτός και αν, ως εκπαιδευτικό σύστημα, πιστεύουμε ότι ο ρόλος της διδασκαλίας της Ιστορίας είναι να τονίζει στο μαθητή τη μοναδικότητα του δικού μας λαού σ’ αυτόν τον πλανήτη.
Προσωπικά, πιστεύουμε ότι η πρόταση που έχει κατατεθεί από τους Πανεπιστημιακούς για το αναλυτικό πρόγραμμα της Ιστορίας, χρειάζεται να περιλάβει κάποιες ουσιώδεις αλλαγές, κάποιες καινοτομίες, έστω και σε μία τουλάχιστον τάξη σε αρχικό στάδιο, η οποία εισηγούμαστε να είναι η Β΄ Λυκείου ή η Γ΄ Λυκείου (κοινού κορμού), ώστε πραγματικά να μπορεί να αποκαλείται μεταρρυθμιστικό μέτρο, γιατί πιστεύουμε ότι πραγματικά η διδασκαλία της Ιστορίας χρειάζεται τομές για να καταλήξει στο ζητούμενο όλων, εκπαιδευτικών, κοινωνίας και πολιτείας, που δεν είναι άλλο από τη μάθηση των μαθητών μας.

Μαρία Μαυραδά - Λύκειο Λακατάμιας
Βασίλης Καφαντάρης - Λύκειο Παλουριώτισσας vaskaf@gmail.com
(Εκπαιδευτικοί στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση που συμμετείχαν στην Επιτροπή για τη διαμόρφωση των νέων αναλυτικών προγραμμάτων της Ιστορίας.

Λευκωσία
15 Απριλίου 2010

Μια πρώτη άποψη για την Ιστορία στα δημοτικά σχολεία

2010-04-20T16:37:00.000+03:00

Μικρά βήματα αντί για άλματα: Μια πρώτη άποψη για την Ιστορία στα δημοτικά σχολεία
Η παγκόσμια Ιστορία απουσιάζει σχεδόν παντελώς από την προτεινόμενη ύλη και οι αναφορές σε άλλους λαούς περιορίζονται συνήθως στις περιπτώσεις κατά τις οποίες αυτοί ήρθαν σε επαφή (συνήθως σύγκρουση) με τους Έλληνες ή τους Κύπριους.

Η πολυσυζητημένη μεταρρύθμιση των αναλυτικών προγραμμάτων της Ιστορίας στην ελληνοκυπριακή δημοτική εκπαίδευση (αλλά και σε όλες τις υπόλοιπες βαθμίδες) φαίνεται ότι τελικά δεν θα επιφέρει ούτε τις αλλαγές για τις οποίες κάποιοι φοβούνταν, ούτε εκείνες για τις οποίες κάποιοι άλλοι ήλπιζαν. Έτσι όσοι φοβούνταν για τον αφελληνισμό των μαθητών μπορούν να κοιμούνται ήσυχα. Όσοι πάλι ανέμεναν ότι με τα νέα αναλυτικά θα ξεκινούσε μια νέα εποχή για τη διδασκαλία του μαθήματος, η οποία θα στόχευε στην ανάπτυξη της ιστορικής σκέψης των μαθητών που θα τους επέτρεπε να καταλάβουν τον κόσμο μέσα από τη μελέτη του παρελθόντος και τη σχέση του με το παρόν και το μέλλον, θα πρέπει να περιμένουν είτε για την επόμενη μεταρρύθμιση, είτε για μια γενναία τροποποίηση της παρούσας πρότασης πριν τα αναλυτικά φτάσουν στην τελική τους μορφή.Για να είμαστε δίκαιοι, θα πρέπει να παραδεχτούμε ότι σε σύγκριση με το παρόν αναλυτικό πρόγραμμα της Ιστορίας στο δημοτικό σχολείο (το οποίο αποτελεί κλασικό παράδειγμα παραδοσιακής προσέγγισης όπου η ιστορική σκέψη είναι σχεδόν ανύπαρκτη έννοια) η παρούσα πρόταση περιέχει θετικά στοιχεία όπως οι αναφορές στην πολυπρισματικότητα και την ανάγκη για αποφυγή των προκαταλήψεων και των στερεοτύπων. Περιέχει επίσης θετικές εισηγήσεις για τη χρήση της τεχνολογίας, την αποφυγή της προσήλωσης στα διδακτικά εγχειρίδια, τη χρήση μουσείων και ιστορικών χώρων και την ανάγκη για διαθεματική προσέγγιση του μαθήματος. Από την άλλη, όμως, περιέχει και προβληματικές αναφορές οι οποίες παραπέμπουν σε ένα παραδοσιακό μοντέλο ιστορικής παιδείας όπου η απόκτηση γνώσης από τους μαθητές μετριέται κυρίως μέσα από την ικανότητά τους για αφήγηση και η ιστορική παιδεία συγχέεται με τους εορτασμούς εθνικών επετείων.Αυτό που κυρίως απουσιάζει από την παρούσα πρόταση είναι η σαφής αναφορά σε στόχους για την ανάπτυξη της ιστορικής σκέψης των μαθητών. Πιο συγκεκριμένα, απουσιάζουν οι στόχοι που αναφέρονται στην ανάπτυξη των ιδεών των μαθητών για συγκεκριμένες έννοιες της ιστορίας (π.χ. ιστορικές αναφορές, τεκμήρια, αλλαγή και συνέχεια, αιτία και αποτέλεσμα, ιστορική σημαντικότητα, ιστορική ενσυναίσθηση). Αν και για κάποιες από αυτές τις έννοιες γίνονται σποραδικές αναφορές, εντούτοις δεν υπάρχουν σαφείς στόχοι οι οποίοι να είναι ξεκάθαροι ως προς τις ιδέες που πρέπει να αναπτύξουν οι μαθητές σχετικά με αυτές. Η ίδια γενικολογία και έλλειψη σαφούς περιεχομένου ισχύει και για τις ικανότητες που πρέπει να αναπτυχθούν από τους μαθητές για το κτίσιμο της ιστορικής τους γνώσης, αλλά και τις στάσεις που πρέπει να αποκτήσουν απέναντι στο παρελθόν και τους ανθρώπους του και οι οποίες χαρακτηρίζουν την επιστήμη της Ιστορίας.Σε ό,τι αφορά την προτεινόμενη ύλη (περιεχόμενο) οι αλλαγές είναι ελάχιστες. Έχουμε και πάλι μια μονολιθική ελληνοκεντρική αφήγηση (αν και οι αναφορές στην κυπριακή ιστορία είναι περισσότερες τώρα) που αφηγείται ουσιαστικά την πολιτική ιστορία με ελάχιστες αναφορές σε άλλες πτυχές του παρελθόντος. Στοιχεία που αφορούν την καθημερινή ζωή των ανθρώπων, την εκπαίδευση, την τεχνολογία, τις κοινωνικές αλλαγές κτλ. δεν εμφανίζονται σχεδόν καθόλου στην πρόταση. Επίσης η παγκόσμια Ιστορία απουσιάζει σχεδόν παντελώς από την προτεινόμενη ύλη και οι αναφορές σε άλλους λαούς περιορίζονται συνήθως στις περιπτώσεις που αυτοί ήρθαν σε επαφή (συνήθως σύγκρουση) με τους Έλληνες ή τους Κύπριους.Η υποβάθμιση της ανάπτυξης της ιστορικής σκέψης βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στην άποψη (η οποία εκφράστηκε σε πολλές περιπτώσεις από τα μέλη της επιτροπής των ακαδημαϊκών στις συναντήσεις με τους μάχιμους εκπαιδευτικούς) ότι οι μαθητές στις μικρότερες ηλικίες δεν διαθέτουν τις απαραίτητες γνωστικές ικανότητες οι οποίες θα επέτρεπαν μια τέτοια προσέγγιση. Αυτό αποτελεί μια ξεπερασμένη θέση η οποία έχει διαψευστεί επανειλημμένα τις τελευταίες τρεις δεκαετίες από την εκπαιδευτική έρευνα στο χώρο της ιστορικής παιδείας. Αν και αυτό υποδείχτηκε σε πολλές περιπτώσεις από τους εκπαιδευτικούς που συμμετείχαν στη διαδικασία, αυτή τους η άποψη όπως και το σύνολο σχεδόν των γραπτών και προφορικών εισηγήσεών τους δεν λήφθηκαν υπόψη. Υπεύθυνη, σε κάποιο βαθμό, για τις ελλείψεις της παρούσας πρότασης σε θέματα ανάπτυξης ιστορικής σκέψης ήταν και η απουσία από την επιτροπή ακαδημαϊκών με ειδίκευση στην ιστορική παιδεία. Αυτό, φυσικά, αποτελεί σοβαρή και αδικαιολόγητη παράλειψη εκ μέρους του ΥΠΠ.Εν κατακλείδι, η παρούσα πρόταση, αν και παρουσιάζει στοιχεία ανανέωσης σε σχέση με το παρόν αναλυτικό, εξακολουθεί να βρίσκεται πολύ μακριά από τις σύγχρονες προσεγγίσεις στο χώρο της ιστορικής παιδείας. Πάνω απ΄ όλα αφήνει αναπάντητα βασικά ερωτήματα όπως το πώς η Ιστορία θα αποκτήσει νόημα για τους μαθητές και πώς θα τους εφοδιάσει με τα απαραίτητα νοητικά εργαλεία για να συνεχίσουν να μαθαίνουν και έξω από το σχολείο, χωρίς να γίνονται θύματα της ελλιπούς κατανόησης του παρελθόντος και της προπαγάνδας οποιασδήποτε προέλευσης.

Λουκάς Περικλέους Εκπαιδευτικός Δημοτικής Εκπαίδευσης

Μέλος ομάδας εργασίας μάχιμων εκπαιδευτικών για τη διαμόρφωση των αναλυτικών προγραμμάτων Ιστορίας

isiah11@cytanet.com.cy

Δημοσιεύθηκε στον Πολίτη 11 Απρ 2010

Σημαντική η διδασκαλία της Ιστορίας στο σχολείο για τη συγκρότηση της δημόσιας κουλτούρας και πολιτών με κριτική σκέψη

2010-04-19T06:43:00.003+03:00

Η Ιστορία και το νέο σχολείο
Αντώνης Λιάκος Κυριακή 18 Απριλίου 2010

Στο πολυνομοσχέδιο που κατατέθηκε από την υπουργό Παιδείας κυρία Διαμαντοπούλου για τις αλλαγές στην εκπαίδευση, και παράλληλα με την καθιέρωση πιστοποιητικού παιδαγωγικής επάρκειας για τους εκπαιδευτικούς, χρειάζεται να περιληφθεί και ένα άρθρο για τη διδασκαλία της Ιστορίας στη Μέση Εκπαίδευση. Παρά το γεγονός ότι η ιστοριογραφία της χώρας μας έχει αναπτυχθεί με νέες έρευνες και έχει εμπλουτιστεί με νέες προσεγγίσεις και θεματικές, το σχολείο συνεχίζει να μένει καθηλωμένο σε κύκλους επανάληψης της ίδιας Ιστορίας- αρχαία, μέση, νεότερη- τόσο στο γυμνάσιο όσο και στο λύκειο, με σχολικά βιβλία που αν δεν αποπροσανατολίζουν, πάντως αφυδατώνουν και δυσκολεύουν τη μάθηση. Τα φτωχά αποτελέσματα στις εξετάσεις είναι ένας μόνο από τους δείκτες αυτής της αποτυχίας. Δυστυχώς η Ελλάδα είναι η μόνη χώρα στην οποία η Ιστορία δεν διδάσκεται από ιστορικούς, και δεν υπάρχει η ειδικότητα του ιστορικού στο σχολείο. Την Ιστορία τη διδάσκουν γενικώς «φιλόλογοι» (ειδικότητα ΠΕ02), που σημαίνει απόφοιτοι σχολών της Φιλοσοφικής (φιλολογίας, ψυχολογίας-παιδαγωγικών, γαλλικής, αγγλικής, γερμανικής κλπ. φιλολογίας) που ενδέχεται να μην έχουν διδαχθεί ούτε ένα μάθημα Ιστορίας. Οταν καλούνται να διδάξουν Ιστορία όσοι δεν την έχουν διδαχθεί συνήθως αρκούνται στην πιστή αναπαραγωγή του σχολικού εγχειριδίου. Χωρίς ιδιαίτερες γνώσεις και ενδιαφέρον για το πεδίο, χωρίς βιβλιογραφική ενημέρωση, δεν μπορούν να ενεργοποιήσουν το ενδιαφέρον των μαθητών, ούτε βέβαια να μεταδώσουν την αίσθηση της ιστορικότητας. Η Ιστορία στο σχολείο γίνεται ένα βαρετό μάθημα που οδηγεί στην αποστήθιση. Οι απόφοιτοι των τμημάτων αυτών επιλέγονται με εξετάσεις στον ΑΣΕΠ με ενιαία ύλη της οποίας ο κεντρικός κορμός είναι τα φιλολογικά μαθήματα. Για τη διαιώνιση

Η διδασκαλία της Ιστορίας στο σχολείο γίνεται με τέτοιο τρόπο στα Γυμνάσια και στα Λύκεια με αποτέλεσμα να έχει καταλήξει ένα βαρετό μάθημα το οποίο οι μαθητές πρέπει απλώς να αποστηθίσουν αυτής της πρωτοτυπίας, προβάλλεται ως κύρια δικαιολογία ότι στην Ελλάδα, λόγω της γεωγραφικής κατανομής των σχολείων, καθώς και της κατανομής των ανθρωπιστικών μαθημάτων στο σχολικό πρόγραμμα, η καθιέρωση ειδικοτήτων θα ήταν μια αναποτελεσματική και περιττή πολυτέλεια. Το ίδιο γεγονός ωστόσο δεν εμποδίζει να γίνονται σεβαστές οι ειδικεύσεις των αποφοίτων της Φυσικομαθηματικής σε φυσικούς που διδάσκουν φυσική, σε μαθηματικούς που διδάσκουν μαθηματικά, σε χημικούς που διδάσκουν χημεία και σε βιολόγους που διδάσκουν βιολογία. Ο κύριος λόγος αυτής της αντιεπιστημονικής εμμονής στον ρόλο του «φιλολόγου» που διδάσκει τα πάντα είναι ότι δεν έχει αναγνωριστεί ακόμη η αυτοτελής συγκρότηση του ιστορικού κλάδου. Ως τώρα οι μηχανισμοί του υπουργείου Παιδείας κατέχονταν από το παρωχημένο πνεύμα του ελληνικού 19ου αιώνα που έβλεπε την Ιστορία ως παρακλάδι της φιλολογίας. Οφείλεται επίσης αυτή η καθυστέρηση και στο γεγονός ότι οι ιστορικοί- πανεπιστημιακοί ή ερευνητές- ελάχιστη προσοχή έδωσαν, ως τώρα, στην αναμόρφωση της διδασκαλίας της Ιστορίας στο σχολείο, σε αντίθεση με τους μαθηματικούς και τους φυσικούς επιστήμονες οι οποίοι έδειξαν ένα διαρκές και αποτελεσματικό ενδιαφέρον. Είναι όμως πλέον καιρός να αρθεί αυτός ο απαράδεκτος αναχρονισμός, ο οποίος έχει καταστροφικές συνέπειες τόσο ως προς τη διδασκαλία της Ιστορίας στο σχολείο, όσο επίσης και ως προς τη συγκρότηση του προγράμματος των ιστορικών τμημάτων, τα οποία τείνουν να μετατραπούν σε πανδιδακτήρια με την προσθήκη πλήθους φιλολογικών μαθημάτων, για να εξυπηρετήσουν την προσδοκώμενη επάρκεια των αποφοίτων τους. Αποτέλεσμα; Λίγο απ΄ όλα. Χρειάζεται επομένως να καθιερωθεί η ειδικότητα του ιστορικού στο σχολείο, και ταυτόχρονα να γίνει μια σοβαρή αναδιοργάνωση του αναλυτικού προγράμματος που αφορά την εκπαίδευση της Ιστορίας, η οποία κακώς περιορίζεται σε μια γεγονοτολογική αντίληψη. Η Ιστορία αφορά την προβληματική των σχέσεών μας με το παρελθόν, περιλαμβανομένης της συγκρότησης της ιστορικής συνείδησης και της συλλογικής μνήμης. Το αίτημα να διδάσκει κανείς το αντικείμενο που έχει σπουδάσει θα έπρεπε να θεωρείται αυτονόητο, χωρίς παραχωρήσεις σε λαϊκιστικές-συντεχνιακές απαιτήσεις να διδάσκουν όλοι όλα. Και δεν χρειάζεται βέβαια να επιχειρηματολογήσει κανείς επιπροσθέτως για το πόσο σημαντική είναι η διδασκαλία της Ιστορίας στο σχολείο για τη συγκρότηση της δημόσιας κουλτούρας και πολιτών με κριτική σκέψη.
Ο κ. Αντώνης Λιάκος είναι καθηγητής της Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών.
Διαβάστε περισσότερα: http://www.tovima.gr/default.asp?pid=46&ct=72&artId=299178&dt=18/04/2010#ixzz0lVvhWT2q

Διάλεξη με θέμα την εκπαίδευση στην οθωμανική περίοδο.

2010-03-23T14:47:00.002+02:00

Κατατέθηκε η εισήγηση του νέου αναλυτικού Ιστορίας

2010-03-12T06:33:00.003+02:00

Αγαπητέ συνάδελφε,

Την περασμένη Δευτέρα (9 Μαρτ. 2010) υποβάλαμε στην Κεντρική Επιστημονική Επιτροπή και στο Υπουργείο το τελικό κείμενο (έντυπο και ηλεκτρονικό) της εισήγησής μας για τα Αναλυτικά Προγράμματα στο μάθημα της Ιστορίας. Ζητήσαμε από τη Κεντρική Επιστημονική Επιτροπή να σας κοινοποιήσει το ταχύτερο δυνατόν το περιεχόμενο της εισήγησής μας, η οποία ελπίζουμε να φτάσει στα χέρια σας σύντομα.
Με το γράμμα αυτό θα ήθελα, ως πρόεδρος της ειδικής επιτροπής, να σας ευχαριστήσω όλους θερμά για την ουσιαστική βοήθεια που μας προσφέρατε. Η πείρα σας, οι γραπτές προτάσεις και γενικά οι ιδέες που παρουσιάσατε με ποικίλους τρόπους κατά τη διάρκεια των κοινών μας συνεδριάσεων αποτέλεσαν βασική πηγή του υλικού που χρησιμοποιήσαμε στην εισήγησή μας. Σε τελευταία ανάλυση, χωρίς τη δική τους συνδρομή και τον μόχθο, η εισήγησή μας θα ήταν εξαιρετικά ατελής, αν όχι ανέφικτη. Ασφαλώς, η κατάστρωση του Αναλυτικού Προγράμματος έγινε, όπως μας είχε ζητηθεί, από εμάς‧ γι' αυτό και στα μέλη της επιτροπής, που την υπογράψαμε, ανήκει και η ευθύνη για το περιεχόμενό της. Ωστόσο, αν τελικά η προσπάθεια αυτή καταλήξει σε παραγωγικά αποτελέσματα, ο κύριος έπαινος θα ανήκει, όπως υπογραμμίσαμε και στο διαβιβαστικό μας έγγραφο προς την Κεντρική Επιτροπή και στο Υπουργείο, σε εσάς.

Με εγκάρδιους συναδελφικούς χαιρετισμούς,

Ιωάννης Κ. Χασιώτης
Ομότιμος Καθηγητής της Νεότερης Ιστορίας
Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Requiem Manuel Alegre

2009-12-14T14:17:00.002+02:00

Υπάρχουν νεκροί που αργούν να πεθάνουν.
Ανώφελο να τους θάψεις, ξαναγυρίζουν,
Ξεχνιούνται καμιά φορά στη σκιά,
Στο χέρι μιας πολυθρόνας,
ή στη σπασμένη άκρη Ενός φλιτζανιού.
’Η κρύβονται
Στα μικρά κουτιά πάνω στα τραπέζια.
Υπάρχουν αντικείμενα που κατοικούν ακόμη
Και είναι σαν το πρόσωπο, το μεταμορφωμένο από τους απόντες
Τα σημάδια τους στο σπίτι και στο εφήμερο.
Γι ‘αυτό είναι τόσο σκληρό να πάρεις απ’ το τραπέζι
Το πιάτο και τα μαχαιροπήρουνα
Να τακτοποιήσεις τα ρούχα, ν’αλλάξεις
Τα σεντόνια.
Υπάρχουν νεκροί Που δεν φεύγουν ποτέ.
Υπάρχουν νεκροί που δεν σταματούν να κάνουν κακό.

(μετάφραση: Γιάννης Σουλιώτης), (προδημοσίευση)
(από την Ανθολογία Σύγχρονης Πορτογαλικής Ποίησης, που πρόκειται να κυκλοφορήσει αυτόν τον μήνα,από τις Εκδ.ΡΟΕΣ,σε Επιλογή,Παρουσίαση,Μετάφραση Γιάννη Σουλιώτη,Πρόλογο Αnna-Maria Soares,Λέκτωρ Ινστιτούτο Camoes,και Επιμέλεια Παυλίνας Παμπούδη)

Γαλλία πρόταση αφαίρεσης της Ιστορίας από την κατεύθυνση των Επιστημών της αντίστοιχης Γ΄Λυκείου

2009-12-09T15:38:00.003+02:00

Γάλλοι διανοητές και πολιτικοί αντιδρούν έντονα στην εκπαιδευτική μεταρρύθμιση που προτείνει ο υπουργός Παιδείας της Γαλλίας Λικ Σατέλ, η οποία αφαιρεί από το πρόγραμμα των μαθητών Τρίτης Λυκείου που έχουν επιλέξει την κατεύθυνση των Επιστημών, την Ιστορία και τη Γεωγραφία.
Το μέτρο αφορά τους μαθητές που επιλέγουν να δώσουν εξετάσεις baccalaureat, έχοντας επιλέξει την επιστημονική κατεύθυνση.
Για τους μαθητές Λογοτεχνίας και Οικονομικών η Ιστορία και η Γεωγραφία θα παραμείνουν μαθήματα υποχρεωτικά, μαζί με τα Μαθηματικά, τα Γαλλικά και μία ακόμα ξένη γλώσσα, τη Γιλοσοφία και άλλα μαθήματα.
Το σχέδιο της γαλλικής κυβέρνησης έχει προκαλέσει την έντονη οργή των Γάλλων διανοητών και πολιτικών. Με επικεφαλής τον φιλόσοφο Αλέν Φινκελκρότ, ιστορικοί και διανοούμενοι εξέδωσαν κοινή ανακοίνωση στην οποία χαρακτήρισαν το σχέδιο «κοντόφθαλμο και αντιπαραγωγικό».
«Το προφανές κενό ανάμεσα στο νομοσχέδιο και στις πραγματικές εκπαιδευτικές ανάγκες των Γάλλων νέων στις αρχές του 20ού αιώνα μπορεί να προκαλέσει μόνο ανησυχία και αποχαύνωση» αναφέρουν.
Πολιτικοί της Αριστεράς, ανάμεσά τους η ηγέτης του Σοσιαλιστικού Κόμματος, Μισέλ Ομπρί, η Σεγκολέν Ρουαγιάλ και ο πρώην υπουργός Παιδείας, Ζακ Λανγκ, έχουν επίσης εκφραστεί κατά του νομοσχεδίου.
Από την πλευρά του, ο Λικ Σατέλ υπερασπίστηκε το νομοσχέδιο, λέγοντας ότι η εξειδίκευση σε συγκεκριμένο τομέα θα είναι ευεργετική για τους μαθητές και τονίζοντας ότι στις πιο μικρές τάξεις ο αριθμός των ωρών της Ιστορίας σχεδόν διπλασιάζεται.
Πρόσθεσε ότι η μεταρρύθμιση θα προσφέρει τη δυνατότητα σε όσους μαθητές το θελήσουν να παρακολουθήσουν μαθήματα Ιστορίας ως μάθημα επιλογής.
in.gr

Aποφυγή απλουστευτικών ιστορικών αναλογιών

2009-12-06T14:59:00.004+02:00

... με δεδομένο το μεγάλο κίνητρο της μελλοντικής ένταξης της ΠΓΔΜ και της Τουρκίας στην Ευρωπαϊκή Ενωση, στην οποία η Ελλάδα και η Κύπρος είναι ήδη μόνιμα μέλη. Ταυτοχρόνως, η παγκόσμια οικονομική κρίση απαιτεί την άμεση και αμοιβαία μείωση των υπέρογκων αμυντικών δαπανών της Ελλάδας και της Τουρκίας.
Εφτασε ο καιρός αυτά τα τρία «ντόμινο ειρήνης» να αποτελέσουν παραδείγματα προς μίμηση στις ταραγμένες περιοχές της ανατολικής Μεσογείου, των δυτικών Βαλκανίων και της Μέσης Ανατολής. Σε τελευταία ανάλυση, ως άμεσα ενδιαφερόμενοι και στις τέσσερις χώρες, πρέπει να αντιληφθούμε ότι μπορούμε να πάρουμε τα νήματα της μοίρας στα χέρια μας. Δεν χρειάζεται πλέον να περιμένουμε από τις Μεγάλες Δυνάμεις ή άλλους από μηχανής θεούς, να λύνουν τα προβλήματά μας.

Tου Θεοδωρου Kουλουμπη* / couloumbis@msn.com

Το έτος 1911, λίγο πριν από την αναχώρησή του από τη Μόσχα για να αναλάβει καθήκοντα πρέσβη της Ρωσίας στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, ο Α. Νεκλιούκοφ άκουσε τις αυστηρές συστάσεις του τσάρου Νικόλαου ΙΙ. Ο τσάρος προειδοποίησε τον απεσταλμένο του ότι ένας μεγάλος πόλεμος θα ξεσπούσε στην Ευρώπη και ότι θα έπρεπε με κάθε τρόπο να τον καθυστερήσουν τουλάχιστον μέχρι το 1917. Ο τσάρος δεν ήταν ο μόνος που προέβλεπε τον επερχόμενο πόλεμο. Φτάνοντας στο καλοκαίρι του 1914, οι ηγέτες των μεγάλων δυνάμεων της Ευρώπης ήταν τόσο πεπεισμένοι για το αναπόφευκτο της σύγκρουσης ώστε δεν απέτρεψαν τις ταυτόχρονες κινητοποιήσεις των στρατευμάτων τους, που μοιραία κατέληξαν στην μεγάλη σφαγή του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Η όλη αλυσίδα της γεωμετρικά αυξανόμενης κλιμάκωσης άρχισε με αφορμή τη δολοφονία του αρχιδούκα Φραγκίσκου Φερδινάνδου στο Σεράγεβο (28 Ιουνίου 1914) από ένα νεαρό Σέρβο εθνικιστή, τον Γκαβρίλο Πριντσίπ. Είκοσι χρόνια νωρίτερα, το όλο επεισόδιο θα είχε μάλλον διευθετηθεί στο πλαίσιο ενός συνεδρίου της Ευρωπαϊκής Συμφωνίας. Δυστυχώς, πέντε χρόνια και πολλά εκατομμύρια νεκρούς αργότερα, το δίδαγμα για τους Ευρωπαίους -ηγέτες και λαούς- ήταν «μη βιάζεστε να καταφεύγετε στη βία».
Ο πολιτικός επιστήμονας Ρόμπερτ Τζέρβις, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Κολούμπια της Νέας Υόρκης, ανέπτυξε πριν από τριάντα τέσσερα χρόνια μια θεωρία για τον ρόλο της «παρανόησης» ως αφορμής των πολεμικών συγκρούσεων. Υποστήριξε ότι λανθασμένες αντιλήψεις για τον κόσμο (κακή ανάγνωση των προθέσεων των εκάστοτε ανταγωνιστών, επιλεκτική χρήση πληροφοριών από τις κυβερνήσεις, ιστορικές μνήμες προηγουμένων συγκρούσεων, και έλλειψη γνώσης για τις διαφοροποιήσεις στις τάξεις των θεωρούμενων αντιπάλων) χαρακτήριζαν συχνά τη συμπεριφορά των ηγετών. Ο Τζέρβις έφτασε στο κεντρικό συμπέρασμα ότι οι περισσότεροι Ευρωπαίοι ηγέτες, επηρεασμένοι από τις εμπειρίες του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου, υποτίμησαν την εμμονή του Αδόλφου Χίτλερ να κατακτήσει την Ευρώπη. Πίστεψαν ότι θα μπορούσαν να τον περιορίσουν με ειλικρινείς διαπραγματεύσεις και κατευναστικές χειρονομίες. Και ο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος έφτασε στο τραγικό του αποτέλεσμα. Το δίδαγμα για τις μεταπολεμικές ηγεσίες, μετά έξι χρόνια καταστροφικής μανίας και δεκάδες εκατομμύρια νεκρούς, ήταν: «χτύπα τους παρανοϊκούς εχθρούς σου εγκαίρως. Προτίμησε ένα μικρό πόλεμο νωρίς για να αποφύγεις ένα μεγάλο πόλεμο αργότερα».
Μετά το 1945, καθώς η αντιπαράθεση του Ψυχρού Πολέμου άρχισε να ρίχνει τη βαριά της σκιά πάνω στον πλανήτη, γεννήθηκε από στοχαστές, όπως ο Τζορτζ Κέναν, και Αμερικανούς πολιτικούς όπως οι Αϊζενχάουερ και ο Νίξον, η περίφημη «θεωρία των ντόμινο». Με απλά λόγια, η θεωρία αυτή θα μπορούσε να αποδοθεί ως εξής: Ο Στάλιν και οι διάδοχοί του πρέπει να εξομοιωθούν με τον Χίτλερ. Ο διεθνής κομμουνισμός είναι συμπαγής, επαναστατικός, επιθετικός και πλήρως ελεγχόμενος από το δικτατορικό καθεστώς της Μόσχας. Στην περίπτωση του Χίτλερ, το πρώτο ντόμινο έπεσε με τον επανεξοπλισμό της Ρηνανίας το 1936 χωρίς οι Μεγάλες Δυνάμεις να αντιδράσουν. Ακολούθησαν δύο ακόμη ντόμινο, τον Μάρτιο του 1938 η προσάρτηση της Αυστρίας και τον Σεπτέμβριο του ίδιου έτους η γερμανική επίθεση εναντίον της Σουδητίας στην Τσεχοσλοβακία. Και αυτές οι προκλήσεις αντιμετωπίστηκαν με περισσή επιείκεια και πνεύμα κατευνασμού από τους Αγγλογάλλους. Επομένως, όταν ο ακάθεκτος πλέον Χίτλερ επιτέθηκε το 1939 στην Πολωνία, ο μόνος τρόπος αντιμετώπισής του ήταν ένας παγκόσμιος πόλεμος.
Στη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου, ένας ικανός αριθμός διεθνολόγων έσπευσε να επικαλεσθεί τη θεωρία των ντόμινο για να δικαιολογήσει την πολεμική εμπλοκή των ΗΠΑ στην Κορέα (1950 - 53) και στο Βιετνάμ (1965 - 75). Αν έπεφταν αυτά τα ντόμινο, κατά τους θεωρητικούς της εποχής, θα άνοιγε ο δρόμος για την παγκόσμια ηγεμονία του σοβιετικού Μαρξισμού - Λενινισμού. Γνωρίζουμε όλοι την έκβαση της ιστορίας του Βιετνάμ: Υστερα από δέκα χρόνια ασυμμετρικού πολέμου (μια πυρηνική υπερδύναμη εναντίον ευέλικτων ανταρτών σε μια αφιλόξενη ζούγκλα), οι ΗΠΑ αντίκρισαν την ήττα στα χέρια ενός πανούργου και ακραιφνούς εθνικιστή ηγέτη, του Χο Τσι Μινχ. Οπως αποδείχθηκε από τις εξελίξεις, ο Βορειοβιετναμέζος ηγέτης, παρά την κομμουνιστική του ιδεολογία, δεν ήταν ενεργούμενο της Μόσχας ούτε και του Πεκίνου. Και τα διδάγματα της Κορέας και του Βιετνάμ ήταν ότι οι μεγάλες αποφάσεις που στηρίζονται σε απλουστευτικές ιστορικές αναλογίες μπορούν να έχουν καταστροφικές συνέπειες. Επομένως, κάθε συγκεκριμένη περίπτωση έχει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και απαιτεί τη βαθιά μελέτη των περιστάσεων από αναλυτές εξειδικευμένους στην περιοχή των μελλοντικών συγκρούσεων.
Κλείνοντας την πρώτη δεκαετία του 21ου αιώνα, αξίζει να προτείνουμε μια αντίστροφη θεωρία των ντόμινο. Μπορούμε να ονομάσουμε τα συστατικά της «ντόμινο της ειρήνης». Τον δρόμο μας τον άνοιξαν εμπνευσμένοι -και κατά βάσιν ρεαλιστές- ηγέτες όπως ο Ζαν Μονέ και ο Ρομπέρ Σουμάν που πρωτοστάτησαν στην προώθηση της ευρωπαϊκής ενοποίησης πάνω στα ερείπια της μεταπολεμικής Ευρώπης. Η Ελλάδα μπορεί σήμερα, μαζί με τρεις γείτονες, την Τουρκία, την Κύπρο και την πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας, να γράψει ιστορία ανοίγοντας μια αλυσιδωτή διαδικασία ειρηνικής διευθέτησης τριών μακροχρόνιων διαφορών: οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας του Αιγαίου, επανένωση της Κύπρου, και αμοιβαία αποδεκτή επίλυση του «ονόματος» του κράτους των Σκοπίων. Οι τρέχουσες πολιτικο-οικονομικές συνθήκες ευνοούν τον δρόμο της ειρήνευσης, με δεδομένο το μεγάλο κίνητρο της μελλοντικής ένταξης της ΠΓΔΜ και της Τουρκίας στην Ευρωπαϊκή Ενωση, στην οποία η Ελλάδα και η Κύπρος είναι ήδη μόνιμα μέλη. Ταυτοχρόνως, η παγκόσμια οικονομική κρίση απαιτεί την άμεση και αμοιβαία μείωση των υπέρογκων αμυντικών δαπανών της Ελλάδας και της Τουρκίας.
Εφτασε ο καιρός αυτά τα τρία «ντόμινο ειρήνης» να αποτελέσουν παραδείγματα προς μίμηση στις ταραγμένες περιοχές της ανατολικής Μεσογείου, των δυτικών Βαλκανίων και της Μέσης Ανατολής. Σε τελευταία ανάλυση, ως άμεσα ενδιαφερόμενοι και στις τέσσερις χώρες, πρέπει να αντιληφθούμε ότι μπορούμε να πάρουμε τα νήματα της μοίρας στα χέρια μας. Δεν χρειάζεται πλέον να περιμένουμε από τις Μεγάλες Δυνάμεις ή άλλους από μηχανής θεούς, να λύνουν τα προβλήματά μας.

Ενάντια στην αντίληψη για "ειδική" ιστορία

2009-11-22T12:00:00.002+02:00

ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ
ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ
Το περιοδικό ΝΕΑ ΠΑΙΔΕΙΑ και οι εκδόσεις ΠΑΤΑΚΗ
σας προσκαλούν στην επιμορφωτική συνάντηση για τη Διδασκαλία της Ιστορίας με τίτλο:
«Ενάντια στην αντίληψη για "ειδική" ιστορία»
Τα βιβλία ιστορίας για το γυμνάσιο του Προγράμματος Εκπαίδευσης Μουσουλμανοπαίδων
Θα μιλήσουν για τους στόχους, το περιεχόμενο και τη δομή των βιβλίων και θα παρουσιάσουν προτάσεις για τη διδακτική αξιοποίησή τους :
· Η Έφη Αβδελά, Καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο Κρήτης
· Ο Τριαντάφυλλος Πετρίδης, εκπαιδευτικός-μέλος της συγγραφικής ομάδας
Θα ακολουθήσει συζήτηση με βάση τις εισηγήσεις για τη διδασκαλία της Ιστορίας στην εκπαίδευση
· Την εκδήλωση θα συντονίσει: ο Βασίλης Τσάφος, Λέκτορας του Πανεπιστημίου Αθηνών, Γενικός Γραμματέας της ΝΕΑΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ.

Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί την Δευτέρα, 30-11-2009, ώρα 18.30 στο βιβλιοπωλείο ΠΑΤΑΚΗ, Ακαδημίας 65,Αθήνα.

Η δημόσια δευτεροβάθμια εκπαίδευση να τροφοδοτεί μια ιδιωτική ...

2009-11-22T09:22:00.004+02:00

Οι πηγές της κακοδαιμονίας
Tου Θανου Bερεμη* Καθημερινή

... το φαινόμενο της αγκύλωσης που κατατρύχει το εκπαιδευτικό μας σύστημα. Ο Αλέξης Δημαράς μιλάει για την «ψύχωση της αντικειμενικότητας» που χαρακτηρίζει τις εξετάσεις ώστε να μην υπεισέρχεται η πιθανότητα να διαπράττονται λαθροχειρίες. Για τον ίδιο ακριβώς λόγο ο παπαγαλισμός θριαμβεύει στη διδακτέα ύλη και απαιτείται στη συνέχεια από τους εξεταζόμενους. Η έλλειψη αμοιβαίας εμπιστοσύνης ανάμεσα στο κράτος και τους πολίτες καταδικάζει έναν λαό σε σταδιακή νοητική παρακμή. Η εκπαίδευση που χτίζεται πάνω σε αναχρονιστικά στερεότυπα, και φοβάται να πειραματιστεί ή να αφήσει ελεύθερη τη φαντασία, καθηλώνεται στη στεγνή απομνημόνευση πληροφοριών. Τα φροντιστήρια, τουλάχιστον για την ύλη των ανθρωπιστικών σπουδών, αναπαράγουν ακριβώς μια διδασκαλία που δεν σηκώνει διαφορετικές ερμηνείες και αυτοσχεδιασμούς. Τα θέματα στα οποία εκτίθενται οι σπουδαστές είναι του τυφλοσούρτη που διευκολύνει μόνο τους διορθωτές. Η δημιουργικότητα αποθαρρύνεται και αμείβεται η απομνημόνευση των διδακτέων θεμάτων, ακόμα και στην Εκθεση Ιδεών.
Σταδιακά το Λύκειο εγκαταλείπεται από τους μαθητές, οι οποίοι αναζητούν εγκυρότερους προγυμναστές για τις εισαγωγικές εξετάσεις στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Δημιουργήθηκε έτσι μια παράπλευρη εκπαίδευση στα φροντιστήρια, η οποία δεν αναπληρώνει μεν τις χαμένες βασικές γνώσεις του Λυκείου, αλλά ασκεί τους υποψήφιους σε δεξιότητες συμβατές με τις απαιτήσεις των εισαγωγικών. Στο απορφανισμένο από μαθητές Λύκειο οι καθηγητές διαθέτουν όλο και περισσότερο χρόνο για εξωσχολικές απασχολήσεις, ενώ η βαθμολογία ακολουθεί μια ανοδική πληθωριστική πορεία. Είναι περιττό να επισημάνουμε ότι η βαθμολογία αυτή δεν αποτελεί τεκμήριο για τις πραγματικές επιδόσεις των μαθητών στο Λύκειο και έτσι δυστυχώς δεν είναι δυνατό να αποτελέσει κριτήριο για την εισαγωγή σε πανεπιστημιακές σχολές υψηλής ζήτησης.
Πρόκειται για μια μοναδική ελληνική ευρεσιτεχνία: Η δημόσια δευτεροβάθμια εκπαίδευση να τροφοδοτεί μια ιδιωτική, με όλες τις σχετικές οικονομικές επιβαρύνσεις, αλλά και την υποχρέωση να παρακολουθεί τους δεσμευτικούς δημόσιους κανόνες.
Είναι πλέον φανερό ότι η προσθήκη διευκολύνσεων στο υπάρχον σύστημα, όπως οι πολλαπλές εξεταστικές ευκαιρίες για τους αγχωμένους εξεταζόμενους (πολλαπλασιάζοντας έτσι και τις περιόδους του άγχους) ή ο συνυπολογισμός των βαθμών του Λυκείου στα κριτήρια της εισαγωγής στη γη της επαγγελίας των ΑΕΙ, ουδεμία λύση προσφέρει στο πρόβλημά μας.
...

... Ασχετο (;) www.oecd.org/edu/eag2009

Η Ελλάδα σύμφωνα με την ετήσια έκθεση του ΟΟΣΑ Education at a Glance ( Σεπτέμβριος 2009) έχει την πρωτιά στην αναλογία εκπαιδευτικών-μαθητών.

Συγκεκριμένα ανά 1000 μαθητές στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση αντιστοιχούν 117, 4 εκπαιδευτικοί για την Ελλάδα, ενώ ο αντίστοιχος μέσος όρος στις χώρες του ΟΟΣΑ είναι 76,4 , δηλαδή περίπου ένας εκπαιδευτικός ανά εννέα μαθητές. Κι όμως και φέτος τα κενά στα σχολεία της χώρας ήταν πολλά και οι χαμένες διδακτικές ώρες χιλιάδες.

Eντούτοις ένας αριθμός εκπαιδευτικών, που αγγίζει τις 10.000,(σύμφωνα με δηλώσεις της υπουργού) βρίσκεται αποσπασμένος σε διάφορες υπηρεσίες του Δημοσίου, από την κεντρική υπηρεσία του Υπουργείου και τις περιφερειακές διευθύνσεις ως τις κατά τόπους Ιερές Μητροπόλεις!

Εσκισαν βιβλία και διέκοψαν την παρουσίαση

2009-11-21T21:38:00.001+02:00

Οι άλλοι «βιβλιοφάγοι»
Tου Πασχου Μανδραβελη / pmandravelis@kathimerini.gr
Μέχρι τώρα ξέραμε ότι στην Ελλάδα ελάχιστοι διαβάζουν. Τώρα πια οδεύουμε σε μια κατάσταση που ελάχιστοι θα μπορούν να διαβάζουν. Πληθαίνουν τα κρούσματα των ακραίων (αριστεριστών, χρυσαυγιτών και άλλων ευαίσθητων στα ...γράμματα ομάδων) οι οποίοι μπουκάρουν στις παρουσιάσεις βιβλίων, όχι για να ανοίξουν τα μάτια τους, αλλά για να κλείσουν τα βιβλία άλλων.
Προχθές μια ομάδα «αγανακτισμένων» εισέβαλε στη Στοά Βιβλίου και διέκοψε την παρουσίαση του βιβλίου του συγγραφέα κ. Βασίλη Γκουρογιάννη, «Κόκκινο στην Πράσινη Γραμμή», που έχει ως θέμα το Κυπριακό. Εσκισαν βιβλία και διέκοψαν την παρουσίαση του βιβλίου, επειδή διαφωνούσαν. Στις αρχές του μήνα μια άλλη ομάδα «αγανακτισμένων» εισέβαλε στην παρουσίαση του βιβλίου της κ. Σώτης Τριανταφύλλου και πέταξε αυγά στη συγγραφέα. Τον Ιούνιο μια ομάδα «ξυρισμένων κεφαλών» εισέβαλε σε μια εκδήλωση και σταμάτησε την παρουσίαση του «Αμπεσεντάρ», ενός «σλαβομακεδονικού» αναγνωστικού που είχε εκδοθεί από το ελληνικό κράτος το 1925 και τώρα επανακυκλοφόρησε.
Δεν είναι θέμα αν τα βιβλία είναι καλά ή κακά. Για την ακρίβεια δεν υπάρχουν «κακά βιβλία». Ο μόνος αξιολογικός διαχωρισμός είναι ανάμεσα στα καλογραμμένα και στα κακογραμμένα. Αλλά ακόμη κι ένα κακογραμμένο βιβλίο κρίνεται, δεν καίγεται, δεν πρέπει με δυναμικές εκδηλώσεις να απαγορεύεται η διάδοσή του. Ο πληθωρισμός όμως των (ανεξαρτήτως χρώματος) φασιστικών εκδηλώσεων στις παρουσιάσεις βιβλίων πρέπει να μας ανησυχήσει. Δεν θα ήταν υπερβολή να πούμε ότι η υγεία μιας κοινωνίας ορίζεται από τη σχέση της με τα βιβλία. Στη ναζιστική Γερμανία τα έκαιγαν. Και δεν είναι η πράξη καθαυτή που προσβάλλει. Ακραίοι υπήρχαν και θα υπάρχουν παντού στον κόσμο. Το πρόβλημα είναι η σιωπή. Ελάχιστοι αντέδρασαν όταν οι Χρυσαυγίτες προπηλάκισαν εκείνους που ήθελαν να παρουσιάσουν το «Αμπεσεντάρ». Πιθανώς να θεωρήθηκαν «προδότες». Κάπως περισσότεροι αντέδρασαν στην επίθεση με αυγά στην κ. Σώτη Τριανταφύλλου. Κάποιοι είπαν ότι η συγγραφέας είναι «τσιράκι του κεφαλαίου». Μένει να δούμε αν και ποιοι θα αντιδράσουν για την νέα επίθεση στη Στοά Βιβλίου.

Αφιέρωμα στον Δημήτρη Χατζή και το έργο του («Το διπλό βιβλίο» )

2009-11-17T17:25:00.002+02:00

Αφιέρωμα στον Δημήτρη Χατζή και το έργο του «Το διπλό βιβλίο»στο φθινοπωρινό τεύχος του περιοδικού ΝΕΑ ΕΠΟΧΗ

Με ένα μεγάλο αφιέρωμα στον Δημήτρη Χατζή ανοίγει τις σελίδες του τοφθινοπωρινό τεύχος του πολιτιστικού περιοδικού ΝΕΑ ΕΠΟΧΗ που μόλιςκυκλοφόρησε.Το αφιέρωμα, που γίνεται με την ευκαιρία της πρόσφατης επιλογής από τοΥπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού του «Διπλού βιβλίου» του Χατζή ως τουλογοτεχνικού αναγνώσματος για τους τελειόφοιτους της μέσης εκπαίδευσης,επιμελήθηκε ο φιλόλογος Γιώργος Κ. Μύαρης, ο οποίος και το ανοίγει με μιαεισαγωγική μελέτη του για τη ζωή και το έργο του Χατζή. Ακολουθούν πέντεακόμα εκτεταμένες και βιβλιογραφικά τεκμηριωμένες μελέτες για το έργο τουσυγγραφέα, γραμμένες ειδικά γι’ αυτή την έκδοση από τους πανεπιστημιακούςΠαναγιώτη Νούτσο και Γεωργία Λαδογιάννη του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, τηνΈλλη Φιλοκύπρου του Πανεπιστημίου Αθηνών και τις φιλολόγους Βασιλική Σελιώτηκαι Όλγα Ντέλλα. Το αφιέρωμα απευθύνεται ιδίως στους διδάσκοντες τοσυγκεκριμένο πεζογράφημα του Χατζή στους μαθητές της Γ΄Λυκείου, αλλά καιευρύτερα σε όλους τους αναγνώστες που ενδιαφέρονται να γνωρίσουν τηνπολυτάραχη ζωή του σημαντικού αυτού δημιουργού και τις τύχες της δημιουργίαςτου.Στις υπόλοιπες σελίδες του τεύχους συνεργάζονται:? Ο καθηγητής του Ιόνιου Πανεπιστημίου Θεοδόσης Πυλαρινός με μιαενδιαφέρουσα έρευνά του για το κυπριακό σατιρικό περιοδικό «Μαστίγιον» τουΙωάννη Περδίου.? Ο Ανδρέας Χατζηθωμάς με μια αναφορά του στο έργο του Νίκου Κουρούσιη, πουπλαισιώνεται από χαρακτηριστικά δείγματα της δουλειάς του καλλιτέχνη.? Ο Ηλίας Βολιότης-Καπετανάκης που, μέσα από συνεντεύξεις με στενά συγγενικάτου πρόσωπα, αναφέρεται στον Λάμπρο Λεονταρίδη, ένα από τους ξεχασμένουςπρωτομάστορες της πολίτικης λύρας και της λαϊκής μουσικής γενικότερα.Με ποιήματά τους στο νέο τεύχος συνεργάζονται οι Αλεξάνδρα Γαλανού, ΑνδρέαςΧατζηθωμάς και Θεοδώρα Ομήρου, και με διηγήματά του ο Αντώνης Χαραλαμπίδης.Τέλος, με τη βιβλιοκρισία ασχολούνται σ’ αυτό το τεύχος οι ΛευτέρηςΠαπαλεοντίου και Γιώργος Λυσιώτης και με τη θεατρική κριτική ο Θωμάς Συμεού.
Υπενθυμίζεται ότι η ΝΕΑ ΕΠΟΧΗ κυκλοφορεί με το σύστημα των ετήσιων συνδρομώνπου περιλαμβάνει την έγκαιρη ταχυδρομική αποστολή του περιοδικού στουςσυνδρομητές του, ενώ περιορισμένος αριθμός αντιτύπων διατίθεται σεεπιλεγμένα περίπτερα και βιβλιοπωλεία.

Πληροφορίες για τα κέντρα εγγραφής συνδρομητών, το ύψος της συνδρομής καιάλλα συναφή στοιχεία δίνονται στην πρώτη σελίδα κάθε τεύχους του περιοδικού.
ΤΗΛ. επικοινωνίας 99523932.

Διακοινοτικό Κίνημα Πολιτών για Λύση-Επανένωση-Ειρήνη

2009-11-16T22:55:00.003+02:00

Inter-communal Civil Movement for Solution– Reunification -Peace

DECLARATION

1. The negotiation process is gradually coming into its final crucial phase. The two leaders appear determined to push the process forward despite the inherent difficulties. Greece and Turkey as well as the EU and the United Nations express their support for a solution. Yet the unfavourable political climate cultivated by the forces that are opposing the solution on both sides appear to be more vociferous. This situation, that tends to obscure the benefits of a solution and cultivates fear, makes the joint action of the pro-solution forces imperative.

2. It is precisely for that reason that Trade Unions, movements, NGOs and other Civil Society groups and individuals from both sides of the divide, have come together :
· To express their determination to work together in mobilizing the people in support of the two leaders efforts to resolve the Cyprus problem, utilizing fully the current favourable timing.
· To give hope and a positive vision to our people that a solution is necessary and within sight.
· To effectively organize a campaign to raise public awareness of the immediate need for a solution and the benefits that will result.

3. We urge the political leaders to push without delay for a settlement on the basis of the parameters agreed, for a Bi-zonal, Bi-communal federation based on political equality and a single sovereignty, international personality and citizenship.

4. We begin the process of building an inter-communal movement to intervene in the political sphere to bring together all civic organizations and citizens to struggle for reunification, mutual respect, understanding and reconciliation of the people of Cyprus.

Intended Actions:

To this end we intend to organize a rally at the beginning of December to demonstrate our will to struggle for reunification of our country as a matter of urgency. Our concerted action will continue until we reach our desired goal which is none other than the resolution of the problem resulting in a reunified demilitarized, federal and peaceful country without barbed wires.

Dear friends,
the time to make a concerted move is already overdue but nevertheless there is still time to be effective. Let's make full use of the opportunity before us and let's not loose any more time.
For the organizations/groups that have taken the initiative: Huseyin Akansoy, Nicos Trimikliniotis,Shener Elcil,Christos E. Stavrou,SalihOztoprack,Soteris Vlachos

teachershistorybook: Μύθοι και προκαταλήψεις στην Παιδεία - ΔΙΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΣΥΖΗΤΗΣΗ

2009-11-16T06:17:00.002+02:00

teachershistorybook: Μύθοι και προκαταλήψεις στην Παιδεία - ΔΙΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΣΥΖΗΤΗΣΗ

Μύθοι και προκαταλήψεις στην Παιδεία - ΔΙΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΣΥΖΗΤΗΣΗ

2009-11-16T05:57:00.003+02:00

Η Πλατφόρμα Ε/κ και Τ/κ Εκπαιδευτικών “ΕΝΩΜΕΝΗ ΚΥΠΡΟΣ”
σας προσκαλεί την Τετάρτη 18-11-09 στις 7.00 – 9.00 μμ
στην Πύλη Αμμοχώστου στη Λευκωσία
σε ΔΙΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙΔΕΙΑ

Μύθοι και προκαταλήψεις στην Παιδεία:αναζητώντας τις αλήθειες των άλλων

ΟμιλητέςΆννα Φραγκουδάκη
Μπιρικίμ Οζκγιούρ

Στην εκδήλωση θα υπάρχει αυτόματη διερμηνεία. Συνδιοργανωτές Friedrich – Ebert – StiftungΙΚΜΕ (Ίδρυμα Κοινωνικοπολιτικών Μελετών)Αντιπροσωπεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Κύπρο

Τιμή στους Κυπρίους που μέσα στη φρίκη του πολέμου διατήρησαν την ανθρωπιά τους κι έσωσαν ή προστάτευσαν φίλους ή και άγνωστους από βέβαιο θάνατο

2009-07-20T13:44:00.007+03:00

Οι νεκροί και οι αγνοούμενοι των συγκρούσεων και των
πολέμων στην Κύπρο αποτελούν την κορύφωση του πόνου και στις δυο κοινότητες, ιδιαίτερα αυτές τις μέρες του Ιούλη κάθε χρόνο. Εκατοντάδες γυναικόπαιδα, γέροι, απλοί άνθρωποι του μόχθου έχασαν τη ζωή τους μόνο και μόνο επειδή ήταν Έλληνες ή Τούρκοι. Θυσιάστηκαν στο βωμό του εθνικισμού για να εξυπηρετηθούν τα συμφέροντα αυτών που βρίσκονται στη κορυφή της κοινωνίας ή κάποιων μεγάλων δυνάμεων στη παγκόσμια σκακιέρα.
Για δεκαετίες οι εθνικιστές και των δυο πλευρών προσπαθούν να αποσιωπήσουν τα δικά
τους εγκλήματα σε βάρος της άλλης κοινότητας.
Αντίθετα, χρησιμοποιούν τα εγκλήματα και τις βαρβαρότητες που διέπραξαν οι εθνικιστές της άλλης πλευράς για να ισχυριστούν ότι Ελληνοκύπριοι και Τουρκοκύπριοι δεν μπορούν να ζήσουν ειρηνικά μαζί επειδή ανάμεσά τους «κυλάνε ποτάμια αίματος». Τα τελευταία χρόνια οι εκταφές λειψάνων από τους ομαδικούς τάφους έφεραν στην επιφάνεια την ιστορία 50 χρόνων συγκρούσεων, πολέμου και πράξεων εθνικού
ξεκαθαρίσματος κι από τις δύο πλευρές.
Παρόλα αυτά κατά τη διάρκεια τέτοιων τραγικών χρόνων, όπως ήταν οι διακοινοτικές
συγκρούσεις την δεκαετία του 50 και στη συνέχεια του 60 μέχρι τον πόλεμο του 1974, η ανείπωτη ακόμα ιστορία έχει να επιδείξει συγκλονιστικές
πράξεις θάρρους και ανθρωπισμού.
Πράξεις που αποτελούν χαστούκι στον εθνικισμό και τη
μισαλλοδοξία.
Απλοί άνθρωποι κι από τις δύο κοινότητες στάθηκαν μπροστά με
τόλμη και αυτοθυσία, με κίνδυνο πολλές φορές την ίδια τους τη ζωή, για να σώσουν
συνανθρώπους τους, που ανήκαν στην κοινότητα «του εχθρού», από τα εγκληματικά χέρια των «δικών τους» εθνικιστών. Οι ήρωες αυτοί, αγρότες, βοσκοί,
κοινοτάρχες, παπάδες, πολιτικοί, υπό συνθήκες πολέμου διατήρησαν την
ανθρωπιά τους κι έσωσαν ή προστάτευσαν συγχωριανούς,
συναδέλφους, φίλους ή και άγνωστους από
βέβαιο θάνατο, σφαγή ή βιασμό. Σήμερα είναι
ανάγκη να φωτίσουμε τέτοιες ιστορίες
θάρρους και ανθρωπιάς ενάντια στις ιστορίες μίσους και διαχωρισμού που
προβάλλουν οι εθνικιστές. Για την επανένωση της Κύπρου
και την ειρηνική συνύπαρξη των ανθρώπων της, εκτός
από την αναγνώριση των εγκλημάτων που έγιναν
κι από τις δύο πλευρές, χρειάζεται να τιμήσουμε εκείνους
που με τις πράξεις τους εμπόδισαν να γίνουν τέτοια εγκλήματα.
Ανταποκρινόμενοι σ’ αυτή την ανάγκη η Συμμαχία Σταματήστε
τον Πόλεμο-Κύπρος πήρε την πρωτοβουλία και μαζί με άλλες οργανώσεις και
ακτιβιστές οργανώνουν φέτος δικοινοτική εκδήλωση
για να τιμήσουμε αυτούς τους ανθρώπους.
Πρόκειται για μια πρώτη προσπάθεια που
γίνεται για να εκφράσουμε ένα μεγάλο «efharisto» ή «tesekurler» και
την ευγνωμοσύνη μας, εκ μέρους της υπόλοιπης κοινωνίας, σε μερικούς από αυτούς
τους αφανείς ήρωες της ηθικής που με το θάρρος και την ανθρωπιά τους έσωσαν ανθρώπινες ζωές και μαζί τις ανθρώπινες αξίες. Καλούμε κάθε ειλικρινή υποστηρικτή της επαναπροσέγγισης, που επιθυμεί μια ειρηνική και δημοκρατική επανένωση του νησιού, να στηρίξει με την παρουσία του αυτή την εκδήλωση.
ΤΕΤΑΡΤΗ 22 ΙΟΥΛΗ, Δημοτικό Κέντρο Πληροφοριών (τέρμα Λήδρας, αρ.61)19:30 -
22:00.Απονομή τιμητικών πλακετών και σύντομο Καλλιτεχνικό πρόγραμμα.
Οι οργανώσεις που υποστηρίζουν την εκδήλωση είναι:Hands Across the
Divide, Εργατική Δημοκρατία,
Πολιτιστικό Κέντρο BARAKA, Κόμμα Νέα Κύπρος (YKP), Κίνημα Οικολόγων
Περιβαλλοντιστών, ΑΠΑΝΕΜΙ, Νεοκυπριακός Σύνδεσμος,
«Δικοινοτική Πρωτοβουλία Συγγενών Αγνοουμένων, Δολοφονηθέντων και
Θυμάτων Πολέμου», «Παγκ. Κίνηση Διεκδίκησης Δικαιωμάτων
Προσφύγων και Παθόντων», «Επιτροπή Πολιτών για τη Διάνοιξη της Λήδρας και άλλων Οδοφραγμάτων», Συμφιλίωσης/ Uzlagma, Συντεχνία Τ/Κ Δασκάλων (KTOS), Πλατφόρμα Ε/κ και Τ/κ Εκπαιδευτικών «Ενωμένη Κύπρος»

Πληροφορίες: Sevgul Uludag 99966518 / 00905428538436,
Φαίδωνας Βασιλειάδης 99625620,
Χρίστος Σταύρου 99439185

«ΕΟΚΑ και ΝΑΤΟ το ίδιο συνδικάτο»!

2009-07-11T00:08:00.001+03:00

Αναδημοσίευση άρθρου του Βασίλη Κρεμμυδά από τα ΝΕΑ της 18ης Ιουλίου 2002

Η ΕΟΚΑ και το πρόβλημα της εθνικοφροσύνης
Η υπόθεση του νέου σχολικού βιβλίου Ιστορίας για την Γ' τάξη των Λυκείων προκάλεσε μια ένταση σε επίπεδο ιδεολογικής αντιπαράθεσης για πολλές πλευρές του ζητήματος: ο ρόλος του σχολικού βιβλίου Ιστορίας, ο σκοπός του μαθήματος της Ιστορίας στο σχολείο, η επίσημη, δηλαδή κρατική διαχείριση του ιστορικού γεγονότος στην εκπαίδευση, οι ιδεολογικές χρήσεις της Ιστορίας γενικά και ο κοινωνικός ρόλος της Ιστοριογραφίας, της επιστήμης δηλαδή που μελετά το παρελθόν
ΒΑΣΙΛΗΣ ΚΡΕΜΜΥΔΑΣ
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ: Πέμπτη 18 Ιουλίου 2002

Δόθηκε έτσι και πάλι η ευκαιρία να αναδείξουμε καίρια ζητήματα της πρόσφατης Ιστορίας μας και να τα συζητήσουμε• δυστυχώς, το μέγιστο μέρος των δημοσιευμάτων στον Τύπο αναλώθηκε σε όλα τα άλλα και ελάχιστα στο καθαρά ιστοριογραφικό ζήτημα, την επιστημονική ερμηνεία δηλαδή του ρόλου και της δράσης της ηγεσίας του κυπριακού αγώνα για την ανεξαρτησία και της σχέσης του με την ελληνική κοινωνία και την επίσημη ελληνική πολιτική.
Σε αυτό το ζήτημα αποκλειστικά θέλω να αφιερώσω τη σημερινή επιφυλλίδα μου για δύο λόγους: μέσα από την επιστημονική ανάλυση του γεγονότος προκύπτει τι απ' αυτό και πώς το διδάσκουμε, δηλαδή το «χρησιμοποιούμε» στη σχολική παιδεία - διότι τέτοιο ζήτημα υπάρχει - ώστε η συζήτηση να αρχίσει από κει και πέρα• και, ο δεύτερος λόγος, από μερικά δημοσιεύματα, Κύπριων κυρίως, ιστορικών και μη, αναδύθηκε ένας έντονος, σε βαθμό φανατισμού, εθνικός και εθνικιστικός λόγος που δεν έχει καμία σχέση με τις πραγματικότητες.
Αν ήμουν πιο τολμηρός, θα είχα κάνει μια ανεπαίσθητη αλλαγή σε ένα παλιό σύνθημα και θα είχα τιτλοφορήσει την επιφυλλίδα μου έτσι: «ΕΟΚΑ και ΝΑΤΟ το ίδιο συνδικάτο»! Έκανα, ελπίζω, σαφές ότι εκεί κάπου βρίσκεται ένα από τα κλειδιά για την καλύτερη κατανόηση του γεγονότος. Διότι ο συγκεκριμένος ρόλος της ηγεσίας του κυπριακού αγώνα - όχι ο ίδιος ο αγώνας - έχει άμεση σχέση με τις κοινωνικές και πολιτικές πραγματικότητες στην Ελλάδα και με τις νέες διεθνείς στρατηγικές στις οποίες αυτή εντάχθηκε. Ας δούμε τα πράγματα από πιο κοντά.
Πολύ συνοπτικά, όχι επειδή είναι γνωστά σε όλες τους τις διαστάσεις - γιατί δεν είναι - αλλά επειδή δεν έχω τον αναγκαίο χώρο, τα πράγματα εξελίχθηκαν ως εξής: το 1949 τελείωσε ο Εμφύλιος με νίκη της Δεξιάς, της ηττημένης στην Κατοχή και στον Διχασμό της δεκαετίας του 1910• η νικήτρια Δεξιά δεν άρχισε να ασκεί την πλήρη εξουσία παρά μετά το 1952• κατά τη διάρκεια του εμφυλίου οι ΗΠΑ ανέλαβαν την «προστασία» της «ελεύθερης» Ελλάδας• ακολούθησε, το 1953, η ένταξη της χώρας στο ΝΑΤΟ. Σε αυτό το πλαίσιο, με την ελληνική Δεξιά κυρίαρχη και με χαρακτηριστικά άκρας Δεξιάς σε πολλές εκφράσεις της πολιτικής της (και επειδή της ήταν αδύνατο να επιβάλει δικτατορία - δεν είναι του παρόντος), το κυριότερο πρόβλημα άσκησης της εξουσίας, ώστε το δέντρο της νίκης της στον Εμφύλιο να είναι πιο καρποφόρο, ήταν η επιβολή της εθνικοφροσύνης ως κυρίαρχης ιδεολογίας και ως κεντρικού κριτηρίου για τη λειτουργία του πολιτικού συστήματος: κάθε τι που οι νικητές του Εμφυλίου δεν θεωρούσαν «εθνικό», έπρεπε να εξοστρακιστεί από παντού, πρωτίστως από οποιονδήποτε μηχανισμό παρήγε ιδεολογία ή απλώς ήταν σε θέση να εκπέμψει αντίθετο μήνυμα.
Η εθνικοφροσύνη λοιπόν έπρεπε να κυριαρχήσει ως ενιαίο και συνολικό σύστημα των πολιτικών και κοινωνικών σχέσεων, ως μια μανιχαϊστική, αμερικανικού τύπου, κεντρική ιδέα. Πώς όμως, θα ρωτήσει κάποιος, εμπλέκεται ο κυπριακός αγώνας με τα προβλήματα της Δεξιάς στην Ελλάδα; Για να καταλάβουμε τι ακριβώς συνέβαινε πρέπει να έχουμε υπόψη ότι στα ταραγμένα - και εκρηκτικά - εκείνα χρόνια, όπου η ελληνική κοινωνία εισερχόταν σε νέα φάση προσδέσεων και πιέσεων, κάθε απελευθερωτική κίνηση στην Κύπρο τη συγκλόνιζε και την ξεσήκωνε• οι τεράστιες διαδηλώσεις στην Αθήνα και οι συγκρούσεις με την αστυνομία, συνεχείς και έντονες, δεν ήταν εκδηλώσεις υπέρ της «αυτοδιάθεσης» (κάποτε και υπέρ της «ένωσης») της Κύπρου μόνον• ήταν, ίσως και πρωτίστως, εκδηλώσεις εναντίον των νεοαποικιακών δεσμών, τα οποία με ταχύτατους ρυθμούς οργανώνονταν στην Ελλάδα από τους Αμερικανούς.
Με αυτό τον τρόπο το «κυπριακό», εκτός από πρόβλημα της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής, έγινε και κεντρικό πρόβλημα της ελληνικής κοινωνίας, με συνολικό αίτημα την αντιαποικιακή απελευθερωτική λύση και γι' αυτήν, μέσω του κυπριακού αγώνα• πρόκειται για ένα αίτημα «αριστερό», σε μια στιγμή που η επιβολή της ιδέας της εθνικοφροσύνης, όπως την περιγράψαμε πριν, ήταν η μόνη οδός για την πλήρη κυριαρχία της Δεξιάς στην Ελλάδα και των ΗΠΑ στην περιοχή και γι' αυτό στο σύστημα της εθνικοφροσύνης έπρεπε να ενταχθεί και ο κυπριακός αγώνας• το αίτημά του όφειλε να είναι «δεξιό» - ένωση με τη «δεξιά» Ελλάδα. Η τοποθέτηση του αρχιχίτη Γ. Γρίβα ως αρχηγού της ΕΟΚΑ έγινε γι' αυτό τον σκοπό και έγινε μέσω των ακροδεξιών παρακρατικών δικτύων που δρούσαν στην Ελλάδα και στην Κύπρο: όλα έπρεπε να είναι και να φαίνονται «εθνικά»• «εθνικός αγώνας», «εθνική υπόθεση» κ.λπ. Ό,τι δεν ήταν «εθνικό» στην Κύπρο έπρεπε να εξοβελιστεί από τον αγώνα για απελευθέρωση• το αντίθετο θα είχε τα ανάλογα αποτελέσματα στην Ελλάδα, για την κοινωνία της και τις νέες διεθνείς σχέσεις της.
INFO
Ο Βασίλης Κρεμμυδάς είναι καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών.

«Η τέχνη και η επιστήμη, η έρευνα και η διδασκαλία είναι ελεύθερες».

2009-07-10T11:28:00.004+03:00

«Η τέχνη και η επιστήμη, η έρευνα και η διδασκαλία είναι ελεύθερες».
Αυτό ορίζει η πρώτη παράγραφος του άρθρου 16 του (ελληνικού)Συντάγματός μας.
Κάποιοι όμως φαίνεται πως το αμφισβητούν.Τα τελευταία χρόνια γίνεται μια συστηματική προσπάθεια από πολιτικούς φορείς του ακροδεξιού και εθνικιστικού χώρου και από συγκεκριμένα μέσα ενημέρωσης να ελεγχθούν επιστήμονες και πανεπιστημιακοί δάσκαλοι για τις απόψεις τους ή για το αντικείμενο της έρευνάς τους. Καταγγέλλονται όσοι δεν ευθυγραμμίζονται με τις θέσεις ενός μετώπου αυτόκλητων υπερασπιστών της “εθνικής ορθότητος”.
Διαβάλλονται όσοι ασχολούνται με μια απαλλαγμένη από προκαταλήψεις επιστημονική έρευνα των μειονοτικών ομάδων και γλωσσών. Πλέον, επιχειρείται ακόμα και ο εξοστρακισμός τους από τα Πανεπιστήμια. Και δυστυχώς οι καταγγελίες αυτές ενίοτε βρίσκουν ανταπόκριση σε όσους προτάσσουν το πολιτικό όφελος σε βάρος της ακαδημαϊκής ελευθερίας.
Δεν αναφερόμαστε βεβαίως στη θεμιτή επιστημονική κριτική, αλλά στη στοχοποίηση δια του τύπου και στην πολιτική πίεση. Θεωρούμε αδιανόητο να υπάρχουν απόπειρες λογοκρισίας και εκφοβισμού στη σύγχρονη ελληνική κοινωνία.Είναι γνωστό από την ιστορία πού οδήγησαν τέτοια φαινόμενα όταν υποτιμήθηκαν ή όταν θεωρήθηκε ότι αγγίζουν μόνο μειοψηφίες.Με αυτή την ανακοίνωση δηλώνουμε αλληλέγγυοι στους συναδέλφους που δυσφημούνται για τις επιστημονικές τους θέσεις και καλούμε την ακαδημαϊκή κοινότητα να αντιδράσει.
Αν κάποιοι υπονομεύουν το συμφέρον της χώρας είναι αυτοί που μάχονται την ανεξάρτητη επιστημονική έρευνα στην Ελλάδα. Όσοι θέλουν τους πολίτες, όχι ενεργούς και σκεπτόμενους, αλλά καθηλωμένους σε φοβικά στερεότυπα και προκαταλήψεις. Όσοι δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν τον κριτικό και τεκμηριωμένο λόγο.
Υπενθυμίζουμε ότι το τελευταίο άρθρο του Συντάγματος εξακολουθεί να ορίζει πως «Η τήρηση του Συντάγματος επαφίεται στον πατριωτισμό των Ελλήνων». Εδώ κρίνεται ο συνταγματικός πατριωτισμός όλων μας: στην υπεράσπιση των δημοκρατικών ελευθεριών, εκ των οποίων θεμελιώδεις είναι η ελευθερία του λόγου και η ανεξαρτησία της έρευνας και της πανεπιστημιακής διδασκαλίας.

Εκ μέρους των μελών του Κέντρου Ερευνών Μειονοτικών Ομάδων (ΚΕΜΟ),
Η γραμματεία

www.kemo.gr
8 Ιουλίου 2009

κάτι συναφές :
Εισβολή ακροδεξιών σε παρουσίαση ελληνο-μακεδονικού λεξικού
http://www.tvxs.gr/v13166

Υπό διωγμό η ιστορική σκέψη στη σύγχρονη Ελλάδα

2009-07-10T08:43:00.000+03:00

"Ο κ. Κόκκινος αποτελεί άλλη μια περίπτωση καθη-
γητή που με ιδιαίτερο ζήλο απεργάζεται απόψεις με
αντικείμενο την άνευ όρων παράδοση της ελληνικής
Ιστορίας σε μια παγκοσμιοποιημένη και πιο «στρογγυ-
λή» -χωρίς αιχμές- εκδοχή των γεγονότων." ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ ΚΥΡΙΑΚH 5 IOYΛIOY 2009

Ο καθηγητής Ιστορίας του Πανεπιστημίου Αιγαίου Γιώργος Κόκκινος
υφίσταται αυτές τις μέρες πραγματικό διωγμό από το ΛΑΟΣ δια του βουλευτή του Άδωνη Γεωργιάδη και από την εφημερίδα και του Θέμου Αναστασιάδη "Πρώτο Θέμα". Μάλιστα, ζητούν την απόλυσή του για όσα ανέφερε ή "ανέφερε" σε φοιτητές του εν ώρα παραδόσεως!

Ποιος είναι ο καθηγητής Ιστορίας Γιώργος Κόκκινος;

Θυμάται κανείς το βιβλίο Ιστορίας της Γ Λυκείου του 2002 που δεν έφτασε ποτέ στα σχολεία και τελικά πολτοποιήθηκε; Mέλος της συγγραφικής ομάδας αυτού του βιβλίου ήταν και ο Γιώργος Κόκκινος.
Ας θυμηθούμε αποσπάσματα του βιβλίου αλλά και ποιοι αντέδρασαν εντονότερα:

Στη σελίδα 225 το βιβλίο αναφέρει: «Την εποχή που ο Τρίτος Κόσμος συγκλονιζόταν από ριζοσπαστικά αντιαποικιακά κινήματα, που έδιναν προτεραιότητα όχι μόνο στην εθνική απελευθέρωση αλλά και στην κοινωνική πρόοδο, στην Κύπρο η ΕΟΚΑ του στρατηγού Γρίβα πρόβαλε έναν κοινωνικά υπερσυντηρητικό εθνικισμό».

Την επανεξέταση του περιεχομένου του βιβλίου της Νεότερης Παγκόσμιας Ιστορίας, έκδοσης του υπουργείου Παιδείας και Θρησκευμάτων της Ελλάδας, ζήτησε ο υπουργός Παιδείας και Πολιτισμού, Ουράνιος Ιωαννίδης επειδή «έχει μια προσέγγιση για το Κυπριακό που είναι διαφορετική από εκείνη που μέχρι τώρα είχαν τα ελληνικά βιβλία». (ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 29/04/2002)
και λίγο παρακάτω: " Απαράδεκτες, εμπαθείς και ανιστόρητες χαρακτηρίζει σε ανακοίνωσή του ο ΔΗΣΥ τις αναφορές όχι μόνο στην εθνική απελευθέρωση, αλλά και στην κοινωνική πρόοδο, «η ΕΟΚΑ του στρατηγού Γρίβα πρόβαλε έναν κοινωνικά υπερσυντηρητικό εθνικισμό». Ενώ και η Κίνηση Καθηγητών «Αλλαγή» εκφράζει την αγανάκτησή της «για τις ανιστόρητες, προσβλητικές και απαράδεκτες αναφορές του βιβλίου αυτού για τον εθνικοαπελευθερωτικό και αντιαποικιακό αγώνα της ΕΟΚΑ 1955-1959»."

Και ο μη ο εξαιρετέος βουλευτής της Ν.Δ. Αλέξανδρος Λυκουρέζος απεύθυνε ερώτηση προς τους υπουργούς Παιδείας και Εξωτερικών. Αφού τονίζει ότι «είναι σοβαρό ατόπημα και αποτελεί προκλητική κακοποίηση της ιστορικής αλήθειας η αναφορά στον πρώτο ένοπλο αντιαποικιακό απελευθερωτικό αγώνα», ερωτά αν υπάρχει πρόθεση να διορθωθεί το περιεχόμενο του βιβλίου, το οποίο τελικά ουδέποτε έφθασε στην Κύπρο, δεν διδάχτηκε στην Ελλάδα και τελικά ανακυκλώθηκε πριν επτά χρόνια το 2002.

Συνεχίζεται

ΚΛΟΠΗ ΣΤΑ ΜΠΑΚΑΛΟΡΕΑ μέρος 2ο

2009-07-09T11:52:00.002+03:00

από TVXS.GR:

"...Σε αντίθεση με τα εκπαιδευτήρια Ζηρίδη, καθηγητής του οποίου φέρεται να έχει διαρρεύσει τα θέματα, για τα αποτελέσματα έχουν ήδη ενημερωθεί τα εκπαιδευτήρια Δούκα, Γείτονα, Κωστέα – Γείτονα, Παναγιωτοπούλου, το Κολέγιο Ψυχικού, η σχολή Μωραΐτη, και τα σχολεία St Catherine's, Tasis Hellenic, Acs και Campion.

Ο Διεθνής Οργανισμός Baccalaureate απέστειλε στα εκπαιδευτήρια για τα οποία ολοκλήρωσε τις έρευνες την εξής επιστολή: «Οι έρευνές μας έχουν φθάσει σε ένα στάδιο που μας επιτρέπει τώρα να ανακοινώσουμε τα αποτελέσματα για τους σπουδαστές του σχολείου σας. Δεν έχουμε ολοκληρώσει ακόμα την έρευνα, που θα συνεχιστεί έως ότου καθορίσουμε τις περιστάσεις που οδήγησαν στη δυσφήμηση των εξετάσεων IB». Μάλιστα, σύμφωνα με πληροφορίες ερευνάται το ενδεχόμενο διαρροής και σε άλλες χώρες του εξωτερικού.

Σημειώνεται ότι ήδη απο το Φεβρουάριο του 2009, ο Περιφερειακός Διευθυντής του International Baccalaureate από τη Γενεύη με επιστολή του σε όλα τα σχολεία ζητούσε συνάντηση με του διευθυντές, καθώς όπως ανέφερε κατά τη διάρκεια εξεταστικών περιόδων Μαΐου 2007 και 2008 το IB έλαβε διάφορους μη επιβεβαιωμένους ισχυρισμούς ότι ένας μικρός αριθμός δασκάλων σε σχολεία στην Αθήνα δεν ενεργούσε απολύτως επαγγελματικά.

Ο Σύνδεσμος Ιδιωτικών Εκπαιδευτηρίων, με ανακοίνωσή του, καυτηριάζει τυχόν διαρροή ή απόπειρα διαρροής θεμάτων. Υπενθυμίζεται ότι από χθες ο Εισαγγελέας Πρωτοδικών Αθηνών διέταξε για το θέμα προκαταρκτική έρευνα...."

Κλοπή θεμάτων στο Μπακαλορεά - Αφιερωμένο στους θιασώτες της (ακριβοπληρωμένης) ιδιωτικής εκπαίδευσης

2009-07-09T02:12:00.000+03:00

Κλοπή θεμάτων στο Μπακαλορεά
Διαρροή στις εξετάσεις ενός από τα πιο ακριβά προγράμματα σπουδών, του Διεθνούς Απολυτηρίου (ΙΒ)
ΡΕΠΟΡΤΑΖ: Νίκος Μάστορας
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ στα ΝΕΑ την Τρίτη 7 Ιουλίου 2009

...Σύμφωνα με πληροφορίες των «ΝΕΩΝ», η διαρροή αποδίδεται σε Έλληνα πρώην υπεύθυνο τμήματος ΙΒ μεγάλου ιδιωτικού σχολείου. Το πρόσωπο αυτό, που απομακρύνθηκε από τη θέση του τον περασμένο μήνα, φέρεται ότι κατάφερε με τρόπο που δεν είναι ακόμα γνωστός να αποσπάσει θέματα των εξετάσεων και στη συνέχεια να τα πουλήσει, έναντι αδρότατης αμοιβής, σε μαθητές διαφόρων ιδιωτικών σχολείων- οι πληροφορίες κάνουν λόγο για 6 σχολεία και περίπου 10 υποψηφίους. ...Εξαιτίας της έρευνας που γίνεται στα κεντρικά γραφεία του Διεθνούς Οργανισμού ΙΒ (Ιντερνάσιοναλ Μπακαλορεά) στη Γενεύη της Ελβετίας για την πιθανολογούμενη πώληση θεμάτων των εξετάσεων σε Έλληνες μαθητές από Έλληνα εκπαιδευτικό, για πρώτη φορά στην ιστορία του θεσμού δεν ανακοινώθηκαν τα αποτελέσματα των εξετάσεων για την Ελλάδα! ...

http://www.tanea.gr/default.asp?pid=2&ct=1&artid=4525325

Η υπόθεση έχει ως εξής: χθες ο γενικός διευθυντής του Διεθνούς Οργανισμού ΙΒ κ. Jeffrey Βeard, με επιστολή του προς τους υπευθύνους όλων των ελληνικών σχολείων (πρόκειται για ιδιωτικά σχολεία) που έχουν αντίστοιχα προγράμματα, ενημέρωσε ότι η ανακοίνωση των αποτελεσμάτων των εξετάσεων ΙΒ που έπρεπε κανονικά να γίνει προχθές, αναστέλλεται. ...

το μόνο θέμα που τους ενδιέφερε ...

2009-06-22T17:25:00.008+03:00

2006 Οι εκπαιδευτικοί της Β΄βάθμιας εκπαίδευσης της Κύπρου στις 2 Φεβρουαρίου του 2006 αποφάσισαν μετά από καθολική ψηφοφορία να απορρίψουν με μεγάλη πλειοψηφία (60%) την πρόταση της κυβέρνησης Παπαδόπουλου για επέκταση του ορίου αφυπηρέτησης στο 63ο .
2007 Οι ηγεσίες των κινήσεων ΑΛΛΑΓΗ-(ΔΗΣΥ), ΔΗΚΙ-(ΔΗΚΟ), ΝΕΑ ΚΙΝΗΣΗ-(ΕΔΕΚ) που υποστηρίζουν την επέκταση του ορίου αφυπηρέτησης επανέφεραν το θέμα σε ΠΣΓΑ(18-10-2007). Τότε Προοδευτική και Συνεργασία αντέδρασαν και απείχαν από την ψηφοφορία.
2009 18 Ιουλίου επαναλήψη ίδιου σκηνικού.
Άλλαξαν οι πρωταγωνιστές Στην αρχή των εργασιών της Συνδιάσκεψης κατατέθηκε πρόταση από τον Ταλιαδ. Πρόεδρο της ΑΛΛΑΓΗΣ να συζητηθεί κατά προτεραιότητα και το θέμα της επέκτασης του ορίου αφυπηρέτησης των εκπαιδευτικών.Η πρόταση τέθηκε σε ψηφοφορία και από τους παρόντες Γεν.Αντιπροσώπους(142)(από το σύνολο των 180 εκλεγμένων) ψήφισαν 87 υπέρ, 45 κατά και 1 αποχή.
Υπέρ ψήφισαν οι κινήσεις ΑΛΛΑΓΗ, ΔΗΚΙ, Νέα Κίνηση.
Κατά ψήφισαν οι κινήσεις Προοδευτική και Συνεργασία Καθηγητών οι οποίες απεχώρησαν διαμαρτυρόμενες για τις μεθοδεύσεις και διαφωνώντας με την καταστρατήγηση της απόφασης του δημοψηφίσματος των εκπαιδευτικών της Μέσης:
"Η Συνεργασία Καθηγητών αρνήθηκε να συμπράξει στη διαδικασία παραχάραξης της βούλησης της βάσης των καθηγητών. Προειδοποίησε ότι αν οι τρεις κινήσεις επέμεναν στη πρόταση, χωρίς να ερωτηθεί ο κλάδος, θα αρνηθεί ακόμα και να συμμετάσχει στη σχετική ψηφοφορία. Γι’ αυτό και αποχώρησε από την αίθουσα την ώρα της ψηφοφορίας."

Οι εναπομείναντες στην αίθουσα 74 Γενικοί Αντιπρόσωποι ( των κινήσεων ΑΛΛΑΓΗ – ΔΗΚΙ – ΝΕΑ ΚΙΝΗΣΗ – ΝΕΑ ΠΝΟΗ ) με ψήφους 70 υπέρ, 2 κατά και 2 αποχές αποφάσισαν την ανατροπή της απόφασης της μεγάλης πλειοψηφίας των 6000 καθηγητών!

Πέρα από το διαδικαστικό (αλλά και ηθικό) θέμα, η Συνεργασία Καθηγητών θεωρεί ότι οι λόγοι για τους οποίους η ίδια και ο κλάδος είχαν ταχθεί κατά της επέκτασης του ορίου αφυπηρέτησης, εξακολουθούν να ισχύουν.
Για τους πιο πάνω λόγους η Συνεργασία Καθηγητών καταγγέλλει τις μεθοδεύσεις των τριών κινήσεων ως αντιδεοντολογικές και έξω από κάθε έννοια συνδικαλιστικής πρακτικής και ηθικής.
Ένδειξη της παρακμιακής πολιτικής στην οποία οι κάποιες κινήσεις οδηγούν την ΟΕΛΜΕΚ, είναι το γεγονός ότι, αμέσως μετά την ψηφοφορία, ενώ επέστρεφαν στην αίθουσα οι Γ.Α. της Συνεργασία Καθηγητών και της Προοδευτικής για συζήτηση των θεμάτων της καθαυτό ημερήσιας διάταξης, οι περισσότεροι Γ.Α. των κινήσεων ΑΛΛΑΓΗ – ΔΗΚΙ – ΝΕΑ ΚΙΝΗΣΗ ΕΓΚΑΤΈΛΕΙΠΑΝ τη Συνδιάσκεψη, αφήνοντας τους υπόλοιπους Γ.Α. να αποφασίσουν για τα σοβαρά εκπαιδευτικά και συνδικαλιστικά προβλήματα του κλάδου. Το λιγότερο που μπορούμε να τους καταλογίσουμε είναι ασέβεια προς τον κλάδο και προς αυτούς που τους εξέλεξαν.-ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΘΗΓΗΤΩΝ
ΠΡΟΟΔΕΥΤΙΚΗ: "...Η πιο πάνω πράξη της περιστασιακής πλειοψηφίας αποτελεί πρωτοφανές φαινόμενο, όχι μόνο για τα κυπριακά συνδικαλιστικά δρώμενα, αλλά συνάμα και ασέβεια προς τις χιλιάδες εκπαιδευτικούς που έχουν διαφορετική άποψη και αποφάνθηκαν μέσα από δημοκρατικές διαδικασίες. Η ηγεσία της ΟΕΛΜΕΚ καθίσταται ανεπανόρθωτα εκτεθειμένη έναντι του κλάδου, το οποίο αγνόησε για άλλη μια φορά. Θα μπορούσαν, έστω, ν’ αποταθούν εκ νέου στον κλάδο, αφού επιθυμούν ν’ αλλάξουν την απόφαση του.
Τι φοβούνται αλήθεια;
Ενδεικτικό των προθέσεων όσων πήραν την απόφαση στην Παγκύπρια Συνδιάσκεψη, είναι το γεγονός ότι, μόλις πάρθηκε η απόφαση για επέκταση στο 63ο και ενώ ακολουθούσαν σοβαρά ζητήματα (αναλυτικά προγράμματα, αξιολόγηση, ενιαίο λύκειο) που αφορούσαν την εκπαιδευτική μεταρρύθμιση, οι γενικοί αντιπρόσωποι της Αλλαγής έφυγαν (αφού εκπλήρωσαν το «καθήκον» τους) ΚΡΙΜΑ! Πραγματικά διερωτούμαστε, το ενδιαφέρον τους για το δημόσιο σχολείο εξαντλείται στα όρια της παράτασης του ορίου αφυπηρέτησης; Δυστυχώς η ΑΛΛΑΓΗ δεν κατάθεσε προτάσεις για τα καίρια εκπαιδευτικά και συνδικαλιστικά ζητήματα, τα οποία είναι ήδη ανοικτά μπροστά μας, συζητούνται στα συμβούλια παιδείας και στο δημόσιο διάλογο, αλλά αρκέστηκε σ’ ένα χυδαίο υβρεολόγιο απέναντι στα στελέχη της ΠΡΟΟΔΕΥΤΙΚΗΣ.

Mια σκέψη Το σχολείο διδάσκει τον ηρωισμό σαν αρετή, αντί να ερμηνεύει την Ιστορία

2009-06-20T12:53:00.001+03:00

Με αφορμή έναν φόνο

Κάτοχοι της πολιτικής «αλήθειας»
Γράφει η Άννα Φραγκουδάκη

# Φόνος αστυνομικού, σαν κινηματογραφικό έργο με τη μαφία. Επικίνδυνα φαινόμενα παρακμής των ιδεών για έναν καλύτερο κόσμο, αποσύνθεσης των ιδεολογιών, σύγχυσης ανάμεσα στην αριστερά και στην πιο απεχθή εκδοχή της ακροδεξιάς. Αδιέξοδο.

Συγκλίνει ανατριχιαστικά η άκρα δεξιά με το ομόλογό της δήθεν αριστερό, που βασικό χαρακτηριστικό έχουν την απόλυτη βεβαιότητα τι είναι πολιτικά «σωστό». Στην εποχή της κρίσης των ιδεολογιών, κάποιοι νομίζουν ότι κατέχουν την πολιτική «αλήθεια» και ξέρουν τόσο καλά τι είναι πολιτικά «σωστό», που αυτή η βεβαιότητα τους επιτρέπει όχι μόνο να σπάνε τα κεφάλια όσων ηλιθίων έχουν λάθος πολιτική θέση, αλλά να τους σκοτώνουν κιόλας όταν βολεύει, όπως «επαναστατικά» εγκαινίασε η 17 Νοέμβρη.

# Θα πρέπει να αναρωτηθούμε από πού αντλούν διάφορες ομάδες, όχι την απόλυτη βεβαιότητα ότι ξέρουν την «αλήθεια» και το «σωστό», αυτή δυστυχώς είναι πλατιά διαδεδομένη, αλλά από πού αντλούν το δικαίωμα να αποδίδουν στον εαυτό τους τον ρόλο του «θεού» τιμωρού, επειδή αυτοί ξέρουν τι είναι «σωστό». Θα διαπιστώσουμε ένα μεγάλο κενό.

# Το σχολείο διδάσκει τον ηρωισμό σαν αρετή, αντί να ερμηνεύει την Ιστορία, και προβάλλει τις αξίες του 19ου αιώνα σαν υπερχρονικές, αντί να καλλιεργεί τις ιδέες που έχει μεγάλη ανάγκη το παρόν, όπου μέγιστη προτεραιότητα έχουν οι συμμαχίες, η διαπραγμάτευση και η ειρήνη με κάθε θυσία.

# Απέναντι στον κατεστημένο πολιτικό λόγο, αντί για κριτικό αντίλογο, ολόκληρη η λεγόμενη αριστερά, εγκλωβισμένη στην ιδεολογία της «δίκαιης» βίας, αποσιωπά ότι η βία για «καλούς» σκοπούς όχι μόνο δεν οδηγεί στο μέλλον αλλά μεταμορφώνει σαν από μόνη της τους καλούς σκοπούς σε μορφώματα τερατικά. Αυτά τα δύο καλλιεργούν νοοτροπίες που μπορεί να συναντήσουν οργισμένους και περιθωριακούς νέους αριστερά και δεξιά, έτοιμους για νταηλίκι έως τον φόνο.

# Κι επειδή με τις ευρωεκλογές απόχτησε απρόσμενη δημοσιότητα η Ρόζα Λούξεμπουργκ, δεν ξέρω αν κανένας θυμήθηκε ότι η διασημότερη φράση της, που ιδίως οι εχθροί της για χρόνια επαναλάμβαναν με σεβασμό, είναι: «Η ελευθερία δεν μπορεί να είναι άλλο παρά ελευθερία εκείνου που σκέφτεται διαφορετικά».

ΙΣΤΟΡΙΑ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2009 ΜΕΡΟΣ Β΄ kai Γ'

2009-06-01T17:15:00.001+03:00

ΜΕΡΟΣ Β΄ (45 µονάδες)

Β1. Να γράψετε σύντοµα κατατοπιστικά σηµειώµατα για τα πιο κάτω, µε βάση τα ζητούµενα των παρενθέσεων:

α. «Ιερή Συµµαχία» (χρονικό πλαίσιο, οι δυνάµεις που την συγκροτούσαν,
σκοπός).

β. «Συνθήκη Ειρήνης της Λωζάννης (1923)» (συµβαλλόµενα µέρη,
περιεχόµενο συνθήκης, συνέπειες για τον ελληνισµό).

γ. «Συγκρούσεις Τηλλυρίας» (χρονικό πλαίσιο, γεγονότα, παρέµβαση του διεθνούς παράγοντα).

(3 x 5 = 15 µονάδες)

Β2. Σε ένα κείµενο 150 – 200 λέξεων να αναφερθείτε στην έκβαση της Ελληνικής Επανάστασης και να εξηγήσετε πώς η περιορισµένη εδαφική επικράτεια του πρώτου ελληνικού κράτους συνέβαλε στην ανάπτυξη της Μεγάλης Ιδέας. Στο κείµενό σας να εντάσσονται λειτουργικά και οι παρακάτω όροι / έννοιες:

Πρωτόκολλο Ανεξαρτησίας, εγγυήτριες δυνάµεις, σύνορα, αλυτρωτισµός.
(15 µονάδες)

2

Β3. Να γράψετε ένα κείµενο 150 – 200 λέξεων, στο οποίο να παρουσιάζετε τους λόγους ίδρυσης του Οργανισµού Ηνωµένων Εθνών (ΟΗΕ). Να αναφέρετε τα βασικά όργανα του ΟΗΕ και να εξηγήσετε πώς η διαδικασία λήψης αποφάσεων στο Συµβούλιο Ασφαλείας επηρεάζει την αποτελεσµατικότητα του Οργανισµού.

(15 µονάδες)

ΜΕΡΟΣ Γ΄ (35 µονάδες)

ΠΡΟΣΟΧΗ: 1. Ορθή είναι κάθε απάντηση που τεκµηριώνεται επαρκώς µε βάση στοιχεία από τις πηγές που παρατίθενται, καθώς και µε άλλα ιστορικά γεγονότα / στοιχεία.

2. Η αντιγραφή αυτούσιων χωρίων από τις πηγές, χωρίς περαιτέρω επεξεργασία τους, αξιολογείται µε µηδέν µονάδες.

Γ1. Ορισµένα από τα αιτήµατα του Στρατιωτικού Συνδέσµου

«Ο Στρατιωτικός Σύνδεσµος ποθεί όπως η θρησκεία µας υψωθεί στον πρέποντα ιερό προορισµό της, όπως η ∆ιοίκηση της χώρας καταστεί χρηστή και έντιµη, όπως η ∆ικαιοσύνη απονέµεται γρήγορα µε αµεροληψία και ισότητα προς όλους γενικώς τους πολίτες αδιακρίτως τάξης, όπως η Εκπαίδευση του Λαού καταστεί ωφέλιµη προς τον πρακτικό βίο και τις στρατιωτικές ανάγκες της χώρας […] και τέλος όπως ανορθωθεί η οικονοµία […], ώστε από τη µια ο σχεδόν φτωχός ελληνικός λαός ανακουφισθεί από τη βαριά φορολογία, την οποία ήδη καταβάλλει και η οποία ασπλάχνως κατασπαταλείται για τη διατήρηση πολυτελών και περιττών υπηρεσιών και υπαλλήλων, για χάρη της απαίσιας συναλλαγής και από την άλλη να καθοριστούν τα όρια, εντός των οποίων δύνανται να αυξηθούν οι δαπάνες για τη στρατιωτική προετοιµασία της χώρας και τη συντήρηση του στρατού και του στόλου σε ειρηνική περίοδο».

Ν. Ζορµπάς, Αποµνηµονεύµατα, Αθήνα 1925, σελ. 17 (διασκευή).

α. Να αναφέρετε πέντε (5) από τα αιτήµατα του Στρατιωτικού Συνδέσµου,
όπως διατυπώνονται στο πιο πάνω παράθεµα.
(5 µονάδες)

β. Ένα αποτέλεσµα του Κινήµατος στο Γουδή ήταν η πρόσκληση του Ελευθέριου Βενιζέλου στην Αθήνα από την ηγεσία του Στρατιωτικού Συνδέσµου. Με βάση τις ιστορικές σας γνώσεις, να παρουσιάσετε τις συνταγµατικές και διοικητικές µεταρρυθµίσεις τις οποίες προώθησε ο Ελευθέριος Βενιζέλος, ως πρωθυπουργός, κατά το 1911-
1912.
(10 µονάδες)

3

Γ2.

Ι. Συµφωνία του Μονάχου

«Η διευθέτηση του προβλήµατος της Τσεχοσλοβακίας, η οποία έχει τώρα
επιτευχθεί, είναι – κατά τη γνώµη µου – µόνο το πρελούδιο (προοίµιο) για
µια µεγαλύτερη διευθέτηση, µε την οποία η Ευρώπη ολόκληρη µπορεί να
βρει την ειρήνη. Αυτό το πρωί είχα άλλη µια συνοµιλία µε το Γερµανό
Καγκελάριο Χερ Χίτλερ και εδώ είναι το έγγραφο το οποίο φέρει το όνοµά
του καθώς και το δικό µου [ο Τσάµπερλαιν, λέγοντας αυτό, ανέµιζε το
έγγραφο στο πλήθος, το οποίο τον επευφηµούσε]…»

∆ήλωση του πρωθυπουργού Νέβιλ Τσάµπερλαιν κατά την επιστροφή του από
το Μόναχο στο αεροδρόµιο Heston, στο Λονδίνο στις 30 Σεπτεµβρίου 1938.

Πηγή: http://en.wikipedia.org/wiki/Neville_Chamberlain (απόδοση στην

ελληνική).

ΙΙ.
«Ο διαµελισµός της Τσεχοσλοβακίας ισοδυναµεί µε µια ολοκληρωτική
υποταγή των δυτικών δηµοκρατιών µπροστά στην απειλή των Ναζί ότι θα
κηρύξουν πόλεµο. Μια τέτοια παραχώρηση δεν θα φέρει ούτε την ειρήνη
ούτε την ασφάλεια στην Αγγλία και στη Γαλλία. Αντίθετα, τοποθετεί αυτά τα
δύο κράτη σε µια κατάσταση πολύ πιο επικίνδυνη … Το να πιστεύουµε ότι
κερδίσαµε την ασφάλειά µας µε το να παραδίδουµε ένα µικρό κράτος στα
δόντια των λύκων είναι µια θανάσιµη ψευδαίσθηση».

∆ήλωση του Ουίνστον Τσόρτσιλ στον Τύπο µετά την υπογραφή της
Συµφωνίας του Μονάχου (Σεπτέµβριος 1938).

Πηγή: Β. Σκουλάτος, Ν. ∆ηµακόπουλος, Σ. Κόνδης, Ιστορία Νεότερη και
Σύγχρονη, τεύχος Γ΄, Γ΄ Ενιαίου Λυκείου, ΟΕ∆Β, Αθήνα 1999 (έκδοση ΙΑ΄),
σελ. 295.

α.
Να παρουσιάσετε τις διαφορετικές εκτιµήσεις των δύο Βρετανών πολιτικών
σχετικά µε το αποτέλεσµα της Συµφωνίας του Μονάχου που προκύπτουν
από τα πιο πάνω παραθέµατα.
(4 µονάδες)

β.
Ποιος από τους δύο Βρετανούς πολιτικούς δικαιώθηκε από τα γεγονότα
του 1939; Τεκµηριώστε την απάντησή σας.
(6 µονάδες)

4

Γ3. Απόσπασµα από οµιλία του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ΄ προς το Εθναρχικό
Συµβούλιο στις 17.5.1951.

«Ο αγώνας µας πρέπει να οργανωθεί, να συντονιστεί, να συνεχιστεί αδιάκοπος και αδιάλλακτος. Ούτε για µια στιγµή δεν πρέπει να µας απογοητεύσουν οποιεσδήποτε αντίξοες περιστάσεις. Η ξένη Κυβέρνηση µε πολλούς τρόπους επιδιώκει την απογοήτευση του Κυπριακού λαού… ∆εν παραγνωρίζουµε τις δυσκολίες και τα εµπόδια, τα οποία παρεµβάλλονται στο δρόµο προς την εθνική αποκατάστασή µας. ∆ύσκολος ο αγώνας και απαιτεί οργάνωση, επιµονή, πίστη. Σε κανένα από αυτά δεν θα υστερήσουµε και τίποτα δεν θα παραλείψουµε και θα κάνουµε τα πάντα για την επίτευξη της νίκης».

Άπαντα Αρχιεπισκόπου Κύπρου Μακαρίου Γ΄, τόµος Α΄, Λευκωσία 1991, σελ. 75 (διασκευή).

Με βάση το παραπάνω παράθεµα και αξιοποιώντας τις ιστορικές σας γνώσεις να απαντήσετε στα πιο κάτω ερωτήµατα:

α. Ποιες είναι οι δυσκολίες και τα εµπόδια που υπαινίσσεται ο Αρχιεπίσκοπος
Μακάριος Γ΄ ότι παρεµβάλλει η βρετανική κυβέρνηση στον κυπριακό αγώνα;

(5 µονάδες)

β. Σε ποια διπλωµατική ενέργεια προέβη η κυπριακή πολιτική ηγεσία στο διεθνή χώρο το 1954, προκειµένου να προωθήσει το κυπριακό ζήτηµα;

(5 µονάδες)

– ΤΕΛΟΣ –

Istoria ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2009 - Το δοκίμιο α' μέρος

2009-06-01T15:49:00.002+03:00

ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2009

Μάθηµα: Ιστορία
Ηµεροµηνία και ώρα εξέτασης: Σάββατο, 30 Μαΐου 2009
7:30 – 10:30

1. Το εξεταστικό δοκίµιο αποτελείται από πέντε (5) σελίδες και τρία (3) µέρη.
2. Να απαντηθούν ΟΛΕΣ οι ερωτήσεις και των τριών (3) µερών.

ΜΕΡΟΣ Α΄ (20 µονάδες)

A1. Να προσδιορίσετε αν το περιεχόµενο των ακόλουθων προτάσεων είναι σωστό ή λάθος, γράφοντας στο τετράδιο εξέτασής σας τη λέξη «σωστό» ή «λάθος», δίπλα στο γράµµα που αντιστοιχεί στην κάθε πρόταση:

α. Το 1925 η Κύπρος ανακηρύχθηκε επίσηµα βρετανική αποικία.

β. Ο πρόεδρος της Κυπριακής ∆ηµοκρατίας, Αρχιεπίσκοπος Μακάριος Γ΄, υπέβαλε τα δεκατρία σηµεία για τροποποίηση του συντάγµατος στον Τουρκοκύπριο αντιπρόεδρο Ραούφ Ντενκτάς.

γ. Η έκθεση Γκάλο Πλάζα έγινε αποδεκτή και από τις δύο πλευρές στην
Κύπρο.

δ. Οι ∆εκεµβριστές ήταν Ρώσοι αξιωµατικοί που εξεγέρθηκαν κατά του τσάρου Νικόλαου Α΄.

ε. Ο Κριµαϊκός Πόλεµος έληξε µε την ήττα και ταπείνωση της Οθωµανικής
Αυτοκρατορίας.

στ. Ο Θεόδωρος ∆ηλιγιάννης εισηγήθηκε «την αρχή της δεδηλωµένης».

ζ. Πρωτεργάτης της γερµανικής ενοποίησης ήταν ο καγκελάριος Βίσµαρκ.

η. Στην πολεµική τεχνολογία του Α΄ Παγκοσµίου Πολέµου χρησιµοποιήθηκαν για πρώτη φορά δηλητηριώδη αέρια και άρµατα µάχης.

θ. Ηγέτης της Οκτωβριανής Επανάστασης στη Ρωσία ήταν ο Αλέξανδρος
Κερένσκυ.

ι. Εισηγητής της πολιτικής “New Deal” ήταν ο Χάρυ Τρούµαν.

(10 x 1 = 10 µονάδες)

Α2. Κάθε µια από τις ιδιότητες της στήλης Β΄ αντιστοιχεί µε µια προσωπικότητα της στήλης Α΄. Να γράψετε στο τετράδιο εξέτασής σας τους αριθµούς της στήλης Α΄ και δίπλα από τον καθένα το γράµµα της στήλης Β΄ που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

Προσοχή: ∆ύο προσωπικότητες της στήλης Α΄ περισσεύουν.

ΣΤΗΛΗ Α΄ ΣΤΗΛΗ Β΄
1. Μαχάτµα Γκάντι

2. Γουστάβος Στρέζεµαν

3. Σερ Ρόναλντ Στορς

4. Σερ Γκάρνετ Γούλσλεϊ

5. Αθανάσιος Τσακάλωφ

6. Μάο Τσε-Τουνγκ

7. Αριστείδης Μπριάν α. Συνιδρυτής της Φιλικής Εταιρείας

β. Ιδρυτής της Λαϊκής ∆ηµοκρατίας της Κίνας

γ. Κυβερνήτης της Κύπρου κατά την εξέγερση του Οκτωβρίου 1931.

δ. Ηγέτης του ινδικού αγώνα της ανεξαρτησίας και υποστηρικτής της µη βίας.

ε. Γάλλος πολιτικός που συνέδεσε το όνοµά του
µε την ιδέα της ενοποίησης της Ευρώπης.
(5 x 2 = 10 µονάδες)

Η μνήμη και η γνώση είναι η μεγαλύτερη κι η πιο ουσιαστική τιμή

2009-05-31T10:58:00.008+03:00

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΑΡΓΥΡΙΟΥ
Η οκτάτομη
"Ιστορία της Ελληνικής Λογοτεχνίας και η πρόσληψή της"

Στο τελευταίο σύνορο με τον Αλέξανδρο Αργυρίου

2009-05-29T20:40:00.004+03:00

Ο Αλέξανδρος Αργυρίου (φιλολογικό ψευδώνυμο του Αλέξανδρου Κουμπή) υπήρξε συστηματικός ερευνητής της νεοελληνικής λογοτεχνίας, διανούμενος της Αριστεράς με συνεχή παρουσία. Πόσο απλά και αμετάκλητα στα αρχεία του Η./Υ. περνώ σε παρελθοντικούς χρόνους σημειώσεις και κείμενα για τον κριτικό και ιστορικό της νεοελληνικής λογοτεχνίας τον Αλέκο Αργυρίου [«είχε», «έδωσε», κυκλοφόρησε»…]. Όμως δεν είναι παρελθόν η αφειδώλευτη προσφορά του Αργυρίου για εξήντα πέντε χρόνια στα γράμματα, πανελλήνια και παγκόσμια. Στο πεδίο των ερευνών και των ανακοινώσεών του από το 1947 και εντεύθεν συμπεριλαμβάνονται οι Γ. Σεφέρης, Ο. Ελύτης, Γ. Θεοτοκάς, Ν. Καβαδίας, Νικήτας Ράντος, /Καλαμάρης, Μ. Αναγνωστάκης, οι Έλληνες νεωτερικοί του Μεσοπολέμου και οι υπερρεαλιστές ποιητές, οι μεταπολεμικοί ποιητές και πεζογράφοι κ.ά.
Γεννήθηκε το 1921 στην Αλεξάνδρεια και εγκαταστάθηκε με την οικογένειά του στην Ελλάδα το 1927. Στην Αθήνα μετείχε στην Εθνική Αντίσταση, αποφοίτησε από τη Σχολή Πολιτικών Μηχανικών του Ε.Μ.Π., εργάστηκε εκπονώντας μελέτες για το οπλισμένο και προεντεταμένο σκυρόδεμα (1947-1948 και 1950-1992)!!! Δραστηριότητες παράλληλες με τις ενασχολήσεις γύρω από τη λογοτεχνία. Πρωτοδημοσίευσε κριτικές του στο αριστερό περιοδικό Eλεύθερα Γράμματα το 1947. Συνεργάστηκε ακόμη με τα περιοδικά: Ποιητική Τέχνη. Αγγλοελληνική Επιθεώρηση, Καινούρια Εποχή, Επιθεώρηση Τέχνης, Εποχές, Η λέξη, Το Δέντρο, Γράμματα και Τέχνες, Νέα Εστία, Εντευκτήριο, Πορφύρας, Αντί και με τις εφημερίδες: Δημοκρατικός Τύπος, Δημοκρατική, Η Ημέρα, Μεσημβρινή. Η Καθημερινή, Ελευθεροτυπία, Η Αυγή. Δημοσίευε τακτικά επιφυλλίδες στην εφημ. Το Βήμα (1971 -1973 και 1979-1985) και κριτική βιβλίου στην εφημ. Τα Νέα (1985).
Στη διάρκεια της Δικτατορίας ’67-74 μετείχε στην αντιστασιακή συντακτική επιτροπή των σύμμεικτων τόμων Δεκαοχτώ Κείμενα (1970) και Νέα Κείμενα, 1, 2 και σ’ αυτήν του διωκόμενου περιοδικού Η Συνέχεια (1973).
Το 1999 ανακηρύχθηκε επίτιμος διδάκτωρ της Φιλοσοφικής Σχολής του Α.Π.Θ. Η μελέτη Διαδοχικές αναγνώσεις Ελλήνων υπερρεαλιστών βραβεύτηκε το 1984 με Α΄ Κρατικό Βραβείο Δοκιμίου, ενώ το 1998 ο Αργυρίου βραβεύτηκε συνολικά για το έργο του με το Μεγάλο Κρατικό Βραβείο, επίσης με το Βραβείο Ουράνη της Ακαδημίας Αθηνών(2004).
Όταν η νεότερη ελληνική φιλολογία και η κριτική προσανατολίστηκε με βάση το περιεχόμενο και τις αξιολογήσεις που πρόβαλαν ιδίως οι Κωνσταντίνος Θ. Δημαράς, Λίνος Πολίτης, Μάριο Βίττι και Ρόντρικ Μπήτον, μέσω των ιστοριών της νεοελληνικής γραμματείας τις οποίες αυτοί συνέγραψαν. Όταν πολλοί ανέμεναν την ανάληψη μιας συλλογικής πρωτοβουλίας για τη συγγραφή μιας πολυφωνικής Ιστορίας της ελληνικής λογοτεχνίας. Τότε ήρθε η πολύτομη Ιστορία του πολυγραφότατου Αλέξανδρου Αργυρίου, ενός αφοσιωμένου εραστή και ακαταπόνητου μελετητή της νεοελληνικής λογοτεχνίας. Ο Αργυρίου κόμισε με την οκτάτομη Ιστορία της Ελληνικής Λογοτεχνίας και η πρόσληψή της από το 2001 ως το 2007 (εκδόσεις Καστανιώτης από το 2001 ως το 2007) ένα πρωτοφανές σε όγκο υλικό, την πείρα του ερευνητή, μα και τη βιωματική σχέση ιδίως με τους μεταπολεμικούς αριστερούς διανοητές και άλλους πρωταγωνιστές της μεταπολεμικής λογοτεχνικής παραγωγής. Κατέβαλε κόπο για την αντικειμενική διερεύνηση των προσλήψεων των ποιητικών και των πεζογραφικών δημιουργιών μέσα στο χρόνο και στην κριτική αποτίμηση των συγχρόνων και των κατοπινών μελετητών. Πρόκειται για έργο εντυπωσιακής πολυετούς ενασχόλησης, το οποίο καθιστά ακόμη πιο γοητευτικό η νηφάλια αποτίμηση, η οριζόντια εξέταση και η δημιουργική ανασύνθεση του υλικού.
Πρόσφατες εκδόσεις έργων του είναι τα κείμενα Εκκρεμότητες. Προτάσεις για επισφαλή ζητούμενα (εκδ. Καστανιώτης,2008) και το μελέτημα Τάκης Παπατσώνης (εκδ. Γαβριηλίδης, 2009).
Το ενδιαφέρον και η αγάπη του για τους λογοτέχνες και τον πνευματικό πολιτισμό της Κύπρου αποτυπώνεται από νωρίς (1948, 1951, 1956) με βιβλιοκρισίες για έργα ποίησης και πεζογραφίας των Ν. Νικολαϊδη, Γ.Φ. Πιερίδη, Μ. Ρουσσιά, Τ. Στεφα-νίδη, με το βιογραφικό του Λ. Ακρίτα (Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος,1981), με τη συμμετοχή του σε εκδηλώσεις για την Κύπρο στην Αθήνα.
Ανταποκρίθηκε με ενθουσιασμό και μίλησε στο λευκωσιάτικο συνέδριο Σύγχρονη Ελληνική Ποίηση, 11-13.9.1985 (Πρακτικά, Λευκωσία 1991), του ΣΕΚΦ-Ο.Ε.Λ.Μ.Ε.Κ. με διπλή εισήγηση για την ποίηση του Γιώργου Σεφέρη. Έδωσε ξανά το παρόν του με την εισήγηση για την ποιητική του Σεφέρη στο Α΄ Συμπόσιο Σεφέρη (14-16/4/1988, Αγία Νάπα- Πρακτικά 1991) Επιπλέον, με εγκυρότητα κατέθεσε τις σκέψεις του για τον Αιμίλιο Χουρμούζιο στο Συμπόσιο «Κύπριοι λογοτέχνες που έζησαν στην Ελλάδα» (Αγία Νάπα, 27-28 Απριλίου 1995- Πρακτικά 1999) και στο «Αφιέρωμα στην Κυπριακή λογοτεχνία» του περ. Σημείο (τχ. 4, 1996). Παραχώρησε, επίσης, συνεντεύξεις του στη Χαραυγή και τη Νέα Εποχή.
Επισημαίνω, επιπλέον, την παρουσία των δημιουργών που έζησαν ή κατάγονταν από την Κύπρο στην Ιστορία της Ελληνικής Λογοτεχνίας: Ν. Νικολαϊδης, Λ. Ακρίτας, Γλ. Αλιθέρσης, Τ. Ανθίας, Θ. Πιερίδης, Πυθ. Δρουσιώτης, Αντ. Ιντιάνος, Π. Κριναίος, Αιμ. Χουρμούζιος, Κ. Μόντης, Λ. Παυλίδης, Ν. Κρανιδιώτης και όσοι άλλοι των Κυπριακών Γραμμάτων κυρίως. Ιδιαίτερα εκτενείς είναι οι αναφορές και ανθολογήσεις του έργου των Ανδρέα Παστελλά, Ανδρέα Χριστοφίδη, Θεοδόση Νικολάου, Μιχάλη Πασιαρδή, Κυριάκου Χαραλαμπίδη και η αξιοιποίηση δεδομένων από νεότερους δημιουργούς και μελετητές (Μ. Πιερή, Λ. Ζαφειρίου, Σ. Παύλου, Λ. Παπαλεοντίου κ.ά.).
Το 2004 ο Αλέξανδρος Αργυρίου, παρά τις ειλημμένες υποχρεώσεις και το προχωρημένο της ηλικίας, «για χάρη της Κύπρου και μόνο», όπως δήλωσε, έλαβε την γενναία απόφαση, να παραβρεθεί σε δύο τιμητικές εκδηλώσεις-συζητήσεις για το περιεχόμενο και τις στοχεύσεις της Ιστορίας της Ελληνικής Λογοτεχνίας στη Λευκωσία και τη Λεμεσό, στα πλαίσια των «Λογοτεχνικών Συναντήσεων» του ΣΕΚΦ –ΟΕΛΜΕΚ (12 και 13 Νοεμβρίου) με συνομιλητές τους Γιάννη Δάλλα, Λευτέρη Παπαλεοντίου και τον υπογράφοντα εκ μέρους του ΣΕΚΦ. Με την ευκαιρία της έκδοσης αυτής παραχώρησε συνεντεύξεις στην εφημ. Χαραυγή και στο λογοτεχνικό περιοδικό Νέα Εποχή. Ειδική μνεία, επιπλέον, αξίζει η προσεκτική προσέγγιση του έργου και της παρουσίας των δημιουργών που έζησαν στην Κύπρο ή κατάγονταν από αυτήν στην Ιστορία της Ελληνικής Λογοτεχνίας: Ν. Νικολαϊδης, Λ. Ακρίτας, Γλ. Αλιθέρσης, Τ. Ανθίας, Θ. Πιερίδης, Πυθ. Δρουσιώτης, Αντ. Ιντιάνος, Π. Κριναίος, Αιμ. Χουρμούζιος, Κ. Μόντης, Λ. Παυλίδης, Ν. Κρανιδιώτης και όσοι άλλοι των Κυπριακών Γραμμάτων κυρίως. Ιδιαίτερα εκτενείς είναι οι αναφορές και ανθολογήσεις του έργου των Ανδρέα Παστελλά, Ανδρέα Χριστοφίδη, Θεοδόση Νικολάου, Μιχάλη Πασιαρδή, Κυριάκου Χαραλαμπίδη και η αξιοποίηση δεδομένων από νεότερους δημιουργούς και μελετητές (Μ. Πιερή, Λ. Ζαφειρίου, Σ. Παύλου, Λ. Παπαλεοντίου κ.ά.). Στις στήλες εφημερίδων και περιοδικών της Κύπρου αυτή η μνημειώδης προσπάθεια παρουσιάστηκε με κατατοπιστικά σημειώματα. Με το προλογικό σημείωμα «Καθυστερημένο προλόγισμα» στην βιβλιογραφική εργασία του Ανδρέα Χατζηθωμά Ευρετήριο περιοδικού «Η Συνέχεια» (1973), που εκδόθηκε στη Λευκωσία στα τέλη του 2007, έκλεισε ο κύκλος της συνεργασίας του Α. Αργυρίου με τον επιστημονικό και λογοτεχνικό κόσμο της Κύπρου.
Με ευγένεια ψυχής και αρχοντιά, καταδεκτικότητα και παρρησία πορεύτηκε ο διανοούμενος Αργυρίου. Χωρίς αποκλεισμούς, χωρίς διεκδίκηση αποκλειστικότητας και μοναδικότητας, στα πρόσφατα χρόνια καταγγέλλοντας ακόμη και την πύκλωση φαινομένων της αγοραίας δημοσιοσχεσίτικης κατάντιας. Ως ερευνητής υπέτασσε την εργασία του στη διαλογική ανάπτυξη των κρίσεων και αξιολογήσεων που σχετίζονται με τον ελληνισμό, αλλά και τη γενιά του, τη γενιά που ωρίμασε μετά τη λήξη του Β΄ Π.Π. μέσα σε δυσκολίες, διώξεις, στερήσεις, όνειρα, διαψεύσεις, επιστημονικές αναζητήσεις και ελπίδες.
Άλλο ζήτημα το τι θα ακολουθήσει με τα μεταμοντέρνα ερευνητικά ήθη… «Προσευχηθείτε για τις σκοπιές που αγρυπνούν» (Νίκος-Αλέξης Ασλάνογλου, 1985).

Γιώργος Κ. Μύαρης

Aνάγκη από εκπαιδευτικούς που σκέφτονται ελεύθερα

2009-05-28T22:51:00.005+03:00

Η δύσκολη υπόθεση της σχολικής ιστορίας

Για την σχέση πολιτικής, δημοσιογραφίας και εκπαίδευσης με αφορμή την καταγγελία της Ε.Λ.Μ.Ε. Σερρών (28/4/2009) για δίωξη εκπαιδευτικού που δίδασκε σε Γυμνάσιο το μάθημα της Ιστορίας και δημοσιεύματα στον Ριζοσπάστη. Σχετικά βλ. http://www.alfavita.gr/anakoinoseis/ank12_5_9_1042.php και
http://www2.rizospastis.gr/story.do?id=5044622&publDate=16/4/2009

"ΕΝΩΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΩΝ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ
ΝΟΜΟΥ ΣΕΡΡΩΝ

Προς: 1.Tον Πρόεδρο του Ελληνικού Κοινοβουλίου 2. Tην ΟΛΜΕ

Πειθαρχικό αδίκημα η ελευθερία γνώμης του καθηγητή

Το Δ.Σ της ΕΛΜΕ Σερρών καταγγέλλει τη φασιστικού τύπου εισβολή στο 3ο Γυμνάσιο Σερρών του βουλευτή του ΛΑΟΣ Ηλία Πολατίδη και του Γραμματέα του πολιτικού του γραφείου, Μανόλη Κουκουβάτσιου. Ο κύριος βουλευτής, επικαλούμενος ανώνυμες καταγγελίες γονέων προς τον ίδιο, απαίτησε απ’ τον Διευθυντή του σχολείου να καλέσει ενώπιόν του την καθηγήτρια της Ιστορίας, για να δώσει εξηγήσεις σ΄ αυτόν επί του περιεχομένου της διδασκαλίας της για το μάθημα του φασισμού. Απαίτησε μάλιστα να μπει και στην τάξη, για να δει τους μαθητές.
Χαιρετίζουμε τη θαραλλέα και αξιοπρεπή στάση της συναδέλφου, επειδή παρά την αμηχανία του Διευθυντή μπροστά στο πρωτοφανές αυτό περιστατικό:
· Υπερασπίστηκε το δικαίωμά της να μην απαντά σε ανώνυμες καταγγελίες και απαίτησε να αποκαλυφθούν τα ονόματα των γονέων και των παιδιών για να συζητήσει μαζί τους.
· Υπερασπίστηκε το δικαίωμά της να εκφράζει ελεύθερα τις απόψεις της επί του σχολικού μαθήματος, δημιουργώντας γόνιμο προβληματισμό στους μαθητές της.
· Στη συνέχεια αρνήθηκε να υποκύψει σε υποδείξεις « καλοθελητών» του τύπου «επισκεφθείτε το βουλευτή στο γραφείο του, για να λήξει η διένεξη».
Διαμαρτυρόμαστε για τη στάση του προϊσταμένου της εκπαίδευσης, ο οποίος αντί να αποτελεί τείχος προστασίας της εκπαιδευτικής κοινότητας, ύστερα από γραπτή καταγγελία του βουλευτή με ανυπόστατες κατηγορίες ανώνυμων γονέων, όρισε προκαταρκτική διαδικασία για ένορκη διοικητική εξέταση, κι έτσι κατέστησε ένοχη τη συνάδελφο για τον τρόπο που έκανε το μάθημά της και για τη στάση της απέναντι στο βουλευτή.(...)"
Οι διώξεις σε βάρος εκπαιδευτικών που εργάζονται με μεράκι, θάρρος και ευθύνη είναι παλιά υπόθεση και πολλά σχετικά θα είχε να αναφέρει κάποιος ειδικός στην ι-στορία της εκπαίδευσης, ιδιαίτερα αναφορικά με την Ελλάδα.
Το πρόβλημα γίνεται δυσκολότερο στη διδασκαλία του μαθήματος της Ιστορίας, διότι η πολυφωνία, η διαφωνία, η τεκμηριωμένη επιχειρηματολογία, η έλλογη αντι-παράθεση και η κριτική αποτελούν αναπόσπαστα μέρη του ιστορικού λόγου. Μόνο έτσι προάγεται η ανάπτυξη της ιστορικής σκέψης και συνείδησης, η ολόπλευρη ανά-πτυξη της προσωπικότητας, η υπευθυνότητα των σημερινών μαθητών και αυριανών πολιτών, κατά συνέπεια και η ποιότητα της κοινωνίας μέσα στην οποία καλούνται να δράσουν.
Όταν όμως διώκονται εκπαιδευτικοί που προσφέρουν τέτοιας υψηλής ποιότητας υπηρεσίες, ενώ σέβονται ταυτόχρονα το δικαίωμα της διαφωνίας και της διαφοράς, τότε, κανένα μεταρρυθμιστικό σχέδιο της δημόσιας ελληνικής εκπαίδευσης δεν πρό-κειται να ευδοκιμήσει. Αν η πολιτεία επιθυμεί την εύρυθμη λειτουργία των σχολείων, χρειάζεται –προπάντων– να προστατέψει τα στελέχη τους / της από κάθε είδους αυ-θαίρετες παρεμβάσεις άσχετων με το εκπαιδευτικό λειτούργημα.
Ωστόσο, τα παραπάνω δεν σημαίνουν ότι οι εκπαιδευτικοί μπορούν να δρουν α-νεξέλεγκτα. Κάθε άλλο. Προϋποτίθενται: η παιδαγωγική ευθύνη, η επιστημονική ε-πάρκεια, η σαφής οριοθέτηση των προσωπικών απόψεων, οι καθαρές αποστάσεις από κάθε μορφή προσηλυτισμού, η ανοικτή σχολική τάξη, η διαφάνεια της μαθησιακής διαδικασίας και η ανατροφοδότηση που αποσκοπεί στην βελτίωσή της. Οι εκπαιδευ-τικοί που σκέφτονται ελεύθερα και επιστημονικά δεν ασκούν προπαγάνδα, αντίθετα, βοηθούν στην καλλιέργεια της κριτικής σκέψης και στην ανάπτυξη της ιστορικής συ-νείδησης των μαθητών τους. Δεν φοβούνται την αλήθεια και αποφεύγουν τις στρε-βλώσεις, τις αποσιωπήσεις και τις επιλεκτικές, δηλαδή μεροληπτικές, ερμηνείες των ιστορικών γεγονότων. Αυτά δεν αφορούν την εκπαίδευση, αλλά την πολιτική με την στενή της, μικροκομματική έννοια.
Οποιοσδήποτε έλεγχος μπορεί να γίνει μόνο από αρμόδια όργανα, «συμβουλευτι-κά» και με βάση τον ισότιμο διάλογο. Δεν μπορεί να γίνει με (ένορκες ή μη) διοικη-τικές «εξετάσεις» και αστυνομευτικές, λογοκριτικές ή διωκτικές διαδικασίες. Δεν μπορεί να γίνει, επίσης, με δημοσιεύματα σε εφημερίδες που στοχοποιούν και στιγ-ματίζουν τους εκπαιδευτικούς, εκμηδενίζοντας όσα παιδαγωγικά οφέλη και μορφωτικά αγαθά προκύπτουν από την άσκηση του δικαιώματος της ελεύθερης γνώμης και έκφρασης. Σε τελική ανάλυση, ο σεβασμός στην ελευθερία του τύπου χρειάζεται να βρει τρόπους συνύπαρξης με την παιδαγωγική ελευθερία, η πολιτική δημοσιογραφία με την εκπαίδευση, η ιστορία στον δημόσιο χώρο με το σχολικό μάθημα της Ιστορίας.
Η ελληνική κοινωνία έχει ανάγκη από εκπαιδευτικούς που σκέφτονται ελεύθερα, τιμούν το λειτούργημά τους και υποστηρίζουν επιστημονικά την προσέγγιση του ευ-αίσθητου αντικειμένου της Ιστορίας και όχι από υπαλλήλους – διεκπεραιωτές της διδακτέας ύλης, κακοπληρωμένα υπηρεσιακά όργανα που χειραγωγού-νται, περιθωριοποιούνται και χλευάζονται για τις απόψεις τους.

Σακκά Βασιλική, εκπαιδευτικός, μέλος της “EUROCLIO” (European Association of History Educators).
Κόνδης Σωτήρης, πρώην σχολικός σύμβουλος, συγγραφέας σχολικών βιβλίων ιστο-ρίας Λυκείου.
Αργυρού Έφη, ιστορικός, εκπαιδευτικός, διδάσκουσα στο Ανοιχτό Πανεπιστήμιο. Κόκκινος Γιώργος, αναπληρωτής καθηγητής Πανεπιστημίου Αιγαίου.
Κιμουρτζής Παναγιώτης, επίκουρος καθηγητής Πανεπιστημίου Αιγαίου.
Λεμονίδου Έλλη, ιστορικός, διδάσκουσα (407/80) στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου.
Γατσωτής Παναγιώτης, εκπαιδευτικός.

ΕΦΥΓΕ Ο ΚΡΙΤΙΚΟΣ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΟΣ ΤΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΑΡΓΥΡΙΟΥ

2009-05-25T17:09:00.004+03:00

Ο Αλέξανδρος Αργυρίου πέθανε στην Αθήνα την Παρασκευή, 22/5/09, το βράδυ και κηδεύεται δημοσία δαπάνη την Τρίτη, 26/5/09, στο Α΄ Νεκροταφείο Αθηνών.

Ο Αλέξανδρος Αργυρίου (ψευδώνυμο του Αλέξανδρου Κουμπή) υπήρξε συστηματικός ερευνητής της νεοελληνικής λογοτεχνίας, διανούμενος με συνεχή παρουσία. Γεννήθηκε το 1921 στην Αλεξάνδρεια και εγκαταστάθηκε με την οικογένειά του στην Ελλάδα το 1927. Στην Αθήνα μετείχε στην Εθνική Αντίσταση, αποφοίτησε από τη Σχολή Πολιτικών Μηχανικών του Ε.Μ. Πολυτεχνείου, εργάστηκε εκπονώντας μελέτες για το οπλισμένο και προεντεταμένο σκυρόδεμα (1947-1948 και 1950-1992), παράλληλα με τις ενασχολήσεις γύρω από τη λογοτεχνία. Πρωτοδημοσίευσε κριτικές του στο αριστερό περιοδικό Eλεύθερα Γράμματα το 1947. Συνεργάστηκε ακόμη με τα περιοδικά: Ποιητική Τέχνη. Αγγλοελληνική Επιθεώρηση, Καινούρια Εποχή, Επιθεώρηση Τέχνης, Εποχές, Η λέξη. Το Δέντρο. Γράμματα και Τέχνες, Νέα Εστία, Εντευκτήριο, Πορφύρας, Αντί και με τις εφημερίδες: Δημοκρατικός Τύπος. Δημοκρατική, Η Ημέρα, Μεσημβρινή. Η Καθημερινή, Ελευθεροτυπία, Η Αυγή. Δημοσίευε τακτικά επιφυλλίδες στην εφημ. Το Βήμα (1971 -1973 και 1979-1985) και κριτική βιβλίου στην εφημ. Τα Νέα (1985).

Στη διάρκεια της Δικτατορίας ’67-74 μετείχε στην αντιστασιακή συντακτική επιτροπή των συμμείκτων τόμων Δεκαοχτώ Κείμενα (1970) και Νέα Κείμενα, 1 και σ’ αυτήν του διωκόμενου περιοδικού Η Συνέχεια (1973).

Η μελέτη Διαδοχικές αναγνώσεις Ελλήνων υπερρεαλιστών βραβεύτηκε το 1984 με Α΄ Κρατικό Βραβείο Δοκιμίου, ενώ το 1998 βραβεύτηκε συνολικά για το έργο του με το Μεγάλο Κρατικό Βραβείο.

Κορυφαίο έργο του η οκτάτομη Iστορία της ελληνικής λογοτεχνίας και η πρόσληψή της 1918-1974 (2001-2007). Σ’ αυτήν περιέχονται σε σχέση με την Κύπρο και τους δημιουργούς της, εκτός από τις πυκνές αναφορές στα «Κυπριακά Γράμματα», στον Γλαύκο Αλιθέρση, τον Κώστα Μόντη, Λ. Παυλίδη, τ. Ανθία, Θ. Πιερίδη εκτενείς αναφορές και ανθολογήσεις του έργου των Ανδρέα Παστελλά, Ανδρέα Χριστοφίδη, Θεοδόση Νικολάου, Μιχάλη Πασιαρδή, Κυριάκου Χαραλαμπίδη (264-268) και αναφορές σε νεότερους δημιουργούς και μελετητές (Μ. Πιερή, Λ. Ζαφειρίου, Σ. Παύλου, Λ. Παπαλεοντίου κ.ά.).

Πρόσφατη έκδοση: Εκκρεμότητες. Προτάσεις για επισφαλή ζητούμενα (2008).

Στην Κύπρο μετείχε σε εκδηλώσεις του Δήμου Λευκωσίας και το 2004 του Συνδέσμου Φιλολόγων (ΣΕΚΦ-ΟΕΛΜΕΚ).

Γιώργος Κ. Μύαρης

Μερικά σχόλια του Σιμόπουλου για τον "μεγάλο" Έλληνα Αλέξανδρο Γ΄

2009-05-20T18:49:00.004+03:00

Ο τηλεοπτικός σταθμός ΣΚΑΪ οργάνωσε διαγωνισμό στον οποίο ο Μέγας Αλέξανδρος ψηφίσθηκε ως ο μεγαλύτερος Έλληνας όλων των εποχών.

Μια εναλλακτική ματιά πάνω στους «Μεγάλους» της ιστορίας, ανάμεσά τους και στο «Μέγα» Αλέξανδρο, προσφέρει ο Κυριάκος Σιμόπουλος στο βιβλίο του, «Ο μύθος των ‘μεγάλων’ της ιστορίας». Για «νοθεία της ιστορίας» κάνει λόγο ο συγγραφέας, επισημαίνοντας ότι πρόσωπα του δημόσιου βίου που πρωταγωνιστούν σε αποτρόπαια εγκλήματα θεωρούνται ιερά και αδιαμφισβήτητα, σε μια προσπάθεια συγκάλυψης των εγκλημάτων, ή έστω ωραιοποιημένα υπό το μανδύα του ηρωισμού και της ανδρείας που επέδειξαν για την «εξαγωγή» του πολιτισμού στους «βάρβαρους» κι «απολίτιστους».

«Δήμιοι και τύραννοι λαών ηρωοποιούνται, εξευγενίζονται και εξεικονίζονται με φωτοστέφανο. Απόπειρα κριτικής έρευνας γύρω από παρόμοια πρόσωπα θεωρείται συχνά βέβηλη και αντεθνική πράξη! Εδραιώνεται έτσι η φήμη ηγεμόνων που πρέπει να προκαλούν φρίκη και απέχθεια και να θεωρούνται όνειδος για την ανθρωπότητα. Νομιμοποιείται η παραχάραξη της ιστορίας από την εκάστοτε εξουσία και τιμώνται οι εξωνημένοι υμνωδοί και αυλοκόλακες».

«Μέγας ο Αλέξανδρος που υποδούλωσε τις ελεύθερες και αυτόνομες ελληνικές πόλεις και κατέλυσε τους ελεύθερους θεσμούς και το πολίτευμα της γνήσιας δημοκρατίας – συμφορά για τους Έλληνες και την ανθρωπότητα – προκαλώντας την παρακμή του κλασικού πολιτισμού. Μέγας ο Αλέξανδρος που γέμισε την Ελλάδα και την Ασία με πτώματα και ερείπια», αναφέρει ο συγγραφέας στο εν λόγω βιβλίο.

Μετά το φόνο του πατέρα του, Φιλίππου Β', ο Αλέξανδρος Γ' ο Μακεδών, εξοντώνει όλους τους συγκληρονόμους του θρόνου για να αναλάβει την εξουσία. Η είδηση για τη δολοφονία του Φίλιππου «προκάλεσε γενική έκρηξη χαράς στις ελληνικές πόλεις», σημειώνει ο συγγραφέας. Ακολούθησε ο ξεσηκωμός των ελληνικών πόλεων που διεκδικούν την ανεξαρτησία και αυτονομία τους. Μόνο οι Θεσσαλοί παρέμειναν υπάκουοι στην μακεδονική μοναρχία. Πολλές περιοχές όπως η Αιτωλία, Αμβρακία, Ήλιδα, Αρκαδία, Αργολίδα, εκδιώκουν τους πράκτορες του Φιλίππου και ανασυγκροτούν την άμεση δημοκρατία, αναφέρει το βιβλίο.

Για την καταστολή του ξεσηκωμού των ελληνικών πόλεων ο Αλέξανδρος οργανώνει εκστρατεία στην νότια Ελλάδα για την κατάπνιξη των ανταρσιών και τον εξαναγκασμό των πόλεων να αναγνωρίσουν την κυριαρχία του νέου μονάρχη. Στο πλαίσιο αυτό, συγκαλείται το 2ο Συνέδριο της Κορίνθου το οποίο αναγνωρίζει τον Αλέξανδρο ως “στρατηγό αυτοκράτορα” και επανεπικυρώνει το σχέδιο “κοινής” εκστρατείας κατά των Περσών, με το σύνθημα της εκδίκησης για τις ελληνικές συμφορές πριν ενάμισι αιώνα, σημειώνει ο συγγραφέας. Ωστόσο, τα δύο Συνέδρια της Κορίνθου (το πρώτο, την εποχή του Φίλιππου) αποτελούν συνέπεια καταναγκασμού και οι αποφάσεις τους «αποτελούσαν εντολές της μακεδονικής μοναρχίας και όχι προϊόν ελεύθερων διαβουλεύσεων», επισημαίνει ο Κ. Σιμόπουλος.

Στο πλαίσιο αυτό συντελείται και το ολοκαύτωμα της Θήβας. Τις σφαγές και τη λεηλασία ακολούθησε η αιχμαλωσία όλων των παιδιών της πόλης, ενώ «έδωσε εντολή να ξεθεμελιωθεί η Θήβα», προκειμένου να αποθαρρύνει κάθε ένοπλη εξέγερση. Τόσο κατά τον Πλούταρχο, όσο και κατά τον Πολύβιο, η ολοκληρωτική καταστροφή της Θήβας απέβλεπε στον εκφοβισμό των υπόλοιπων Ελλήνων ώστε να μην προβούν σε ένοπλο αγώνα και να υποταχθούν στην μακεδονική μοναρχία.

Αντίστοιχα, κατά τη διάρκεια της εκστρατείας στην Ασία, συντελούνται σφαγές ελληνικών πόλεων, τις οποίες είχε αναλάβει να απελευθερώσει από τον περσικό ζυγό. Οι περισσότερες συνθηκολόγησαν και όσες αντιστάθηκαν υπέστησαν συμφορές. Ακόμα και η εντολή του Αλέξανδρου για κατάλυση των ολιγαρχικών καθεστώτων και αποκατάσταση της παραδοσιακής αυτονομίας και των δημοκρατικών θεσμών υπήρξε – κατά τον συγγραφέα – «μια υποκριτική εξαγγελία για να προσελκύσει τη συμπάθεια των μικρασιατικών πόλεων και να αποτρέψει την ένοπλη αντίστασή τους». Όπως υποστηρίζει ο συγγραφέας, η στάση του Αλέξανδρου απέναντι σε κάθε ελληνική πόλη, εύνοια ή διωγμός, καθοριζόταν από την υποταγή ή όχι των κατοίκων.

Η κατάκτηση των ασιατικών χωρών συνοδευόταν από ολοκληρωτική καταστροφή και εγκλήματα, αναφέρει ο συγγραφέας. Ισοπέδωση πόλεων, σφαγή πληθυσμών, εμπρησμοί, βασανιστήρια. Στην Τύρο της Συρίας, το 332 π.Χ., ενώ έπεσαν οι υπερασπιστές της πόλης μετά από πολύμηνη πολιορκία, ο Αλέξανδρος έκανε σκλάβους τις γυναίκες και τα παιδιά, ενώ θανάτωσε με σταύρωση 2000 νέους της Τύρου. Τον ίδιο χρόνο στη Γάζα, μετά την άλωσή της, διέταξε να σφαγιαστούν όλοι οι νέοι, πάνω από 10.000 στο σύνολό τους. «Ήταν τόσο συστηματική η τρομακτική σφαγή κατά την προέλαση στο εσωτερικό της Ασίας που, όπως έλεγαν οι ίδιοι οι Μακεδόνες, ‘τα σπαθιά στόμωσαν, παραμορφώθηκαν, καθώς λιάνιζαν τα κορμιά’».

Όπως παρατηρεί ο Κ. Σιμόπουλος, οι βαρβαρότητες του Αλέξανδρου συγκλόνιζαν τους αρχαίους συγγραφείς, ακόμα και τους υμνητές του, που αναφέρονται στις ομαδικές σφαγές πληθυσμών μετά την άλωση και τα ολοκαυτώματα περιοχών όπως στη Φοινίκη και στη Σογδιανή (332π.Χ.), στην Ινδία (326 π.Χ.), στη Ζάγρο (323 π.Χ.) κ.α. Παράλληλα, ο συγγραφέας ασκεί έντονη κριτική και στην αντιμετώπιση του Αλέξανδρου απέναντι στα ίδια τα μνημεία και έργα τέχνης του ανατολικού πολιτισμού, αρκετά από τα οποία υπέστησαν εμπρησμούς και κατεδαφίσεις. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, η καταστροφή της Περσέπολης, που κατά τον Διόδωρο ήταν η πλουσιότερη πόλη του κόσμου. «Μετά την άλωση οι Μακεδόνες εξόντωσαν όλους τους άνδρες και ρίχτηκαν στη διαρπαγή».

«Οι βαρβαρότητες θα ολοκληρωθούν με την ολοσχερή καταστροφή του πολυφημισμένου στην οικουμένη για τους καλλιτεχνικούς θησαυρούς και τα ιστορικά κειμήλια ανακτορικού συγκροτήματος. Μνημεία και σημαντικά έργα τέχνης που αποτελούσαν μια δυναμική σύνθεση και πλούσια ενότητα πολιτιστικών παραδόσεων και τεχνοτροπιών, ασσυριακών και αιγυπτιακών αλλά και με έκδηλες επιρροές του ελληνικού πολιτισμού διαμέσου της Ιωνίας».

Με την κατάκτηση του περσικού κράτους, ο Αλέξανδρος αισθάνεται ως Ασιάτης μονάρχης και νόμιμος διάδοχος του Κύρου, αναφέρει ο συγγραφέας. Υπάρχει πλέον μια μεγάλη αυτοκρατορία, της οποίας η Ελλάδα αποτελεί απλά μια ασήμαντη, μακρινή επαρχία, συμπληρώνει. Ο ίδιος ο Αλέξανδρος υιοθετεί το μεγαλείο και τη χλιδή της περσικής Αυλής καθώς και την απολυταρχική συμπεριφορά των Ασιατών ηγεμόνων. «Αξιώνει να τιμάται ως Πέρσης μονάρχης, κάτι απαράδεκτο για το εκστρατευτικό σώμα που έχει γαλουχηθεί με άλλες παραδόσεις. Προσεγγίζει και περιποιείται τους Ασιάτες μεγιστάνες, εξευτελίζει και θανατώνει τους Ελληνομακεδόνες». Μετά το φόνο του Δαρείου, ο Αλέξανδρος εμφανίζεται ως κληρονόμος της δυναστείας των Αχαιμενιδών. Αδελφοποιείται με την άρχουσα τάξη, διαβεβαιώνοντας τους αυλικούς και αξιωματούχους του Δαρείου ότι είναι προστάτης και σύμμαχός τους. Όπως παρατηρεί ο συγγραφέας, ο Αλέξανδρος μεταμορφώθηκε σε γνήσιο μονάρχη της Ανατολής.

«Ο Αλέξανδρος περιβάλλεται από Πέρσες αξιωματούχους, συμπεριφέρεται ως Ασιάτης μονάρχης. Σατράπες και αριστοκράτες της Περσίας συνωστίζονται στην Αυλή του. Και βίος αναίσχυντος ατιμωτικής κραιπάλης», γράφει ο Κ. Σιμόπουλος. Ο συγγραφέας κάνει λόγο για «εκπερσισμό» του Αλέξανδρου, στον οποίο «οφείλεται και η εμφάνιση στον ελληνικό κόσμο και στους κατοπινούς αιώνες, του τίτλου «βασιλεύς» με τις παρεπόμενες ιδιότητες – απολυταρχία, μεγαλοπρέπεια, χλιδή κτλ. Δεν ήταν άγνωστος στην προαλεξανδρινή εποχή αλλά δεν ταυτιζόταν με την απόλυτη εξουσία».

Όσον αφορά στις μαζικές μετακινήσεις πληθυσμών από την Ευρώπη στην Ασία και το αντίστροφο, ο Κ. Σιμόπουλος κάνει λόγο για βάρβαρη μέθοδο. Σε αυτούς που υποστηρίζουν ότι η εν λόγω τακτική είχε στόχο τη δημιουργία μιας νέας, συναδελφωμένης κοινότητας με τις επιμιξίες και τους συγγενικούς δεσμούς, ο συγγραφέας αντιπαραβάλλει ένα άλλο επιχείρημα. «Η βίαιη μετακίνηση πληθυσμών αποτελούσε πάντοτε μια βάρβαρη αλλά ασφαλή μέθοδο σκλαβωμού ή ηθικού αφοπλισμού λαών και ανθρώπινων ομάδων, πολιτική που ακολούθησαν πάμπολα ολοκληρωτικά καθεστώτα σε όλους τους καιρούς και σε όλους τους τόπους».

Αμαλία Αλτίνου Ομάδα TVXS

ΑΚΟΜΑ ΚΑΤΙ:

Άγαλμα του Μεγάλου Αλεξάνδρου στην κεντρική πλατεία των Σκοπίων σχεδιάζει να τοποθετήσει ο δήμαρχος της πρωτεύουσας της ΠΓΔΜ, Β. Τοντόροβιτς.Το μεγαλεπίβολο άγαλμα του Μ. Αλεξάνδρου, εφίππου στον Βουκεφάλα, θα έχει ύψος 12 μέτρα, ενώ η βάση του θα έχει ύψος 10 μέτρα.
Υπολογίζεται ότι το άγαλμα, που θα τοποθετηθεί στο κέντρο της πλατείας των Σκοπίων μέχρι τον Οκτώβριο του 2010, θα έχει ύψος 22 μέτρα. Την κατασκευή του έργου ανέλαβε Ιταλός καλλιτέχνης που έναντι υψηλού χρηματικού ποσού.
Το άγαλμα του Μ. Αλεξάνδρου θα κοστίσει 4,5 εκατομμύρια ευρώ, όμως μέσα στα επόμενα δυο χρόνια τα Σκόπια θα δαπανήσουν τουλάχιστον 10 εκατομμύρια ευρώ για 11 αγάλματα και μνημεία που θα στολίσουν τις κεντρικές πλατείες της πόλης.
http://www.i-live.gr/2009/05/06/alexander-the-great-statue/

Μια (μαρξιστική ) ιστορία που αντέχει στο χρόνο

2009-05-06T23:21:00.005+03:00

"Ο μαρξισμός δεν επιδιώκει να κάνει κήρυγμα στους πιστούς, στους οποίους θα αποκαλύψει την απόλυτη γνώση με τη μορφή εντολών ή δογμάτων, αλλά να στρέψει την προσοχή του ανθρώπου πάνω στη φύση και στην ιστορία, πάνω στη δημιουργική του δύναμη, στη διαλεκτική της ιστορικής διαδικασίας που ο ίδιος δημιούργησε.»

ΤΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΧΡΥΣΗ

(Εικόνα του Alfons Kiefer)

ΠΡΕΝΤΡΑΓΚ ΒΡΑΝΙΣΚΙ, Ιστορία του μαρξισμού, μετάφραση: Μυρσίνη Ζορμπά, εκδόσεις Οδυσσέας, Αθήνα 2008 (1976), τόμοι Α΄+ Β΄, σσ. 504+638

Τριάντα και πλέον χρόνια μετά την πρώτη έκδοσή του στα ελληνικά από τον εκδοτικό οίκο «Οδυσσέας», σε μετάφραση της Μυρσίνης Ζορμπά, επανακυκλοφόρησε πρόσφατα στη χώρα μας, η κλασική πλέον Ιστορία του μαρξισμού του Πρέντραγκ Βρανίτσκι (1922-2002), ενός από τους βασικούς συντελεστές της γιουγκοσλαβικής Σχολής της Πράξης και της ομώνυμης περιοδικής της επιθεώρησης, δυναμικής εκδοχής ενός μαρξιστικού ανθρωπισμού, που άνθησε ιδιαίτερα στις δεκαετίες του 1960 και 1970.
Όπως μας πληροφορεί ο ίδιος ο Βρανίτσκι, το έργο ολοκληρώθηκε στην πρώτη μορφή του στα τέλη της δεκαετίας του 1950 και εκδόθηκε το Φεβρουάριο του 1962, ενώ για τη νέα έκδοσή του, που παραδίδεται και πάλι στο ελληνικό αναγνωστικό κοινό, ο συγγραφέας εργάστηκε έως το τέλος του 1968.
Η αρχιτεκτονική δομή της Ιστορίας του μαρξισμού χαρακτηρίζεται από τη λιτότητα των γραμμών της. Χωρίζεται σε πέντε μέρη, αρχής γενομένης από αυτό που αναφέρεται στις ιδέες του Marx και του Engels, τη διακριτή θεωρητική πορεία του οποίου σε σχέση προς εκείνη του Marx φροντίζει να αναδείξει ο ίδιος ο Βρανίτσκι. Το δεύτερο μέρος του έργου είναι αφιερωμένο στο μαρξισμό, όπως αυτός αναπτύσσεται σε επιμέρους ρεύματα, στο πλαίσιο, ή σε συνάρτηση έστω, με τη συγκρότηση και λειτουργία των δύο πρώτων Διεθνών. Σε αυτό το μέρος βρίσκουν τη θέση τους, μεταξύ άλλων, η κριτική παρουσίαση του μαρξισμού, όπως αυτός εξελίσσεται στη Γερμανία των τελευταίων δεκαετιών του 19ου αιώνα, η θεωρητική και πολιτική παράδοση του λεγόμενου αυστρομαρξισμού, αλλά και ο πλούτος του ρωσικού μαρξισμού, με ιδρυτική μορφή αυτή του Πλεχάνοφ. Το τρίτο μέρος του έργου είναι αφιερωμένο αποκλειστικά στην ιστορία των ιδεών του Λένιν και στην καθοριστική συμβολή του μπολσεβίκου ηγέτη στην ανάπτυξη ενός μαρξισμού που έθεσε τις βάσεις για την αντιμετώπιση των μεγάλων προβλημάτων της εποχής του και της δικής μας. Πρόκειται για μια μείζονος σημασίας θεωρητική και, σε τελική ανάλυση, πολιτική διαδικασία που, ωστόσο, σύμφωνα με το Βρανίτσκι, διαστράφηκε στην πορεία της και ανακόπηκε βίαια από το σταλινισμό.
Την πολυκύμαντη πορεία του μαρξισμού κατά την περίοδο της Τρίτης Διεθνούς παρακολουθεί και αναλύει ο συγγραφέας στο τέταρτο μέρος της μελέτης του, όπου βρίσκουν τη θέση τους κεφάλαια αφιερωμένα σε κορυφαίες θεωρητικές και πολιτικές προσωπικότητες, όπως ο Lukàcs, ο Korsch, ο Gramsci, ο Μπουχάριν, ο Τρότσκι κ.ά. Είναι σε αυτό ακριβώς το μέρος, όπου ο Βρανίτσκι αναπτύσσει την ευέλικτη, αλλά και καταλυτική ταυτόχρονα κριτική του απέναντι στον Στάλιν και τη σταλινική αντίληψη του κομμουνισμού.
Το πέμπτο και τελευταίο μέρος του βιβλίου έχει το χαρακτηριστικό τίτλο «Ο μαρξισμός σήμερα». Πρόκειται για μια κριτική επισκόπηση και διεισδυτική αναφορά στις περιπέτειες της διαλεκτικής του εφαρμοσμένου μαρξισμού, σε χώρες όπως η Πολωνία, η Τσεχοσλοβακία και η Κίνα, από τη μία πλευρά, αλλά και του λεγόμενου δυτικού μαρξισμού, σε χώρες της Δυτικής Ευρώπης, όπως η Γαλλία και η Ιταλία, από την άλλη. Στο μέρος αυτό, δημιουργείται ενίοτε η [ψευδ]αίσθηση ότι η μελέτη του Βρανίτσκι χάνει τη γείωσή της στη σύγχρονη κοινωνική και πολιτική πραγματικότητα. Οι δραματικές εξελίξεις των τελευταίων δεκαετιών, με χαρακτηριστικότερη, ίσως, την κατάρρευση των καθεστώτων του λεγόμενου «υπαρκτού σοσιαλισμού», ανέτρεψαν, όντως, στο επίπεδο των πραγματολογικών δεδομένων, ένα μέρος του πλαισίου, μέσα στο οποίο συνέταξε και ενέταξε τη μελέτη του ο συγγραφέας της Ιστορίας του μαρξισμού. Κι όμως, οι ιστορικές αυτές ανατροπές όχι μόνο δεν κλονίζουν τον πυρήνα του έργου, αλλά, με έναν, φαινομενικά και μόνο, παράδοξο τρόπο, συμβάλλουν στην ανάδειξη του βαθύτερου νοήματος και των συμπερασμάτων του. Και τούτο διότι ο Βρανίτσκι, και ως μέλος του ευρύτερου θεωρητικού ρεύματος της Σχολής της Πράξης, διείδε και ανέδειξε έγκαιρα τις παραμορφώσεις του «σοσιαλισμού που γνωρίσαμε». Η ιστορία του μαρξισμού, που μας παρέδωσε στην οριστική της μορφή πριν σαράντα περίπου χρόνια, δεν αφορούσε μόνο το παρελθόν, αλλά το παρόν και το μέλλον του μαρξισμού, ως αντικειμένου διαρκούς και συστηματικής παραμόρφωσης από τις κατά τόπους σταλινικές γραφειοκρατίες και όχι μόνο.
Με αυτή την έννοια, άλλοτε με άμεσο και άλλοτε με έμμεσο τρόπο, ο συγγραφέας μεταφέρει την ανάλυσή του από το φαινομενολογικό επίπεδο της ιστοριογραφίας των γεγονότων, των προσώπων και των ρευμάτων, στο βαθύτερο, ουσιαστικό επίπεδο μιας Φιλοσοφίας της Ιστορίας, εκεί όπου συναντά το μαρξισμό όχι ως παρωχημένη απολογητική ιδεολογία, αλλά ως σύγχρονη κριτική τόσο της καπιταλιστικής τάξης πραγμάτων, όσο και των «σοσιαλιστικών καθεστώτων». Ο Βρανίτσκι αγωνιά και μάχεται˙ δεν εφησυχάζει, αλλά και δεν μας επιτρέπει να εφησυχάσουμε όσον αφορά το μέλλον του σοσιαλιστικού εγχειρήματος: «Η φάση του σταλινισμού δεν έχει ακόμη ξεπεραστεί εντελώς. Η μαρξιστική σκέψη δεν πρέπει να ξεχνάει ποτέ τη φάση αυτή, για να ξέρει πάντοτε τι δεν πρέπει να είναι μια θεωρία» (τ. Β΄, σ. 586)
Εν τέλει, σε αυτή τη συγγραφική στάση, καθώς και στο μήνυμα της εγρήγορσης που εκπέμπουν οι σελίδες του βιβλίου, έγκειται η διαχρονικότητά του, η σημασία του και για τη δική μας εποχή. Από την πλευρά του, ο στρατευμένος αναγνώστης ωθείται να αναγνωρίσει ότι ο μαρξισμός, συνεκτικός, αλλά και μεστός εσωτερικών εντάσεων ταυτόχρονα, όπως τον προτείνει και τον υπερασπίζεται ο Βρανίτσκι, δεν είναι αυτός της βεβαιότητας των σιδερένιων ή γρανιτένιων νόμων της Ιστορίας, αλλά εκείνος της διαρκούς και εμμενούς κριτικής των ταξικών κοινωνιών, κριτικής χωρίς την οποία η κοινωνική απελευθέρωση δεν μπορεί να μετατραπεί από αφηρημένη σε συγκεκριμένη δυνατότητα:
«Τα κύρια στοιχεία για την κατανόηση των αποφασιστικών διαδικασιών της σύγχρονης ιστορίας προσφέρονται σήμερα από το μαρξισμό, από ένα μαρξισμό όμως που δεν έχει χάσει την ουσιαστική διαλεκτική του διάσταση, το κριτικό του πνεύμα. Κριτικό πνεύμα όχι μόνο απέναντι στην αστική κοινωνία, αλλά και απέναντι σε κάθε κοινωνία, περιλαμβανομένης και της σοσιαλιστικής. Και η ιστορία επίσης έχει στην ουσία κριτικό χαρακτήρα, και η ιστορική κίνηση είναι η κριτική κυριαρχία πάνω σε συγκεκριμένες σχέσεις και φάσεις. Στη σύμφυτη κριτική της ιστορικής διαδικασίας πρέπει να αντιστοιχεί μια κριτική θεωρία.
Ο μαρξισμός δεν επιδιώκει να κάνει κήρυγμα στους πιστούς, στους οποίους θα αποκαλύψει την απόλυτη γνώση με τη μορφή εντολών ή δογμάτων, αλλά πρέπει να στρέψει την προσοχή του ανθρώπου πάνω στη φύση και στην ιστορία, πάνω στη δημιουργική του δύναμη, στη διαλεκτική της ιστορικής διαδικασίας που ο ίδιος δημιούργησε.» (τ. Β΄, σσ. 590-591)

Ο Αλέξανδρος Χρύσης διδάσκει Φιλοσοφία της Ιστορίας και Ιστορία των Ιδεών στο Πάντειο Πανειστήμιο

Εγχειρίδιο Ιστορίας της Γ΄ Λυκείου - Σχολικά βιβλία στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση της Ελλάδας

2009-05-05T19:50:00.005+03:00

Παραθέτουμε επιγραμματικά τα πορίσματα του εκπ/κου συνεδρίου της ΟΛΜΕ σχετικά με τα βιβλία των κοινωνικών επιστημών.

Για την Ιστορία:

Εκφράστηκε η τάση επιστροφής του φετιχισμού, ότι υπάρχει αγνόηση της πάλης των τάξεων και μια εισαγωγή του ιστορικού αναθεωρητισμού μέσα στα βιβλία της Ιστορίας της Γ΄ Λυκείου. Υπάρχει - και εκφράστηκε από πολλούς συναδέλφους - η λανθασμένη μεθοδολογία των βιβλίων και η μη ύπαρξη ιστορικότητας των κοινωνικών φαινομένων. Υπάρχει, δηλαδή, μία διάσπαση ανάμεσα στο άτομο και στο σύνολο.
Εκφράστηκε η απουσία της ενημέρωσης των συναδέλφων σχετικά με τα νέα βιβλία και η επιλεκτική παρουσίαση των γεγονότων. Εκφράστηκε η συμπύκνωση της ύλης, η απουσία στόχων σε κάθε ενότητα, η προβληματική παρουσίαση και η απουσία εστίασης στο ουσιώδες. Καθολική ήταν η απαίτηση απόσυρσης του βιβλίου της Ιστορίας της Γ΄ Λυκείου Γενικής από όλους τους συναδέλφους.

Σχετικά με τη Φιλοσοφία:

Ζητήθηκε να αποσυρθεί το εγχειρίδιο. Επισημάνθηκε ότι στην Ιστορία της Φιλοσοφίας δεν φαίνονται πουθενά ο Ηράκλειτος και ο Δημόκριτος, δεν αναφέρονται επίσης τα νεότερα ρεύματα και ο Μαρξ.

Σχετικά με τις Κοινωνικές Επιστήμες:

Επιγραμματικά κάποιες επισημάνσεις. Δεν υπάρχει επικαιροποίηση των βιβλίων, υπάρχει συγκεκριμένη στόχευση για δημιουργία ουδετερότητας στους μαθητές, δεν υπήρξε καμία ενημέρωση σχετικά με τα νέα βιβλία Κοινωνιολογίας. Συνοπτικά δεν προβάλλονται η συμμετοχή, η ευθύνη και οι πρακτικές δεξιότητες για το κοινωνικό γίγνεσθαι.

Οι συνάσελφοι υπογράμμισαν και τη χρονική συγκυρία πραγματοποίησης του συνεδρίου:
"Το 8ο Εκπαιδευτικό Συνέδριο της ΟΛΜΕ πραγματοποιήθηκε σε μια από τις πιο κρίσιμες συγκυρίες για το εκπαιδευτικό μας σύστημα, όπου γίνονται προσπάθειες να επιβληθούν νεοφιλελεύθερης έμπνευσης αντιδραστικές «μεταρρυθμίσεις» στο πνεύμα των κατευθύνσεων της «Λισσαβόνας» και της «Μπολόνια» σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης.
Σε μια εποχή που πλήττεται ο δημόσιος και δωρεάν χαρακτήρας της εκπαίδευσης, που οι προσπάθειες σύνδεσης του σχολείου με την αγορά εντείνονται, που η ολόπλευρη μόρφωση και γνώση αμφισβητούνται σε μια κατεύθυνση να μετατραπούν σε δια βίου πληροφόρηση – κατάρτιση, είναι πολύ σημαντικό να ακούγεται και να κατατίθεται ο προβληματισμός και η αγωνία των μαχόμενων στην τάξη εκπαιδευτικών."

(??)...όταν στα ονόματα των διοργανωτών δεν είναι τα "μεγάλα ονόματα" (??)

2009-05-03T20:43:00.002+03:00

Αμήχανη Πρωτομαγιά
Πώς θα αισθανόμουν τόσο αμήχανα σε μια πρωτομαγιάτικη εκδήλωση ούτε που μπορούσα να το φανταστώ. Όπως, μάλλον, και οι υπόλοιποι (λίγοι) Ελληνοκύπριοι που συμμετείχαμε σε δικοινοτική εκδήλωση στη νεκρή ζώνη, στο παλιό γήπεδο της Τσετίνκαγια. Αν και συνδιοργανωτές, οι Ελληνοκύπριοι ήταν κάτι σαν φιλοξενούμενοι στην εκδήλωση. Μαζεμένοι κάπου στη μία πλευρά του πλήθους, ανταλλάσσαμε σχόλια για την πενιχρή προσέλευσή μας, την ώρα που στο χώρο έμπαιναν τα μπλοκ των συμπατριωτών μας. Ούτε κι αυτοί ήταν πλήθη, αλλά είχαν παλμό, είχαν χρώματα, είχαν φωνή για τα συνθήματα, είχαν ρυθμό για τα χειροκροτήματα, είχαν σημαίες για να δηλώνουν την ιδεολογική τους απόχρωση, είχαν τη διάθεση να είναι εκεί...
Εμείς, όχι μόνο λίγοι, αλλά και απορημένοι, σε κάποιο βαθμό, για το πόσο λίγοι απομείναμε να συμμετέχουμε σε δικοινοτικές εκδηλώσεις όταν στα ονόματα των διοργανωτών δεν είναι τα "μεγάλα ονόματα". Ο Τουρκοκύπριος οικοδεσπότης υποδεχόταν στην εκδήλωση κάθε ομάδα με το όνομά της, υπογραμμίζοντας ότι μπροστά στη διεκδίκηση των δικαιωμάτων των ανθρώπων του μόχθου και τη διάθεση για λύση και μόνιμη διευθέτηση δεν έχουν χώρο οι ιδεολογικές διαφορές. Όσοι βρίσκονταν ήδη στο χώρο της εκδήλωσης χειροκροτούσαν αυτούς που έρχονταν να προστεθούν συντεταγμένοι στην πρωτοβουλία. Πάνω στα τείχη μια άλλη ομάδα με κόκκινα λάβαρα και πανό που έγραφαν ότι οι φονιάδες των λαών θα λογαριαστούν με την ιστορία, συμμετείχαν από απόσταση. Ήταν οι Κούρδοι που δεν μπορούσαν να κατέβουν στη νεκρή ζώνη, δεν το επέτρεπαν οι "αρχές". Δίπλα μας ομάδες γυναικών με το αίτημα της ποσόστωσης, οι σημαίες της ομοφυλοφιλικής περηφάνιας, οι δίγλωσσες σημαίες του Κόμματος Νέα Κύπρος, μια οργάνωση φοιτητών με τις φωτογραφίες σπουδαστών που δολοφονήθηκαν στα τουρκικά μπουντρούμια τα τελευταία τριάντα χρόνια. Η ποικιλία και η πολυχρωμία των Τουρκοκυπρίων μου έφερνε ναυτία. Τόσο πια λίγοι μείναμε οι Ελληνοκύπριοι που επιθυμούμε να ανταμώσουμε χωρίς τη σιγουριά της αιγίδας ενός μεγάλου κόμματος; Ο Τουρκοκύπριος οικοδεσπότης φώναζε με θέρμη ότι "εδώ απόψε είναι οι άνθρωποι του μόχθου αλλά και οι εργάτες του πνεύματος, οι τεχνίτες και οι καλλιτέχνες που βλέπουν μπροστά". Κι εγώ μετρούσα στους Ελληνοκύπριους τα μέλη κάθε ειδικής ομάδας στην οποία αναφερόταν ο άνθρωπος πάνω στη σκηνή. Το ίδιο ίσως να αισθανόταν και η Ελληνοκύπρια οικοδέσποινα, που είπε από το μικρόφωνο της εκδήλωσης αυτό που όλοι οι ελληνόφωνοι σκεφτόμασταν και σχολιάζαμε χαμηλόφωνα. Πως δεν είμαστε πολλοί, αλλά θα παραμείνουμε μέχρι το τέλος.
Δυο ώρες αργότερα η εκδήλωση είχε τελειώσει. Καθώς βαδίζαμε προς τις ελεύθερες περιοχές, μέσα στη σιωπή της νεκρής ζώνης που οδηγούσε σε μια αδηφάγα και ανίκητη αταραξία της "ελευθερίας" μας, από την άλλη πλευρά ακουγόταν φωνές παιδιών που έπαιζαν μέσα στο σκοτάδι. Και ήταν πολλά τα παιδάκια...
της Κατερίνας ΣτεφάνουΚωδικός άρθρου: 869201
ΠΟΛΙΤΗΣ - 03/05/2009, Σελίδα: 2

Εχουμε τη ζωή πού, πάρα πολύ αγαπήσει

2009-05-02T10:04:00.003+03:00

Λευκωσιάτικη Πρωτομαγιά

ΜΗΝ ΚΑΡΤΕΡΑΤΕ

Μην καρτεράτε να λυγίσουμε∙

μήτε για μια στιγμή,

μήδ’ όσο στην κακοκαιρία

λυγάει το κυπαρίσσι.

Έχουμε τη ζωή πολύ.

πάρα πολύ αγαπήσει.

Φώτης Αγγουλές, Άτακτα, Χίος 1990

Οι ίδιες λέξεις σε κάθε πλευρά έχουν διαφορετικό νόημα

2009-05-02T10:00:00.000+03:00

; Όπως μαρτυρεί κι ο ίδιος ο τίτλος του βιβλίου, πρόκειται για ένα οδοιπορικό, ένα ταξίδι του συγγραφέα διά μέσου της Νεκρής Ζώνης που διαχωρίζει στα δύο το νησί και τους ανθρώπους του. Είναι όμως παράλληλα κι ένα ταξίδι εσωτερικό, μια διανοητική πορεία που διασχίζει τη «Ζώνη των Νεκρών», τη ζώνη δηλαδή της ιστορίας. Η έρευνα του Παπαδάκη ξεκινάει από μια γειτονιά εντός των τειχών της ελεύθερης Λευκωσίας, η οποία κατοικούνταν παλιότερα από Ελληνοκύπριους και Τουρκοκύπριους. Ο συγγραφέας συλλέγει πληροφορίες και παραθέτει τις αφηγήσεις των Ελληνοκυπρίων πια, μόνο, κατοίκων της γειτονιάς. Σκοπός του είναι κυρίως να κατανοήσει πώς αυτοί οι άνθρωποι αντιλαμβάνονται την ιστορία και την ταυτότητά τους, αλλά και πώς θυμούνται τη συμβίωση με τους Τουρκοκύπριους γείτονές τους. Οι προσωπικές αυτές αφηγήσεις διασταυρώνονται και συγκρίνονται με την επίσημη εκδοχή της ιστορίας, έτσι όπως οι Ελληνοκύπριοι της γενιάς του Παπαδάκη (όσοι γεννήθηκαν δηλαδή λίγο πριν ή λίγο μετά την τουρκική εισβολή) την έχουν βιώσει διά μέσου των σχολικών εγχειριδίων, των χαρτών, των μουσείων, των εθνικών επετείων και του δημόσιου πολιτικού και άλλου λόγου.

Στη συνέχεια, ο ερευνητής-συγγραφέας περνάει στην άλλη πλευρά της Νεκρής Ζώνης (της λεγόμενης και «Πράσινης Γραμμής») για ν΄ αναζητήσει πρωταρχικά τους Τουρκοκύπριους πρώην κατοίκους της ίδιας γειτονιάς και να δει πώς αυτοί θυμούνται τη συμβίωσή τους με τους Ελληνοκύπριους, αλλά και για να διερευνήσει τον τρόπο που συνολικά η τουρκοκυπριακή κοινότητα, σε επίσημο και ανεπίσημο επίπεδο, αντιλαμβάνεται το παρόν και το παρελθόν της. Πρέπει να σημειωθεί πως το 1991, όταν ο Παπαδάκης κατάφερε να εξασφαλίσει την έστω μηνιαία άδεια από το καθεστώς Ντενκτάς για να διεξαγάγει την έρευνά του, ήταν από τους ελάχιστους Ελληνοκύπριους που περνούσαν απέναντι.

Νέες αποκαλύψεις
Εκεί είναι λοιπόν που ο συγγραφέας, και μαζί του ο αναγνώστης, θα έρθει αντιμέτωπος με νέες αποκαλύψεις. Αποκαλύψεις που ενίοτε ενοχλούν και οπωσδήποτε ανοίγουν δύσκολα ερωτήματα. Θα ανακαλύψει πως οι αλήθειες της κάθε κοινότητας, η μνήμη και η λήθη της, κάθε άλλο παρά συναντιούνται.

Πως οι ίδιες λέξεις έχουν διαφορετικό νόημα σε κάθε πλευρά. Πως, νότια και βόρεια της Νεκρής Ζώνης, ακόμα και η αντίληψη του χωροχρόνου έχει δομηθεί διαφορετικά. Ταυτόχρονα όμως θα συνειδητοποιήσει και τα κοινά στοιχεία ανάμεσα σ΄ αυτές τις διαφορετικότητες: στο πώς η κάθε κοινότητα μεταχειρίστηκε τις ίδιες πρακτικές (λ.χ. Μουσεία «Εθνικού Αγώνα», εθνικο-γεωγραφικοί χάρτες, σχέση με τις «μητέρες-πατρίδες», το δίπτυχο «αληθινός ο δικός μας πόνος-προπαγάνδα ο πόνος των άλλων» κ.ο.κ.) για να εμπεδώσει δύο αποκλίνουσες αλήθειες.

Θα έρθει αντιμέτωπος ακόμα με το γεγονός πως δεν υπάρχει μόνο μια Νεκρή Ζώνη που διαχωρίζει Ελληνοκύπριους και Τουρκοκύπριους, αλλά πολλές Νεκρές Ζώνες, που διαχωρίζουν με τον ίδιο τρόπο Ελληνοκύπριους από Ελληνοκύπριους και Τουρκοκύπριους από Τουρκοκύπριους. Θα ανακαλύψει, τέλος, πως η αλήθεια δεν είναι μόνο μία, δεν είναι ούτε καν δύο: οι αλήθειες είναι πολλές, αλήθειες που ακούγονται φωναχτά κι άλλες που ψιθυρίζονται, που είναι διαφορετικές, όχι μόνο από τη μια στην άλλη πλευρά της Νεκρής Ζώνης, αλλά και στο εσωτερικό των ίδιων των κοινοτήτων. Ο συγγραφέας μας φέρνει, εν τέλει, αντιμέτωπους με τις αλήθειες τις δικές μας και με τις αλήθειες των άλλων, χωρίς να προσπαθεί να μας πείσει για καμιά από αυτές, αλλά καλώντας μας, αντίθετα, να σταθούμε κριτικά απέναντι σε όλες.

Η Κωνσταντίνα Ζάνου είναι ιστορικός, ερευνήτρια στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας.

TA NEA Sάββατο 02 05 2009

42 χρόνια πριν Χέρι-Χέρι μιλιταριστές και ρασοφόροι

2009-04-21T22:13:00.009+03:00

"ΓΙΑΤΙ ΠΑΠΑ ΠΑΧΗ ΕΦΑΓΕΣ ΠΟΛΛΗ ΦΑΚΗ;" Λαϊκή απορία

2009-04-21T15:35:00.002+03:00

ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΙΣ ΤΗΣ ΕΦΗΜΕΡΙΔΟΣ "ΦΩΝΗ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ" ΕΚ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ, ΚΑΤΑΛΛΗΛΟΣ ΠΡΟΣ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΙΝ ΕΙΣ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΩΣ ΑΞΙΟΠΙΣΤΟΣ ΠΗΓΗ:

ΗΡΩΤΗΣΑΝ ΜΕ ΑΠΕΙΡΟΝ ΑΠΟΡΙΑΝ ΤΑ ΤΕΚΝΑ ΤΩΝ ΑΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΡΓΑΤΟΑΓΡΟΤΩΝ.
ΥΣΤΕΡΟΝ Ο ΠΑΠΑΣ ΚΑΒΑΛΗΣΕΝ ΤΑΣ ΜΑΥΡΑΣ ΛΙΜΟΥΖΙΝΑΣ.
ΤΑ ΤΕΚΝΑ ΜΑΡΣΑΡΙΣΑΝ ΤΑΣ ΓΙΑΜΑΧΑΣ ΚΑΙ ΡΙΧΤΗΚΑΝ ΚΑΤΑ ΤΟ ΧΑΙ-ΓΟΥΕΗ...
ΕΙΣ ΤΑ ΕΞΩΝΗΜΕΝΑ ΜΟΥΜΟΥΕ
ΑΚΟΥΣΑΜΕ ΔΙΑ ΒΑΡΥΣΤΟΜΑΧΙΕΣ ΟΛΙΓΑΣ, ΤΣΑΚΡΑΣ ΚΑΙ ΤΡΟΧΑΙΑ ΑΞΙΝΤΕΝΤ.
ΣΤΟΝ ΠΑΡΑΔΙΠΛΑ ΜΑΧΑΛΑ, Ο ΕΡΟΓΛΟΥ ΕΚΒΑΣ ΕΚ ΤΟΥ ΕΚΛΟΓΟΜΑΓΕΙΡΙΟΥ ΗΡΠΑΣΕΝ ΤΗΝ ΩΡΑΙΑΝ ΟΛΟΞΑΝΘΟΝ ΕΥΚΑΙΡΙΟΥΛΑΝ ΜΑΣ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΕΡΙΕΦΕΡΕ ΒΙΑΣΜΕΝΗ ΓΙΑ ΑΛΛΗ ΜΙΑ ΦΟΡΑ ΕΙΣ ΤΑΣ ΟΔΟΥΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΚΑΙ ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΗΣ ΕΝΩΣΕΩΣ.
ΤΗΝ ΕΠΑΥΡΙΟΝ ΑΦΙΚΝΕΙΤΑΙ ΚΑΙ Ο ΠΑΧΥΣ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ ΤΗΣ ΜΗΤΕΡΟΥΛΑΣ, ΑΙΤΟΥΜΕΝΟΣ ΓΟΝΥΚΛΙΝΗΣ ΕΙΣ ΤΟΝ ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΝ ΣΥΓΧΩΡΗΣΙΝ ΚΑΙ ΑΛΛΑΓΗΝ ΤΟΥ ΟΝΟΜΑΤΟΣ [ΟΥΤΙΝΟΣ ΜΟΝΟΝ ΜΝΗΜΗ ΘΛΙΒΕΡΑ ΕΝ ΝΗΣΩ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙ]. ΜΑΓΕΙΡΙΤΣΑΝ ΟΜΩΣ ΟΥΚ ΕΧΟΜΕΝ ΠΛΕΟΝ".

ΚΟΙΜΩΜΑΣΤΕ ΚΑΛΑΑΑΑΑΑΑΑΑΑ!!!!

Σχόλιο β'
Υ.Γ Κατά τη μεσημβρία της Τρίτης ενεφανίσθη εις τους τηλεοπτικούς δέκτας νυν εκπαιδευτικός και δις αποτυχημένος πολιτικάντης να διαμαρτυρηθεί στομφωδέστατα διότι η παρούσα κυβέρνηση προωθεί ρυθμίσεις υπερ των πλέον προνομιούχων μαθητών αποδεχομένη εισήγησιν του Πανεπιστημίου για την εισαγωγή των μέσω των διεθνών εξετάσεων, Οι καταναλωθείσες θερμίδες που του προσέφερε η χώνεψις αμνού γάλακτος τον εβοήθησαν να βροντοφωνάξει "όχι στην παραπαιδεία των GCSEE", "απεργία τωρά". Ο σεμνός και ειλικρινής λόγος του συγκίνησε τους εκπαιδευτικούς εκείνους που τον ψήφισαν και γοητεύονται από την δύναμιν και την πυκνότητα των λόγων του, αυτός δεν είναι απλά ηγέτης συνδικαλιστικός μα στυλοβάτης εθνικός εστι.
Διότι ως γνωστόν εις την μακαρίαν Νήσον εως τον Μάρτιον του έτους 2008 η εκπαίδευσις έβαινεν καλώς, πατριωτικώς και εθνικώς, έκτοτε άπαντα τα ιδανικά της ημών φυλής τίθενται εν αμφιβόλω και οι υγιώς σκεπτόμενοι πατριωται διώκονται απεινώς, εστερείθησαν την ελευθερίαν των, δεν τους επιτρέπεται να εκφέρουν γνώμιν, ασκείται λογοκρισίαν επί των απόψεών τους, δεν ενεφανίζονται εις τηλεδιαύλους, απελύθησαν από τας εργασίας των, δεν τους επιτρέπεται να διδάσκουν εις τα σχολεία, πολλοί συνελήφθησαν και σύρονται εις τα λαϊκά δικαστήρια, οι μαθηταί γράφονται υποχρεωτικά εις τα τάξεις των πιονιέρων, κατηργήθη το γαλάζιο μελάνι εις τα σχολεία κι επιτρέπεται μόνο το ερυθρόν , η ημερομηνία γεννήσεως του Δημητρίου Χριστόφια εκ τούδε επεβλήθη ως υποχρεωτική αργία κι έσχατον ουχί όμως ελάχιστον ο εθνικώς ημίν ύμνος αντικατεστάθη υπό της Διεθνούς!!

Η Παιδεία υπόθεση της Εκκλησίας ή της πολιτικής εξουσίας;

2009-04-20T19:02:00.004+03:00

O Aρχιεπίσκοπος Kύπρου κ. Xρυσόστομος "σηκώνει το δάχτυλο" στον υπουργό Παιδείας της Kύπρου Α. Δημητρίου, εφιστώντας του την προσοχή στις συνέπειες που θα επισύρουν οι χωρίς την έγκριση του πρώτου αλλαγές στα σχολικά βιβλία. Tο "σηκωμένο δάχτυλο" όμως ενός ιεράρχη κατά του υπουργού Παιδείας, κατά του ίδιου του Προέδρου της Δημοκρατίας, οι απειλές που εκτοξεύει συνεχώς για κάψιμο των βιβλίων, εκτός από το γεγονός ότι συνιστούν προσβολή κατά της Δημοκρατίας, κατά του λαού, κατά του πολιτικού και πνευματικού κόσμου, δείχνει και τις διαστάσεις που μπορεί να λάβει η σύγκρουση με αφορμή τη βελτίωση των σχολικών βιβλίων Iστορίας, που έχει εξαγγείλει η κυβέρνηση Xριστόφια.

H παιδεία, εκκλησιαστικό προνόμιο, στο πλαίσιο αυταρχικών εξουσιών

Aς μιλήσουμε όμως λίγο για Iστορία και ας δούμε πότε και στο πλαίσιο ποιων ιστορικών και πολιτικών πραγματικοτήτων η Eκκλησία είχε προνομιακά υπό την εξουσία της την παιδεία, και τι σήμαινε αυτό πολιτικά. Στη διάρκεια της οθωμανικής κυριαρχίας, κυρίως στον 19ο αιώνα, η οθωμανική εξουσία αναγνώρισε, με μεταρρυθμίσεις "εκδυτικισμού", το προνόμιο σε κάθε εθνοθρησκευτική ομάδα (μιλλέτι) να έχει τη δική της παιδεία. H παιδεία αποτελούσε προνόμιο της Eκκλησίας, και όχι πολιτικό δικαίωμα της κάθε κοινότητας. Ο Oικουμενικός Πατριάρχης λοιπόν για το σύνολο των Pωμιών --ο Aρχιεπίσκοπος, αντίστοιχα, για τους Pωμιούς της Kύπρου-- είχε υπό την αιγίδα του την παιδεία, ως προνόμιο που απέρρεε από τον πολιτικό ρόλο που του αναγνώριζε ο σουλτάνος: τον ρόλο του εθνάρχη (μιλλέτ μπασί).

Tόσο ο σουλτάνος όσο και η θρησκευτική εξουσία μπορούσαν να διατηρούν "νομιμοποιημένο" πολιτικό ρόλο μόνο στο πλαίσιο μιας αυταρχικής νεωτερικότητας, όπου ο λαός οριζόταν κατακερματισμένος σε εθνοθρησκευτικές κοινότητες και η παιδεία αποτελούσε πνευματική υπόθεση της κάθε κοινότητας, και όχι πολιτική υπόθεση μιας εκλεγμένης λαϊκής εξουσίας.

Στην Kύπρο την αυταρχική νεωτερικότητα του σουλτάνου τη διαδέχεται η εξίσου αυταρχική και άκρως οριενταλιστική νεωτερικότητα των αποικιοκρατών. Τα χαρακτηριστικά της παρουσιάζουν εντυπωσιακές ομοιότητες με αυτά της οθωμανικής, αφού η αποικιακή εξουσία θεμελίωσε το πολιτικό της σύστημα στην πρώην οθωμανική διάκριση των εθνοθρησκευτικών κοινοτήτων. Tο κύριο στοιχείο λοιπόν της αυταρχικής νεωτερικότητας επί αποικιοκρατίας ήταν η διαιρετική τομή ανάμεσα στις δύο κοινότητες του τόπου. H ελληνική παιδεία, ως κοινοτική υπόθεση των Eλληνοκυπρίων, διεκδικήθηκε (και κερδήθηκε) από την Eκκλησία στο εσωτερικό της κοινότητας ως εθνικό πλέον (πνευματικό) της προνόμιο. Tο περιεχόμενο της ελληνικής παιδείας καθοριζόταν βεβαίως από το πολιτικό κέντρο αναφοράς (την Aθήνα), η Eκκλησία ωστόσο έπαιζε τον ρόλο του ιστορικού διερμηνευτή στην Kύπρο, τόσο του πολιτικού κέντρου όσο και της "ψυχής του υπόδουλου ελληνισμού". H κατακερματισμένη αυταρχική νεωτερικότητα της αποικιοκρατίας καθιστούσε τόσο την πολιτικοποίηση όσο και την αντιαποικιακή συνείδηση των Kυπρίων μια κατακερματισμένη, κοινοτική υπόθεση, όπου η επιβίωση της κάθε κοινότητας εξαρτιόταν από την αντίστασή της όχι μόνο απέναντι στον αποικιοκράτη αλλά κυρίως απέναντι στην άλλη κοινότητα.

H διαιρετική λοιπόν αυταρχική νεωτερικότητα της αποικιοκρατίας αποτελούσε το κατάλληλο πλαίσιο για την πολιτική ενίσχυση του εθναρχικού ρόλου της Eκκλησίας της Kύπρου σε κοινοτικό επίπεδο: τη "διευκόλυνε" να οικειοποιείται μονοπωλιακά την πολιτική (πνευματική) έκφραση της ψυχής του ελληνισμού της Kύπρου. Tα πολιτικά κόμματα που δημιουργούνταν είτε περιθωριοποιούνταν ως εθνοπροδοτικά είτε "χώνονταν κάτω από το ράσο" ως εθνικές δυνάμεις. Kυρίως τα κόμματα, όπως το AKEΛ, που προσπάθησαν να υπονομεύσουν (δεκαετίες 1940 και 1950) την αποικιακή διαιρετική τομή και να διαμορφώσουν τους όρους κοινής αντιαποικιακής δράσης "Eλλήνων και Tούρκων της Kύπρου" περιθωριοποιήθηκαν από τις αυταρχικές ηγεσίες Eλληνοκυπρίων και Tουρκοκυπρίων.

Mε το Σύνταγμα του 1960, όπου η παιδεία της κάθε κοινότητας αναγνωρίζεται ως κοινοτική υπόθεση, η Eκκλησία διατήρησε την εξουσία της επί της παιδείας, πολύ περισσότερο που ο πρόεδρος της Kυπριακής Δημοκρατίας ήταν ο Aρχιεπίσκοπος Kύπρου και εθνάρχης Mακάριος. Άλλωστε, η αυταρχική ιδεολογία τόσο της ελληνοκυπριακής όσο και της τουρκοκυπριακής ηγεσίας καθιστούσε και πάλι την παιδεία "πνευματική υπόθεση του έθνους" και τη διατήρηση μέσω αυτής της διαιρετικής τομής ανάμεσα στις δύο κοινότητες "ιερή αποστολή" της καθεμιάς.

Mετά το 1974, όταν η Eκκλησία αναγκάστηκε επιτέλους να αποσυρθεί από την κεντρική πολιτική σκηνή, η εισβολή και η ριζοσπαστικοποίηση της διαιρετικής τομής ανάμεσα στις δύο κοινότητες που αυτή επέφερε, επέτρεψε στην Eκκλησία (με τις ευλογίες της εκάστοτε πολιτικής εξουσίας), να αναπροσαρμόσει μέσω της παιδείας τον εθναρχικό της ρόλο στα νέα δεδομένα. Mέσα από την εκπαίδευση ανέλαβε να εκφράζει "το αιώνιο πνεύμα και την ψυχή του υπό κατοχή έθνους", ενώ η πολιτική εξουσία τη συγκυριακή και για καθημερινά πράγματα λαϊκή θέληση. Kρατώντας λοιπόν "προνομιακά" υπό τον έλεγχό της την εκπαίδευση, η Eκκλησία έλεγχε την ελληνικότητα της πολιτικής εξουσίας και το κατά πόσο η έκφραση της λαϊκής θέλησης ανταποκρινόταν στο "πνεύμα και την ψυχή του έθνους". Έτσι, είχε τον πρώτο λόγο στην επιλογή του υπουργού Παιδείας, μια επιλογή που προϋπέθετε πολιτικές συμμαχίες με το κόμμα (ή τα κόμματα) στην εξουσία. Aυτές οι συμμαχίες είχαν διπλή λειτουργικότητα: από τη μια μεριά, η Eκκλησία έδινε πιστοποιητικό ελληνοφροσύνης στην κυβέρνηση, από την άλλη μεριά, η ίδια ανανέωνε μέσω της πολιτικής εξουσίας τον εθνοσωτήριο ρόλο της. Mε το βάρος του εθναρχικού της ρόλου είχε βεβαίως κύριο λόγο επί της λύσης του Κυπριακού.

Tο τέλος του "εθναρχισμού" στην Kύπρο;

H κυβέρνηση Xριστόφια δεν έθεσε σε αμφισβήτηση την ελληνικότητα της παιδείας των Eλληνοκυπρίων, ούτε έδωσε δείγματα "αφελληνισμού" του περιεχομένου των σχολικών βιβλίων. Στις αποφάσεις της όμως υπάρχουν δύο πολύ σημαντικά πολιτικά στοιχεία. Πρώτον, ο υπουργός Παιδείας, ως πολιτικό πρόσωπο, επιλέγεται ανοιχτά και καθαρά από την πολιτική εξουσία που έλαβε τη λαϊκή εντολή, δηλαδή από τον πρόεδρο της Δημοκρατίας. H λαϊκή θέληση λοιπόν εμπεριέχει "την ψυχή και το πνεύμα του έθνους", επομένως δεν χρειάζονται ενδιάμεσοι για να τα διερμηνεύσουν. Δεύτερον, το περιεχόμενο των σχολικών βιβλίων, κυρίως αυτών της Iστορίας της Kύπρου, είναι βεβαίως ελληνικό αλλά όχι διαιρετικό. H συζήτηση περί αλλαγών στα βιβλία --έτσι όπως την είχε διακηρύξει ο ίδιος ο πρόεδρος προεκλογικά-- αφορά την ιστορικοποίηση της διαιρετικής τομής ανάμεσα στις δύο κοινότητες, και όχι βεβαίως τον αφελληνισμό της παιδείας ή την παραχάραξη των ιστορικών γεγονότων. Iστορικοποίηση της διαιρετικής τομής σημαίνει ότι τα ιστορικά γεγονότα μελετώνται στο πλαίσιο της ιστορικής πραγματικότητας που τα δημιούργησε, και όχι στο πλαίσιο των παθών του ελληνισμού και των απειλών που τον παραμονεύουν, απειλή που επιβάλλει την ύπαρξη μιας "υπεράνω" δύναμης προστασίας (δηλαδή της Eκκλησίας). Για παράδειγμα, τα γεγονότα του 1963 που οδήγησαν στην αποχώρηση των Tουρκοκυπρίων από το κράτος, αναφέρονται μέχρι σήμερα στα σχολικά βιβλία κωδικοποιημένα με τη διατύπωση "η ανταρσία των Tουρκοκυπρίων". Iστορικοποίηση αυτού του γεγονότος σημαίνει ότι ο αυθαίρετος ιστορικά όρος "ανταρσία" εξηγείται στις πραγματικές του διαστάσεις: "Γιατί αποχώρησαν οι Tουρκοκύπριοι"; "Tι σήμαινε η μονομερής αναθεώρηση των 13 σημείων του Συντάγματος που πρότεινε ο Mακάριος"; Kαι πολλά άλλα.

Eν τέλει, η ιστορικοποίηση των γεγονότων σημαίνει ότι κάθε κοινότητα αντιμετωπίζει μέσω της παιδείας αναστοχαστικά το παρελθόν της, όχι ως εσαεί θύμα κάποιου προαιώνιου εχθρού από τον οποίο πρέπει μονίμως να προστατεύεται για να επιβιώσει, αλλά ως πολίτης που έχει σε κάθε ιστορική περίοδο ευθύνη για την ιστορία της χώρας του. Aυτό συνεπάγεται την ακύρωση όχι της Iστορίας αλλά αυτών που επιβάλλονται ως προστάτες του έθνους και της ψυχής του· την υπονόμευση όχι της ελληνικότητας των Eλληνοκυπρίων αλλά "του πνεύματος του έθνους" που επιτρέπει σε "εθναρχικές δυνάμεις" του 19ου αιώνα να διατηρούν πολιτικό ρόλο στον 21ο. Aυτό ακριβώς είναι που φοβάται ο Aρχιεπίσκοπος. H λύση του Κυπριακού είναι, εν τέλει, για τον Δ. Xριστόφια υπόθεση μιας δημοκρατικά εκλεγμένης πολιτικής εξουσίας η οποία εκφράζει τη λαϊκή θέληση, έτσι όπως αυτή αποτυπώθηκε στις εκλογές. Δεν είναι μια παρασκηνιακή υπόθεση συμμαχιών ανάμεσα σε εξουσίες που εκφράζουν μονοπωλιακά ένα ακαθόριστο και αυταρχικά προσδιορισμένο από τις ίδιες "ιστορικό πνεύμα" του έθνους. O Aρχιεπίσκοπος, βέβαια, βρίσκεται στις επάλξεις και ήδη έχει στήσει το δίκτυο των συμμαχιών με συγκεκριμένες πολιτικές δυνάμεις που τον βολεύουν και τις βολεύει. H υπόθεση έχει μέλλον!

Η Σία Aναγνωστοπούλου διδάσκει Ιστορία στο Πάντειο Πανεπιστήμιο

Δημοσιεύτηκε στην Κυριακάτικη Αυγή 14 Aπρίλη 2009

Γιατί χρειάζεται εκσυγχρονισμό η διδασκαλία της Ιστορίας; Δύο πρόσφατα παραδείγματα

2009-04-12T11:24:00.004+03:00

Είστε γνώστες του γνωστού «σήριαλ» που παίζεται το τελευταίο χρόνο σχετικά με την υποτιθέμενη επιχειρούμενη αλλοίωση της κυπριακής ιστορίας. Από τα πολλά λόγια και τις θεωρητικές αντεγκλήσεις και τις θεωρίες συνομωσίας, είναι πάντα καλύτερη η
προσφυγή στα άφθονα παραδείγματα που μας δίνει γενναιόδωρα η κυπριακή πραγματικότητα.
Το πρώτο αφορά την πρόταση οικολογικά ευαισθητοποιημένου πολιτικού (και κάποιων στελεχών μεγάλου δημοκρατικού κόμματος) να κλείσει η Κυπριακή Δημοκρατία μονομερώς το οδόφραγμα της οδού Λήδρας στην Λευκωσία, διότι η τουρκοκυπριακή πλευρά αθέτησε την υπόσχεσή της για το άνοιγμα του οδοφράγματος του Λιμνίτη.
Η πρόταση παίχτηκε και ξαναπαίχτηκε στα κανάλια, αλλά δεν ρωτήθηκε αυτός που την εισηγήθηκε για τον αντίκτυπο, διεθνή και τοπικό, που θα είχε μια τέτοια ενέργεια, δηλαδή για το πώς θα την μετέδιδαν τα διεθνή ΜΜΕ, πώς θα την αντιλαμβάνονταν οι ξένες κυβερνήσεις, η ΕΕ και οι απλοί Τουρκοκύπριοι συμπατριώτες μας. Ή αλλιώς, μια τέτοια ενέργεια θα τροφοδοτούσε τη δυσπιστία ή την εμπιστοσύνη ανάμεσα στις δύο κοινότητες του νησιού;
Το δεύτερο σημείο αφορά το περιστατικό του "παράτολμου" οπλίτη, που έδρασε αυτόβουλα και αγνόησε τις ρητές διαταγές της Εθνικής Φρουράς. Αντί αυτή η πράξη να καταδικαστεί άμεσα και ομόθυμα απ’ όλο το πολιτικό φάσμα, αρκετοί πολιτικοί φορείς κι οι εκπρόσωποί τους άρχισαν να παίζουν με τις λέξεις, βρέθηκαν μάλιστα μερικοί ελληναράδες να διοργανώσουν συγκέντρωση διαμαρτυρίας έξω από στρατόπεδο ζητώντας την επιβράβευση και την «αποφυλάκιση» του νεαρού στρατιώτη.
Δηλαδή αυτοί που με τυμπανοκρουσίες ζητούν την αδιάκοπη ενίσχυση των ενόπλων δυνάμεων, καταστρατηγούν τον βασικό κανόνα του στρατού την πειθαρχία και κλείνουν το μάτι στους αυτοαποκαλούμενους υπερπατριώτες ενθαρρύνοντάς τους να ασκούν, με τις ασυνάρτητες κι ασύδοτες πράξεις τους, την εξωτερική και αμυντική μας πολιτική.
Την πολιτική άμυνας ενός κράτους δεν την ασκούν οι θερμόαιμοι νεαροί αλλά οι εκλεγμένοι εκπρόσωποι του λαού, η συντεταγμένη πολιτεία με τα όργανά και τους μηχανισμούς της.
Θα διερωτάται ίσως κανείς πώς συνδέεται η μελέτη της Ιστορίας, που βέβαια μας αφορά όλους αλλά κυρίως αυτούς που περηφανεύονται για την επαρκέστατη γνώση της, με τα παραπάνω παραδείγματα. Λοιπόν, αν όλοι αυτοί που ενθαρρύνουν με τα λόγια και τις πράξεις τους ασυνάρτητες κι επικίνδυνες ενέργειες, κι εισηγούνται μέτρα-πυροτεχνήματα, είχαν μελετήσει ενδελεχώς την ήττα της Ελλάδας κατά τον πόλεμο του 1897 θα ήξεραν ότι ένα κράτος δεν επιτρέπεται να παρασύρεται σε πόλεμο από υστερικές ενέργειες εθνικιστών και πατριδοκάπηλων. Θυμίζω ότι τον πόλεμο τον προκάλεσε η ελληνική κυβέρνηση της εποχής και ότι ο οθωμανικός στρατός αντεπιτιθέμενος έφθασε ως τις Θερμοπύλες όπου τον σταμάτησαν οι προτροπές των Μεγάλων Δυνάμεων της εποχής κι όχι η παλικαριά. Μετά την ταπεινωτική ήττα η Ελλάδα αναγκάστηκε να πληρώσει πολεμικές αποζημιώσεις στην Τουρκία και της επιβλήθηκε Διεθνής Οικονομικός Έλεγχος που κράτησε ως τις αρχές της δεκαετίας του 1950. Δυστυχώς αυτό κεφάλαιο της νεώτερης ιστορίας στο παρόν διδακτικό εγχειρίδιο περιορίζεται σε ένα μόνο σχόλιο του Θ. Βερέμη στη σελίδα 62.

Σημείωση:
Ο Προγραμματισμός διδακτέας ύλης Ιστορίας Κοινού Κορμού- σύμφωνα με τον οποίο διδάσκεται η πλειοψηφία των μαθητών- δεν περιλαμβάνει το «Μαύρο ‘97», ενώ o Προγραμματισμός διδακτέας ύλης Ιστορίας Κατεύθυνσης διαθέτει 3 δ.π στην ενότητα Προσπάθειες για τον εκσυγχρονισμό της Ελλάδας μέσα στην οποία παρατίθεται το παράθεμα του Θ. Βερέμη.

σχόλιο:

Ανώνυμος είπε...
Μετά την συνάντηση Χριστόφια με τους συνδέσμους αγωνιστών φαίνεται ότι αυτοί έχουν διαπιστώσει μια υποχώρηση της κυβέρνησης και του υπουργού παιδείας και έχουν ξεσπαθώσει. Το κλίμα μερικές φορές θυμίζει προ-πραξικοπηματική περίοδο με κατηγορίες για παραχάραξη της ιστορίας , για εκπαιδευτικούς μειωμένων αντιστάσεων
Ότι υπολείπονται πατριωτισμού και ζητούν κάθαρση από περιπτώσεις εκπαιδευτικών
Που αμφισβητούν τα θέσφατα της εθνικοφροσύνης. Κατηγορούν την κυβέρνηση και τον υπουργό για ιδεολογικοποίηση της παιδείας- ιστορίας. Όταν στην εκδήλωση της 1ης Απριλίου στο Ελευθερία, μοίραζαν κονκάρδες με τον Γρίβα και το Ένωσης και αυτές να φοριούνται από μαθητές στα σχολεία, αυτό δεν είναι ιδεολογική προσπάθεια και παραχάραξη της ιστορίας . Ποιος συγκαλύπτει τον ρόλο του Γρίβα και προσπαθεί να τον εξαγνίσει στα μάτια της νέας γενιάς; συνεχίζοντας να κτίζει ιδεολογική κυριαρχία και να κεφαλοποιεί πολιτικά πάνω στην θυσία των αγωνιστών του ’55; Έχετε δει πουθενά αναφορές στους εργατικούς αγώνες των Κυπρίων, στον αντι-αποικιακό αγώνα της Κυπριακής αριστεράς, στις συλλήψεις και εγκλεισμούς σε κρατητήρια συνδικαλιστών την δεκαετία του ’50; Μήπως αυτές οι αποσιωπήσεις δεν αποτελούν προσπάθεια πολιτικής ηγεμονίας της εθνικοφροσύνης; H συμφιλίωση θα πρέπει να ξεκινήσει πρώτα από την Ε/Κ κοινότητα , με την διαλεκτική- κοινωνική παρουσίαση των ιστορικών γεγονότων της περιόδου, αντικειμενικά και σφαιρικά , χωρίς γαλάζιες η κόκκινες παρωπίδες .

Πώς αντιλαμβάνονται οι δημοσιογράφοι του ΒΗΜΑΤΟΣ τον εκσυγχρονισμό της διδασκαλίας της Ιστορίας της ΚΥΠΡΟΥ

2009-04-05T16:48:00.003+03:00

[Πολιτική ένταση πυροδότησε η απόφαση του προέδρου κ. Δ. Χριστόφια να αλλάξει τα σχολικά βιβλία ως χειρονομία καλής θελήσεως προς τους Τουρκοκυπρίους
Βιβλιομαχία στην Κύπρο
Ο ρόλος του Γεωργίου Γρίβα-Διγενή και
οι κατά τον Αρχιεπίσκοπο Χρυσόστομο «παραχαράκτες της Ιστορίας» ]
ΒΗΜΑ Ν. ΧΑΣΑΠΟΠΟΥΛΟΣ | Κυριακή 5 Απριλίου 2009

Η ΑΠΟΦΑΣΗ του προέδρου της Κύπρου κ. Δ. Χριστόφια να αλλάξει τα σχολικά βιβλία Ιστορίας ως ένα μεγάλο βήμα για την οικοδόμηση μέτρων εμπιστοσύνης ανάμεσα στις δύο κοινότητες πυροδότησε πολιτικές εντάσεις στην Κύπρο, ξύπνησε μνήμες και πάθη του παρελθόντος, ξεσήκωσε τον Αρχιεπίσκοπο που ως νέος εθνάρχης ζήτησε προτού καλά καλά δει το περιεχόμενό τους να ριχθούν στην πυρά και τα βιβλία και οι«παραχαράκτες της Ιστορίας»,προκαλώντας ακόμη και την αντίδραση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ. Ο «καβγάς για την Ιστορία», γιατί περί καβγά πρόκειται, είναι μεγαλύτερος και από τον καβγά που ξέσπασε πριν από λίγα
χρόνια στην Ελλάδα με την προσπάθεια της τότε υπουργού Παιδείας κυρίας Μαριέττας Γιαννάκου να τροποποιήσει το βιβλίο Ιστορίας. Μια προσπάθεια που τότε δεν ολοκληρώθηκε στοιχίζοντας, κατά πολλούς, και την έδρα στη Βουλή της πρώην υπουργού. Τώρα στην Κύπρο παίζεται το κύρος ενός προέδρου που ξεκίνησε μόνος του τη μάχη για να ξαναγράψει την αληθινή Ιστορία (όπως αυτή υπήρξε) και να αποδώσει ευθύνες για τα δεινά που υπέστη η Μεγαλόνησος. Είναι ζήτημα ημερών το να αναμειχθούν στον καβγά και τα πολιτικά κόμματα στην Αθήνα, καθ΄ ότι σύμφωνα με τις πρώτες πληροφορίες που διέρρευσαν καταγράφεται και ανάμειξη των τότε ελληνικών κυβερνήσεων.

Μήλον της Εριδος ο στρατηγός Γεώργιος Γρίβας -Διγενήςκαι όσοι τον βοήθησαν τότε να πάει στην Κύπρο, ο ρόλος του στην ΕΟΚΑ Β΄ και, πριν από την έλευση του Γρίβα, το πώς άρχισαν τα αιματηρά γεγονότα του 1963 που είχαν ως συνέπεια να αλλάξει η ζωή και των Ελληνοκυπρίων και των Τουρκοκυπρίων. Επιπλέον, υπήρξε το 1963«τουρκοανταρσία» , όπως ως σήμερα μαθαίνουν τα κυπριόπουλα στα σχολεία, υπήρξαν μόνον από τους Τούρκους σφαγές; Η τουρκική εισβολή το 1974 ήταν μία ειρηνευτική επιχείρηση, όπως ως σήμερα διδάσκονται οι Τουρκοκύπριοι στα δικά τους σχολεία; Τα ερωτήματα αυτά έρχονται με τα νέα βιβλία Ιστορίας να απαντηθούν, με στόχο να είναι ενιαία τα κείμενα που θα διδάσκονται και στις δύο πλευρές του νησιού.

Η αλήθεια είναι ότι δεν είναι η πρώτη φορά που ο πρόεδρος Χριστόφιας επιχειρεί να τροποποιήσει τα βιβλία της Ιστορίας. Δύο φορές προσπάθησε κατά το παρελθόν, όταν πρόεδροι ήταν οι κκ.

Γ. ΒασιλείουκαιΓλ.Κληρίδης, αλλά απέτυχε. Στην Κύπρο αποδίδουν την αποτυχία αυτή στο γεγονός ότι συνάντησε και τις δύο φορές υπουργούς Παιδείας που διαδραμάτισαν σημαντικό ρόλο στον απελευθερωτικό αγώνα της ΕΟΚΑ την περίοδο 1955-1960. Τώρα όμως υπουργός Παιδείας είναι ένας ακαδημαϊκός αριστερών πεποιθήσεων, ισχυρός υποστηρικτής της γνήσιας, αληθινής Ιστορίας της μεγαλονήσου. Ο υπουργός Παιδείας κ.

Ανδρέας Δημητρίου τόλμησε να συστήσει μια ομάδα εκπαιδευτικών για να ξαναγράψουν τα βιβλία Ιστορίας και έπεσε στο θρησκευτικό τείχος που λέγεται Αρχιεπίσκοπος Χρυσόστομος ΒΔ .

Μόνο που δεν κατέβασε σε συλλαλητήριο το λάβαρο της ΕΟΚΑ ο Αρχιεπίσκοπος. Κάλεσε τον υπουργό Παιδείας να παραστεί στην Ιερά Σύνοδο και να δώσει εξηγήσεις, στολίζοντάς τον παράλληλα με μερικά κοσμητικά επίθετα, όπως«παραχαράκτης της Ιστορίας». Και δεν σταμάτησε εδώ. Κάλεσε τους μαθητές, μόλις πάρουν στα χέρια τους τα νέα βιβλία, να μην τα διαβάσουν και να τα πετάξουν αμέσως γιατί, όπως είπε,«τα φαντάσματα στο φως δεν ζουν». Κάλεσε επιπλέον τον υπουργό Παιδείας να σοβαρευτεί και να κατανοήσει ότι εκπροσωπεί την ελληνική κοινότητα που είναι ορθόδοξη, υποδεικνύοντάς του ότι τον αγώνα της ΕΟΚΑ δεν τον έκαναν μερικοί εξτρεμιστές, αλλά όλος ο κυπριακός λαός.

Οι σχέσεις ΑΚΕΛ (που μέχρι πρότινος στην ηγεσία του βρισκόταν ο κ. Χριστόφιας) με την ΕΟΚΑ δεν ήταν ποτέ καλές. Ο στρατηγός Γρίβας, γνωστός και από τη δράση του, κατά τα χρόνια της γερμανικής κατοχής, στην ακροδεξιά «Οργάνωση Χ», κυνηγούσε τα μέλη του ΑΚΕΛ, ορισμένα μάλιστα τα θεωρούσε προδότες και δεν τα ήθελε στις τάξεις της ΕΟΚΑ. Στη δεκαετία του ΄60 υπήρξαν δολοφονίες ελληνοκυπρίων και τουρκοκυπρίων συνδικαλιστών που ελέγχονταν από το ΑΚΕΛ, οι οποίες ποτέ δεν εξιχνιάστηκαν. Οι Ελληνοκύπριοι έριξαν τότε την ευθύνη στην εθνικιστική τουρκοκυπριακή οργάνωση ΤΜΤ και οι Τουρκοκύπριοι στην ΕΟΚΑ ΒΔ . Βόλευε έτσι τους εθνικιστές και των δύο κοινοτήτων. ...
η συνέχεια:
http://www.tovima.gr/default.asp?pid=2&ct=1&artId=262428

Βιβλιομαχία στην Κύπρο

ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ: Μυστικό οι 713 νεκροί

2009-04-01T08:59:00.003+03:00

Eνας ομαδικός τάφος ερμητικά κλειστός
Του Σταυρου Tζιμα

«... βγήκα ψηλά και πλάγιασα σε πέτρα σε λιθάρι
κι εκεί ήταν μνήμα κλέφτικο, θαμμένο παλικάρι
δεν τόειδα και το πάτησα απάνω στο κεφάλι
κι ακούω το μνήμα να βογγά βαριά ν’ αναστενάζει:
για πάρε μάνα μ’ το κορμάκι μου και θάψτο στο χωριό μου..»
Δημοτικό τραγούδι

Tα φαντάσματα του εμφυλίου πολέμου πλανώνται πάνω από την ακριτική Φλώρινα, εκεί όπου τον Φεβρουάριο του 1949 ο Δημοκρατικός Στρατός Ελλάδας (ΔΣΕ) δέχτηκε μια από τις πλέον οδυνηρές ήττες του που σηματοδότησε τη οριστική συντριβή του ένοπλου κινήματος του ΚΚΕ λίγους μήνες μετά στον Γράμμο.

Στις παρυφές της ακριτική πόλης, εφτακόσιοι και πλέον νεκροί βρίσκονται παραχωμένοι σε ένα χωράφι, όπου μαχητές του ΔΣΕ ετάφησαν μετά τη μάχη της Φλώρινας κρατώντας ανοιχτή μια πληγή του εμφυλίου πολέμου. Είναι ίσως ο μοναδικός γνωστός ομαδικός τάφος σε όλη την Ευρώπη που παραμένει ερμητικά κλειστός, δείγμα ότι οι συνέπειες της αδελφοκτόνας σύγκρουσης δεν έχουν εξαλειφθεί εξήντα χρόνια μετά.

Μυστικό οι 713 νεκροί

Νύχτα 11ης Φεβρουαρίου 1949. Ισχυρή δύναμη του ΔΣΕ υπό τ διοίκηση του Γούσια και την πολιτική καθοδήγηση του Βλαντά επιτίθεται στη Φλώρινα με σκοπό να την καταλάβει και να την ανακηρύξει πρωτεύουσα της «Ελεύθερης Ελλάδας». Η μάχη με τις δυνάμεις του Εθνικού Στρατού (ΕΣ) και της Χωροφυλακής που υπερασπίζονταν την πόλη ήταν λυσσώδης και τελείωσε μια μέρα αργότερα με υποχώρηση των αντάρτικων μονάδων.

Ο ΔΣΕ άφησε στο πεδίο της σύγκρουσης 713 νεκρούς και δεκάδες τραυματίες, πολλοί εξ αυτων αμούστακα παιδιά που είχαν στρατολογηθέι βίαια κατα την επίσης αποτυχημένη επιχείίρηση κατάληψης της Νάουσας. Οι απώλειες του Εθνικού Στρατού ήταν 44 νεκροί και 35 τραυματίες.

Αφού οι αντάρτες ετράπησαν σε φυγή, ο στρατός συγκέντρωσε τους νεκρούς του αντιπάλου και με μπουλντόζες τους έθαψε σε μεγάλο ομαδικό τάφο στην τοποθεσία «Αγιος Γεώργιος», στην άκρη της πόλης.

Eκτοτε η Φλώρινα, τυλιγμένη στο σάβανο της τραγωδίας, έκρυψε στα σπλάχνα της το φοβερό μυστικό, για το οποίο όλοι συζητούσαν χαμηλόφωνα, αλλά ουδείς τολμούσε να μιλήσει ανοιχτά.

Η μετεμφυλιακή περίοδος υπήρξε ιδιαίτερα σκληρή στην περιοχή, καθώς οι συνέπειες της σύγκρουσης πολλαπλασιάστηκαν από το ενδεχόμενο ενοχοποίησης με αντεθνικά χαρακτηριστικά κάθε διαφορετικής προσέγγισης - λόγω και του μακεδονικού ζητήματος. Η έκφραση οποιασδήποτε συμπάθειας για τους ηττημένους ήταν απαγορευμένη, ο φόβος της στοχοποίησης μεγάλος. Η πόλη, κλεισμένη στον εαυτό της προκειμένου να επιβιώσει, δεν τολμούσε να ανοίξει συζήτηση για τέτοιο θέμα ακόμη και έως τα πρώτα χρόνια της μεταπολίτευσης.

Τότε για πρώτη φορά τέθηκε ζήτημα στο δημοτικό συμβούλιο Φλώρινας από τον πρόεδρό του κ. Τάσο Βασιλείου, που έφερε πρόταση να χαρακτηριστεί το χωράφι με τον ομαδικό τάφο «χώρος ειδικού προορισμού». Οπως λέει, η πρόταση όχι μόνο δεν συζητήθηκε αλλά δεν την ψήφισαν ούτε μέλη της παράταξής του. Ο κ. Βασιλείου επισημαίνει τον ρόλο του παντοδύναμου τότε μητροπολίτη Αυγουστίνου Καντιώτη: «Ο Καντιώτης έδειξε σε αυτό το θέμα μικροψυχία, επειδή σκεπτόταν σαν πολιτικός που δεν είχε να κερδίσει τίποτα».

Ανέγερση μνημείου

Κάποιοι συγγενείς αγνοούμενων ανταρτών μετέβαιναν κατα καιρούς στη Φλώρινα και άναβαν κρυφά ένα κερί στο χωράφι, με την ελπίδα ότι στον ομαδικό τάφο ήταν ο δικός τους άνθρωπος. Σκέψη βεβαίως για εκταφή και αναγνώριση των νεκρών δεν γινόταν.

Το ΚΚΕ και άλλες δυνάμεις της Αριστεράς επιδόθηκαν σε αγώνα για τ μετατροπή του χωραφιού σε ιστορικό χώρο, αλλά η έκταση ανήκει σε ιδιώτη, που ζητάει οικονομικά ανταλλάγματα τα οποία κρίνονται ασύμφορα από τους διεκδικητέές. Κατά καιρούς το ΚΚΕ οργανώνει εκδηλώσεις στον χώρο και μάλιστα τοποθετεί επιτύμβιες στήλες τις οποίες όμως καταστρέφουν άγνωστοι.

Η οικονομολόγος κ. Κατίνα Λατίφη, που έχει ξεκινήσει διαδικασία συγκέντρωσης υπογραφών για την ανάδειξη του χώρου, αφήνει αιχμές εναντίον του ΚΚΕ για τους χειρισμούς του και λέει πως «η αριστερά είναι υπεύθυνη που ξέχασε τόσα χρόνια τα παιδιά της».

Σε κάθε περίπτωση, η Φλώρινα κουβαλάει επί μισό και πλέον αιώνα ένα βαρύ φορτίο. Ο δήμαρχός της κ. Στέφανος Παπαναστασίου λέει ότι ο χρόνος έχει ωριμάσει για να διευθετηθεί η εκκρεμότητα. Πώς θα γίνει αυτό; «Ο δήμος έχει συγκροτήσει φάκελο για την τροποποίηση της πολεοδομικής μελέτης. Το χωράφι θα μετατραπεί σε χώρο πρασίνου και με αυτόν τον τρόπο ανοίγει ο δρόμος για την ανέγερση μνημείου».

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ Tετάρτη, 1 Aπριλίου 2009

EIMAΣTE ALERT!!!

2009-03-28T13:14:00.004+02:00

Γιώργος Μύαρης ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗΝ ΥΠΟΘΕΣΗ "10 ΑΣΤΥΝΟΜΙΚΟΙ ΚΑΟΥΜΠΟΫΔΕΣ":
ΑΣ ΠΡΟΣΠΑΘΗΣΟΥΜΕ ΝΑ ΚΑΤΑΝΟΗΣΟΥΜΕ ΤΑ ΣΥΜΠΛΕΓΜΑΤΑ ΤΟΥ "ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΣΜΟΥ" ΓΙΑ ΝΑ ΤΑ ΞΕΠΕΡΑΣΟΥΜΕ, ΟΣΟ ΕΙΝΑΙ ΝΩΡΙΣ.
Η ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΑΡΙΣΤΕΡΑ -ΣΤΗΝ ΠΛΗΘΥΝΤΙΚΗ ΤΗΣ ΕΚΦΡΑΣΗ- ΩΣ ΜΕΡΟΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣ, ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ [Και δεν πρέπεινα είναι] ΤΑΥΤΙΣΜΕΝΗ ΜΕ ΤΟΥΣ ΚΡΑΤΙΚΟΥΣ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΥΣ, ΙΔΙΩΣ ΑΥΤΟΥΣ ΤΩΝ ΑΣΩΜΑΤΩΝ "ΣΩΜΑΤΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ".
ΕΧΕΙ ΥΠΟΦΕΡΕΙ [ΚΑΙ ΕΝ ΠΟΛΛΟΙΣ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΕΙ] ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ.
ΑΡΑ ΟΙ ΑΝΘΡΩΠΟΙ ΤΗΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣ ΟΦΕΙΛΟΥΝ ΝΑ ΑΣΚΟΥΝ ΚΡΙΤΙΚΗ ΣΤΟΥΣ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΥΣ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ, ΔΙΟΤΙ ΑΥΤΟ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ Ο,ΤΙ ΚΑΛΥΤΕΡΟ ΚΑΙ ΚΟΝΤΙΝΟ ΣΤΗΝ ΙΔΕΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥΣ -ΠΑΡΟΛΟ ΠΟΥ ΜΕΡΟΣ ΤΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΩΝ ΜΗΧΑΝΙΣΜΩΝ ΕΧΕΙ ΝΑ ΚΑΝΕΙ ΜΕ ΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΥΠΟΥΡΓΟΥΣ ΚΑΙ ΤΟΝ ΠΡΟΕΔΡΟ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ.
ΑΣ ΜΗ ΛΗΣΜΟΝΑΜΕ: ΑΥΤΟΝ ΤΟΝ ΚΡΑΤΙΚΟ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟ ΑΛΛΟΙ ΤΟΝ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΑΝ ΚΑΤ΄ΕΙΚΟΝΑ ΚΑΙ ΟΜΟΙΩΣΙΝ ΤΟΥΣ, ΣΤΑ ΜΕΤΡΑ ΤΟΥΣ ΕΠΙ ΔΕΚΑΕΤΙΕΣ.
ΑΛΛΟ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΟΡΑΜΑ ΤΗΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ. ΑΛΛΟ Η ΕΚ ΤΩΝ ΠΡΑΓΜΑΤΩΝ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΑΛΛΟ Η ΑΝΑΓΚΗ ΒΑΘΙΩΝ ΠΟΛΥΠΛΕΥΡΩΝ ΑΛΛΑΓΩΝ!

28 Μάρτιος 2009 3:52 μμ

1956 Κοινή έκκληση Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων -Πηγή- ΚΥΠΡΟΣ ΑΓΓΛΟΚΡΑΤΙΑ

2009-03-27T17:12:00.002+02:00

Η φωτοτυπία της έκκλησης δημοσιεύτηκε από τον ιστοριοδίφη-ερευνητή ΑΡΙΣΤΕΙΔΗ ΚΟΥΔΟΥΝΑΡΗ στον Ζ' τόμο της επιστημονικής Επετηρίδας της Κυπριακής Εταιρείας Ιστορικών Σπουδών (Λευκωσία, 2005).

Το ιδεολόγημα του «ελληνοχριστιανικού» πολιτισμού

2009-03-26T09:50:00.001+02:00

Ενα άρθρο της ΚΑΤΕΡΙΝΑΣ ΣΧΙΝΑ που δημοσιεύτηκε στην Ελευθεροτυπία στις 26-03-2005

Τον ρόλο των κληρικών στην Ελληνική Επανάσταση εξήρε ξανά, ο (τότε) αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος.
Οχι μονάχα επειδή πάντοτε η επίκληση ενός ένδοξου παρελθόντος παρηγορεί για τις οδύνες του παρόντος, αλλά κυρίως γιατί με αυτές τις κορόνες ο ομιλών επικυρώνει και εξαίρει το ιδεολογικό εκείνο σχήμα του οποίου είναι διακεκριμένος εκφραστής: τον «ελληνοχριστιανικό» πολιτισμό μας.
Κάθε ιστορία χρειάζεται τον ενοποιητικό μύθο της -όλες οι εθνικές ιστορίες εκφράζονται με αφηγηματική μορφή. Κι όλες αναπαρίστανται με την κατασκευή ενός συλλογικού υποκειμένου -του ζωντανού έθνους-, τη μοίρα του οποίου παρακολουθούμε να εκδιπλώνεται μέσα από μια περιπετειώδη, συναρπαστική αφήγηση, η οποία υφαίνει όχι μόνο τη διαχρονική υπόστασή του, αλλά και την τρέχουσα ταυτότητά του. Το "έθνος" ως ένα τέτοιο υποκείμενο είναι εξ ορισμού ηρωικό. Ακολουθεί έναν δρόμο μονάχα: αυτόν της αέναης ανέλιξης και ανάτασης προς το μέλλον, προς την πρόοδο, την τελείωση και την αθανασία. Ο ήρωας της δικής μας εθνικής αφήγησης -το ελληνικό έθνος- για να συγκροτηθεί ως ενιαίο ιστορικό υποκείμενο έπρεπε να ενταχθεί σ' αυτήν ακριβώς τη συνέχεια, διατρανώνοντας τη διαχρονική «ουσία» του. Ηταν αναγκαίο, λοιπόν, να εφευρεθεί μια νέα εθνική «παρελθοντολογία», που θα κάλυπτε τα κενά, θα πρότεινε τους κύριους άξονες μιας πειστικής ιστορικής πλοκής και θα ενέτασσε ένα μέχρι τότε άμορφο σύνολο μνημών, μνημείων και ιδεών σε ένα ευθύγραμμο αφηγήσιμο ιστόρημα. Ηταν απαραίτητο να συναρμολογηθεί ένα σώμα, με τις δυσμορφίες του, έστω. Υπάρχουν τρόποι να τις καλύψει κανείς. Υπάρχουν τα λαμπερά ενδύματα, η ρητορεία, η αποχαυνωτική παράθεση υπερθετικών -βελόνι και κλωστή η καπηλεία λαϊκών αγώνων και θυσιών, επιδέξια ραφή η υπεξαίρεση ατομικών αισθημάτων και χειρονομιών. Πίσω από αυτή τη φανταχτερή φορεσιά κρύβεται μια αλλοπρόσαλλη κατασκευή που καμώνεται τη συμπαγή και ενιαία, ενώ σπαράσσεται από εσωτερικές εντάσεις και αξιακές αντιθέσεις.

Ο Ελληνας πολίτης είναι ο μόνος ίσως στην Ευρώπη που αναγνωρίζει στην ταυτότητά του, πλάι στα κοσμικά, και θρησκευτικά στοιχεία. Γιατί ο καθολικισμός δεν είναι προϋπόθεση της γαλλικής εθνικής ταυτότητας, ούτε ο προτεσταντισμός της γερμανικής, ενώ η Ορθοδοξία συνιστά, στα καθ' ημάς, απαραίτητη προϋπόθεση.
Να ο λόγος για τον οποίο ακόμα και σήμερα η Ελλάδα είναι η μόνη ευρωπαϊκή χώρα όπου δεν έχει καταστεί δυνατή η θεσμική ολοκλήρωση του χωρισμού Εκκλησίας και κράτους. Ολα τα ελληνικά Συντάγματα επαναλαμβάνουν περίπου ταυτόσημα διατάξεις από τις οποίες προκύπτει μια «ιδιαίτερη» και «προνομιακή» σχέση ανάμεσα στην Ορθοδοξία και το έθνος. Αυτήν ακριβώς τη σχέση θέλησε να υπενθυμίσει ο αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος, με την ευκαιρία των εορτασμών για την εθνική «παλιγγενεσία», επιβεβαιώνοντας, για μια ακόμη φορά, τις εθνικοθρησκευτικές του θεάσεις, οι οποίες ταυτίζουν την Ορθοδοξία με την Ελλάδα, και το έθνος με το Γένος. Και φυσικά, την ανέξοδη ρητορεία του, που προσεταιρίζεται τον ανώνυμο ηρωικό παπά, με το ντουφέκι κρυμμένο κάτω από τα ράσα και το μπουρλότο έτοιμο, και αποσιωπά τα «απατεών» και «εξωλέστατος» με τα οποία στόλιζε τον Παπαφλέσσα ο Παλαιών Πατρών Γερμανός ή τους αφορισμούς που εκτόξευε η επίσημη Εκκλησία επί της κεφαλής των «απονενοημένων φυγάδων και αποστατών», των «παραβατών θείων νόμων και κανονικών διατάξεων», όπως ονόμαζε τους αγωνιστές.

Ευτυχώς που τα σημερινά παιδιά δεν υποχρεώνονται πια στις γιορτές του σχολείου να απαγγέλλουν εκείνο το αμίμητο στιχούργημα του Αριστοτέλη Βαλαωρίτη «Καλόγερε, τι καρτερείς, κλεισμένος μες το Κούγκι», ούτε να αναπαριστάνουν, πλάι σε ετοιμόρροπα σκηνικά από φελιζόλ, «κρυφά σχολειά» που ποτέ δεν υπήρξαν.

Ο πρώτος αφορισμός του Κολοκοτρώνη στα 1806

2009-03-25T16:54:00.006+02:00

Ο Θοδωρής Κολοκοτρώνης αφορίστηκε το 1806 μαζί με τους άλλους κλεφτοκαπεταναίους της Πελοποννήσου
Οι απλοϊκοί άνθρωποι, εκείνο τον καιρό, περισσότερο έτρεμαν τον αφορισμό και από τον ίδιον το θάνατο. Ακόμη κι ο Κολοκοτρώνης επηρεάστηκε από τον αφορισμό του Γρηγορίου του Ε΄ στα 1806. Οταν τον επόμενο χρόνο, στα 1807 βρέθηκε κουρσάρος πλέον στη Χαλκιδική, έστειλε ένα μήνυμα στον εξόριστο τότε, από τον σουλτάνο, στο Αγιον Ορος, Γρηγόριο τον Ε΄ που του 'γραφε ότι εκείνος τον κατάντησε έτσι: «Εσύ μου 'γραψες την προδοσία στο χαρτί αλλά εγώ θα σου τη γράψω στο κούτελο». Η απάντηση του πρώην αλλά και μελλοντικού Πατριάρχη ήταν ότι όλα έγιναν «κατά θείαν παραχώρησιν»!

Για το 1806 γράφει ο Θ. Κολοκοτρώνης στα απομνημονεύματά του:
Ἡ ἀναφορὰ τῶν Τούρκων συμφωνεῖ μὲ τὰς πληροφορίας τοῦ Καμπινέτου τῆς Γαλλίας, ὅτι νὰ χαλάσουν τοὺς Καπεταναίους, τοὺς λεγομένους κλέφτας, καὶ τοὺς Καπεταναίους τῶν καραβιῶν, διατὶ μία ἡμέρα ἠμποροῦν νὰ κάμουν ἐπανάστασιν. Τότε κάμνει ἕνα φερμάνι ὁ Σουλτάνος νὰ σκοτώσουν τοὺς κλέφτας. Ἀφοριστικὸ ἔρχεται τοῦ Πατριάρχου διὰ νὰ σηκωθεῖ ὅλος ὁ λαός, καὶ ἔτζι ἐκινήθηκεν ὅλη ἡ Πελοπόννησος, Τοῦρκοι καὶ Ρωμαῖοι, κατὰ τῶν Κολοκοτρωναίων. Τὸν Αὔγουστον ὑπῆγα εἰς Ζάκυνθον. Τὸν Σεπτέμβρη ἐβγῆκα ἔξω, καὶ Ἰανουάριον 1806 ἦλθε τὸ διάταγμα καὶ μᾶς ἐκυνήγησαν (1). Ὁ Πετιμεζᾶς, ὁ Γιαννιᾶς καὶ ὁ Ζαχαριᾶς ἦτον χαμένοι πρωτύτερα, καὶ εὑρέθηκα μὲ μόνον 150.

Κατά το κυνηγητό τους, ο αδερφός του προδόθηκε από καλόγερο.

Ὁ Γιάννης δὲν εὗρε τὸν φίλον του, ἐπῆγε εἰς τοὺς Αἰμυαλούς, μοναστήρι, τοῦ ἔδωκε ἕνας καλόγερος φαγὶ καὶ ἔπειτα ἐπῆγε, ἔδωσε εἴδησιν εἰς τοὺς Τούρκους, ἐπῆγαν, τὸν πολιόρκησαν εἰς τὸν ληνὸν καὶ τὸν ἐσκότωσαν.

Ο Γιάννης (Ζορμπάς) Κολοκοτρώνης με 5 συντρόφους του πολιορκήθηκε στο ληνό του μοναστηριού. Οι Τούρκοι έβαλαν φωτιά για να τους βγάλουν και χάθηκαν όλοι κατά την έξοδό τους. Ο Θοδωράκης είχε ορκιστεί να κάψει το μοναστήρι μόλις γυρίσει, αλλά τελικά τους χαρίστηκε.

http://lykawn.blogspot.com/

Η κατασκευή της Nεοελληνικής Ιστορίας Β'

2009-03-25T16:49:00.003+02:00

Περί Λαβάρου και Π.Π Γερμανού

… Αν όντως είχε ανυψωθεί το περίφημο λάβαρο της επανάστασης αυτό θα το μνημόνευε ο ίδιος ο Π.Π. Γερμανός στα απομνημονεύματά του, που έγραψε λίγα χρόνια αργότερα. Για τον Παπαφλέσσα, γράφει με εμπάθεια και φανερή περιφρόνηση στα απομνημονεύματά του: «Γρηγόριος τις, Δικαίος λεγόμενος, αλιτήριος, απατεών, εξωλέστατος και ασυνείδητος περί μηδενός άλλου φροντίζων ειμή τίνι τρόπω να ερεθίσει την ταραχήν (βλέπε Επανάσταση) του έθνους διά να πλουτίσει εκ των αρπαγών». Επίσης τον αποκαλεί «χυδαίο, απαίδευτο, άπειρο, φτωχό, ποταπό, που ...κατήντησε εις αχαλίνωτον ενθουσιασμόν».
Από έγγραφα του γενικού αρχείου του κράτους που έφερε στην επιφάνεια ο Ε. Πρωτοψάλτης, αποδεικνύεται ότι το 1851 γίνεται πρώτη φορά λόγος για το λάβαρο και την ύψωσή του από τον Π.Π. Γερμανό, ο οποίος μόνο σε ένα πεδίο διέπρεψε, αυτό της τοκογλυφίας. Δάνειζε με βαρύτατο επιτόκιο (15%) ακόμη και σε μοναστήρια και εκκλησίες της δικαιοδοσίας του. Αν και βαθύπλουτος, το όνομά του απουσιάζει απ' όλους τους εράνους που έγιναν για την Επανάσταση. …

Λευτέρης ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ

Η «κατασκευή»... της Ιστορίας!

2009-03-25T16:14:00.005+02:00

Το 1870/71, στον εορτασμό για τα 50 χρόνια από την κήρυξη της Ελληνικής Επανάστασης του 1821, με μια επίσημη τελετή γίνεται η ανακομιδή των λειψάνων του Πατριάρχη της Κωνσταντινούπολης Γρηγορίου Ε΄ από την Οδησσό στην Αθήνα και η πανηγυρική ένταξή του στους ήρωες και πρωτεργάτες της Ελληνικής Επανάστασης. Επρόκειτο για μια ακόμη επινοημένη «κατασκευή» της Ιστορίας, διανθισμένη με το γραμμένο το 1872- κατά παραγγελίαν του Πανεπιστημίου Αθηνών- ποίημα «Στον ανδριάντα Γρηγορίου του Ε΄» του Αριστοτέλη Βαλαωρίτη μέσω της οποίας ο Γρηγόριος Ε΄, ο άνθρωπος που όχι μόνο δεν υποστήριξε την Ελληνική Επανάσταση αλλά αντίθετα ήταν, μαζί με την πλειονότητα του ανώτερου κλήρου- σε αντίθεση με την πλειονότητα του λαϊκού κλήρου- ορκισμένος αντίπαλός της, αναγόταν σε σύμβολο του έθνους και σε νεομάρτυρα. Ήταν αυτός που στην Εγκύκλιο του Μαρτίου 1821 (μαζί με άλλους 22 ανώτατους κληρικούς) ισχυρίστηκε ότι η κυριαρχία των Οθωμανών ήταν θεόπεμπτη και όποιος οργανώνει ανταρσία εναντίον τους, όπως ο Υψηλάντης και ο Σούτσος, κινείται εναντίον τού Θεού και γι΄ αυτό η Εκκλησία τον αφορίζει και τον καταδικάζει σε αιώνια τιμωρία.
...

[ ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ ] Η «κατασκευή»... της Ιστορίας!
Μύθοι και σύμβολα μιας εθνικής επετείου
Του Χρήστου Κάτσικα xkatsikas@xkatsikas.gr
NEA Τρίτη 24 Μαρτίου 2009

ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΔΙΑΜΑΡΤΥΡΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΚΗ-ΦΙΑΣΚΟ

2009-03-25T15:23:00.001+02:00

O ΝΕΚΡΟΣ ΚΟΣΜΟΣ TΩΝ ΔΙΚΑΣΤΑΔΩΝ

2009-03-22T22:44:00.006+02:00

ΕΝΑ ΚΟΣΜΟΣ ΝΕΚΡΟΣ

Ένας κόσμος νεκρός
πίνει το παγωμένο γάλα του
βάρκες πηγαίνουν έρχονται
φέρνουν κι άλλους νεκρούς
μητέρες χάνουν τα παιδιά τους
παιδιά κλαίνε γιατί χάνουν τις μητέρες τους
τέρατα χαρτοπαίζουν:
-Ρίξε το πέντε! ουρλιάζει ο νεκρός δολοφόνος
ξάφνου πάλι μιλάει
η κυρία σκατό και καρπούζι
ώσπου να βγάλει η κόκκινη σελήνη
το μαχαίρι της
και ν' αρχίσει να σφάζει.

συλλογή ΕΚΤΟΠΛΑΣΜΑΤΑ 1986 Μίλτος Σαχτούρης

Κι ένα πιο ελαφρύ τετράστιχο του

Μικελή Αβλιχου (kefalonitis.com):

Προς δικαστές

Οι δικαστάδες είναι κομιτάτον
Κάθε Παρασκευή των Αβοκάτων
Και δίνουν τα βραβεία με φρονιμάδα
Σ` εκειούς που κάνουν πρώτη μασκαράδα.

?ΣΥΝΑΣΠΙΣΜΟΣ ΚΥΠΡΟΥ?

2009-03-22T14:35:00.000+02:00

H ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΙΝΗΣΗ ΚΥΠΡΟΥ
του Συνασπισμού της Αριστεράς των Κινημάτων και της Οικολογίας
διοργανώνει εκδήλωση-συζήτηση
"Δεκεμβριανά 2008,
τρεις μήνες μετά.
Τι κάηκε-τι άνθισε".

Παρασκευή, 27.3.2009, ώρα 8μ.μ.
Ομιλητής: Δημ. Τζανακόπουλος, Γραμματέας ΝΕΟΛΑΙΑΣ ΣΥΝΑΣΠΙΣΜΟΥ
Χαιρετίζουν:
Νεσιέ Γιασίν, Τάσος Χουβαρδάς.

Κεντρικά Κτήρια Πανεπιστημίου Κύπρου [Καλλιπόλεως]
Αίθουσα ΕΒ 107 [Νέα Πτέρυγα]

Μια δικαστική απόφαση που θα πυρπολούσε οποιαδήποτε ευρωπαϊκή πρωτεύουσα

2009-03-19T21:55:00.000+02:00

"Αθώους έκρινε το Κακουργιοδικείο τους 10 αστυνομικούς για τον ξυλοδαρμό των φοιτητώνΛευκωσία
Το Μόνιμο Κακουργιοδικείο Λευκωσίας αθώωσε και απάλλαξε σήμερα από κάθε κατηγορία τους δέκα αστυνομικούς που κατηγορούνται ότι κακοποίησαν δύο φοιτητές στις 20 Δεκεμβρίου του 2005 στη Λευκωσία. Την απόφαση του Κακουργιοδικείου ανακοίνωσε σήμερα ο Πρόεδρος του Γιασεμής Γιασεμή."

ΥΠΕΡ-ΒΟΛΙΚΑ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΗ Η ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ...

gregoris

ανοιχτή συνάντηση συζήτηση αύριο (20Mάρτη) Παρασκευή ώρα 19.30 στην βιβλιοθήκη αγράμματα (περικλέους 82, παλιά λευκωσία) για την διοργάνωση πορείας διαμαρτυρίας